Category Archives: 2003

Okt11

Holy Sons – I Want to Live a Peaceful Life

Posted on by
Standard

13 små spor, i eit fredfullt og litt ulendt lo-fi folk-landskap.

cover  Rundt omkring i alskens hjørner av verden sit det folk med ulikt ambisjonsnivå og spelar inn musikk. Manglande interesse, kontaktnett og/eller sjølvtillit gjer sitt til at stoffet sjeldan når særlig langt utanfor soverommet. Oppe i Portland, Oregon har Emil Amos sidan tidleg på 90-talet drevet med slike ting. Og det er nok ikkje så mange, underteikna medrekna, som har fått med seg det han har gjort. Men i tillegg til at han har traktert henholdsvis gitar og trommer i lokale band som Pseudoxis og Grails, har han sitt eige vesle einmannsforetak med det litt forvirrande navnet Holy Sons. Forvirrande fordi fleirtalsformen på navnet skulle tyde på at det var meir enn ein involvert. Etter seiande har imidlertid ikkje det vore tilfelle på mannen sine tre første heimelaga utgjevingar.

I Want to Live a Peaceful Life er Holy Sons sitt fjerde album. Og denne gongen har Emil, i tillegg til at han har lagt største delen av innspelingane til eit proft studio, og involvert ein mann, Timothy Horner (Grails), til å plassere litt lyd frå strykarar her og der. 13 spor, stort sett i eit lo-fi folk-landskap, er det Holy Sons presenterer. Instrumenteringen er sparsommelig men vanligvis effektfullt anretta. Så sjølv om det heile har ein litt vindskeiv og søvnig framtoning sit ein med ei kjensle av at ting ikkje er tilfeldig, og at det ligg gjennomtenkte idéar i bunn av det heile. Utan at alle idéane er like vellykka.

Fem av spora har Emil gjort heime åleine. Best av desse er Desire, den låta her som har soleklart mest sting i gitarlyden, ikkje heilt ulikt Ragged Glory-era Neil Young. Ein mann som og dukkar opp i tankane fleire andre stader her, kanskje mest fordi Emil av og til styrer stemma si over i falsettleie, men og fordi nokre av visene hans har sine vage slektningar hos den meir akustiske Young. Som på den smått jazzige Family Man, eller i dei litt meir psykedeliserte tilfellene Spirits High og All the Wrong Things. Medan nydelige Getting Old varierer mellom baritonsang à la Stephin Merritt og skjøre falsett-tonar. Høgdepunkta på plata er dei to låtane som rammar det heile inn. I åpningssporet Trivialized kan Emil minne om ein litt vimsete Jason Molina, ledig og melodisterkt. Når ein kallar seg heilage søner er det avgjort passande å lukke boka med eit Amen. Ein låt som startar med Emil sin langsomme sang i front og ein gitarlyd i det fjerne. Plutselig smell gitaren og tromma inn heilt i front medan vokalen må tre eit par meter attende. Seig, litt vridd og fin dynamikk.

Jodå, han har absolutt fascinerande saker for seg, der han tuslar rundt med nennsomme skritt i sitt brokete folk-landskap. Sjølv om han nok har eit par elver å krysse før han kan måle seg med musikalske slektningar som Bonnie Prince Billy og Hayden. Men eg har ei kjensle av at han med denne plata er i ferd med å tre ut av eit idérikt skisse-landskap og inn i eit meir fullbrakt territorium. I tilfelle får vi håpe at det skjer utan at noko av spenninga druknar på vegen, for då kan det være snakk om rett så attraktive lytteopplevelsar bak neste knaus.

5/10

Først publisert på Groove.no (i 2003

 

Okt11

Fruit Bats – Mouthfuls

Posted on by
Standard

Tålmodig, trivelig og lett psykedelisert folkpop frå ung Chicago duo.

cover  Fruit Bats er ein duo frå Chicago som spelar lett psykedelisert folkpop. Mouthfuls er andre gongen dei prøver å tilby verden sangane sine i album-format. Ti sangar om kjærleik til mennesker, dyr og jorda vi vandrar rundt på. Slik fører dei oss tilbake til ei tid då blomane var venare, fargane var talrike og sjargongar som «make love not war» var sterkt gjeldande. Den gongen The Mamas & the Papas, Simon & Garfunkel, The Beach Boys, John Sebastian og Donovan sine låtar regjerte rundt mangt eit fredelig peisbål.

Vel, ein mannsalder har passert sidan den gang, og eit mangfald av tonar har fått tid til å befrukta vår jord. Heilt upåverka av alle desse åra er jo heller ikkje Fruit Bats. Både den kjente, men så altfor tidleg døde, engelske melankolikaren Nick Drake og den dessverre like døde amerikanaren Elliott Smith går det an å finne føling av i tonane på Mouthfuls. Og då er vi jo inne i eit noko meir tungsindig musikk-univers. Der velger dei imidlertid å ikkje opphalde seg for lange stunder av gangen, derfor er det jo passande å spe på med vibrasjonar frå eit livlegare pop-hjørne band som Beulah og The Shins også besøker med jevne mellomrom.

Eric Johnson (tidl. Archers of Loaf) og hans venninne Gillian Lisee i Fruit Bats tar det med ro, og dei tyr heller ikkje til særlig hurlumhei i sitt forsøk på å nå fram. Dei lar låtane veldig ofte bygge seg opp frå spartansk akustikk, til ein tanke meir fyldige finalar. Undervegs kan det dukke opp små uskyldige skrudde innfall, og solide dosar med vokal-harmonerande «ooh-ooh-oooooooh», «laaa-la-laaaa-laahaala» og «see-ee-seee-eea».

Allereie i åpningssporet Rainbow Sign kjem dei godt i frå det, eit pent, pyntelig og lettfordøyelig popfølge som glir direkte over i ein litt meir luggande A Bit of Wind. Magic Hour har noko umiskjennelig Brian Wilson’sk over seg, og i The Little Acorn sneiar dei så vidt innom litt meir twangy landskap. Høgdepunktet er den tålmodige Lazy Eye, som med særdeles makelege pianoakkordar flytter seg sakte av gårde medan kjærleiken både «burns a circle in the snow» og «turn tripes into gold». Den spenstige affæren When U Love Somebody avsluttar så desse ti munnfullane med mykje godt i seg. Kanskje kunne ein ønska seg litt meir bredde og spenst i smaksinntrykket, men som litt småkos saman med eit glas Campari ein sommarkveld gjer dette heilt sikkert nytten.

5/10

Først publisert på Groove.no (i 2003)

 

Okt11

The Forresters – Skindeep

Posted on by
Standard

Straight og godhjerta pop-rock med meir enn ein avstikkar til alt-country sfærer.

cover  Anthony Bautovich er ein sangar og låtskrivar frå Sydney, som eg går ut frå ikkje så mange har høyrt om. For underteikna er han i alle fall heilt ukjent. Det blir då litt ekstra hyggelig å kunne melde om ein låtsnekker som veit kva som skal til av krydder og tilsettingsstoff for å skape tiltalande pop/rock. Til å hjelpe seg på albumet Skindeep har han fått med seg diverse folk frå musikkmiljøet i Sydney. Prosjektet/bandet har fått navnet The Forresters (visstnok etter ein av Australias talrike såpeoperaer), og resultatet dei serverer her i sitt første forsøk er ei plate full av straight og godhjerta pop-rock med meir enn ein avstikkar til alt-country sfærer.

Når The Forresters i det nær magiske powerpop-nummeret Are You Ready fyller på med blendande Teenage Fanclub inspirert harmonisang har dei lagt grunnlaget for ein poptur i godhetens og mimringens teikn. Der Bautovich og gjengen opererer ein eller annan stad i skikte mellom The Byrds sine meir countryinfiserte stunder og Badfinger sin sensitive powerpop. Og sjølv om dette indikerer ein melodiøs og stemningsfull musikalsk retning, ligg ikkje låtane heilt fram idagen, og treng nokre rundar før dei får synt fram sitt sanne ansikt. Eit ansikt som viser seg å ha både vemodige trekk og godlynte linjer. Og gjer i det heile inntrykk av å være eit ualminnelig sympatisk bekjentskap.

Det dei skulle mangle i originalitet tar dei igjen i ulastelige og til tider intrikate arrangement, og ikkje minst gjennom frodig harmonisang. Kanskje aller best demonstrert i nydelige Tremblin», ein dynamisk og skjør countryrock låt som blør, og ber forsiktig om medynk; «Stripped, cold and blue, tremblin» without you». I samme gata losjerer også Don’t Leave Me Now, sjølv om den er utstyrt med eit litt mektigare tonefølge. I Outtamyhead og Way You Do er dei inne på eit område som The Jayhawks har trakka mykje rundt på; popharmoniar med ein country-injeksjon.

Dei trør også til med litt riff rock à la The Rolling Stones og The Faces. For Wake Up med sine «hoo-hoo-hoo»-inspirerte klapping, boogie woogie piano og fleirstemte sang er sammen med Rescue Me The Forresters på sitt mest skrålande. Mens dei i tittelkuttet går for eit meir overveldande uttrykk, samstundes som refrenget er hudlause poptonar. Før dei til slutt renn ut i sanden med litt country-soul-pop i God Willing, ikkje heilt fjernt frå noko The Eagles kunne gjort i sine betre øyeblikk.

Jodå, The Forresters markerer seg med ei plate det absolutt er verdt å sjekke ut for folk som har lyst på litt fuzzfri og ikkje altfor balstyrig popmusikk.

6/10

Først publisert på Groove.no (i 2003)

 

Okt11

Lucinda Williams – World Without Tears

Posted on by
Standard

Det er ikkje mange som har mot til å servere ein så hudlaus og til tider brutal poesi som det Lucinda Williams gjer.

cover  Å være Lucinda Williams-fan har på mange måtar vore ein tålmotsprøve. Sidan ho overbeviste med sitt melankolske countryrock-mesterverk, den sjølvtitulerte Rough Trade-utgjevinga frå 1988, har ho ikkje akkurat gjort det til ein årlig begivenhet å komme med ny plate. I løpet av dei neste 13 åra vart det med tre stykker; Sweet Old World (1992), Car Wheels On a Gravel Road (1998) og Essence (2001). Alle er briljante album i skjæringspunktet mellom country, folk, blues og rock. Etterkvart har ho også gradvis vunne større og større anseelse i breiare lag, og Time Magazine gjekk for eit par år sidan endåtil så langt som å utnevne henne til Amerikas beste låtskrivar.

World Without Tears som nå er ute, følger altså kun to år etter forrige plate. Den er blitt til i eit eldre herskapshus i Los Angeles. Medprodusent Mark Howard installerte eit mobilt studio, og saman med sitt faste turneband har Lucinda spelt inn sangane live, noko som har resultert i eit åpent og livfult lydbilde.

For sjelden har eg høyrt ei plate så intenst levande som denne.
Den er eit knust hjerte, ei skadeskutt sjel, eit rått og nakent oppgjer, og er full av lengsel og begjær. Det er ikkje mange som har mot til å servere ein så hudlaus, og til tider brutal poesi som det Williams gjer i desse 13 sangane. Ho opptrer utan sikkerhetsnett i sine beskrivelsar av korleis innvollane vrir seg i opprørthet og bitterhet over svikefulle elskarar, eller i skildringane av frynsete og stormfull lidenskap. Men ho er aldri i nærheten av å brekke nakken, den presise inn-til-beinet poesien fangar essensen, og Lucinda framstår nok ein gong som ein av vår tids mest truverdige skildrarar av mellommenneskelige (unntaks)tilstandar.

Platene til Lucinda Williams har alltid vore dominert av balladar, den forrige Essence, med alle sine langsomt glødande sangar, var bortimot kjemisk rensa for kjappare takter. World Without Tears er i så måte blitt damas mest varierte plate, for sjølv om den har sin forsyning med balladar, finn vi fleire meir groove-baserte saker også. Som den Stones-aktige Real Live Bleeding Fingers and Broken Guitar Strings, ein energisk og tøff men vemodig countryrockar, som etter Lucindas eigne utsagn skal være inspirert av Paul Westerberg. Endå kraftigare går ho til verks på Atonement, eit nesten seks minuttar langt frenetisk bluesnummer, eit monster der Howlin» Wolf møter Duane Allman i Lucinda Williams sin skikkelse. Låta er eit beinhardt oppgjer med organisert religion. American Dream derimot er eit oppgjer med, ja nettopp, den amerikanske draumen. Til eit komp som er noko sånt som Curtis Mayfield møter Riders On the Storm møter TripHop, snakkesyng (rappar) Lucinda ein tekst der refrenget konkluderer med at «Everything is wrong».

Gale er det også i den glødande countryballaden Ventura, der eit brudd driv hovedpersonen inn i fortvila rastlaushet. Lucinda sine eigne opplevelsar frå eit forhold som gjekk i oppløysning er nok bakgrunnen for fleire av sangane på plata. I den praktfulle countrysoul-låta Fruits of My Labor, handlar det om slitet å komme over sorgen og savnet. Det samme i den blå balladen (smått Patsy Cline-inspirerte) Overtime, begge er for øvrig utstyrt med nydelige og effektfulle tonar frå vibrato (tremolo) gitar.
Den langsomme og triste Minneapolis er eit åpent sår:

Let my blood flow red and thin
Into the glistening
Into the whiteness
Into the melting snow of Minneapolis

Snev av pågangsmot er å spore i den nesten livlege People Talkin», som oppfordrar til å «Keep on walkin'» sjølv om «Livin» is full of misery and pain». Vital er også Those Three Days, der versa er eit rasande oppgjer med ein svikefull elskar, mens refrenget er meir audmjukt og stiller spørsmålet; «Did you only want me for those three days?».

Så trer vi inn i avdelingen for dei definitive høgdepunkta:

Kronglete lidenskap vært skildra i Righteously, ein småfunky og eggjande låt, der Lucinda tek det heilt ut med ytringar som;

When you run your hand
All up and run it back down my leg
Get excited and bite my neck
Get me all worked up like that

Medan vi i Sweet Side får oppleve countryrock-rap i ein gripande beretning om kjæresten sin kamp mot demoner, forårsaka av mishandling i barndommen;

I’ll stick by you baby through thick and thin
No matter what kind of shape you’re in
«Cause I’ve seen your sweet side

Tittelkuttet beskriv melankoli frå ein ny synsvinkel, og den gospelaktige harmonisangen som gjentas i den siste linja i kvart vers, er det lille ekstra som gjer denne til platas kanskje fremste høgdepunkt. I så tilfelle blir den tett fulgt av den spartanske balladen Words Fell, ein nærmast idyllisk sak om korleis ting kunne vore «in another place and time», kun akkompagnert av kontrabass, steelgitar, og sordinerte trommer. Med den sangen er femte kapittel i føljetongen «Lucinda Williams sine ekstraordinære album» over.

For eg har lytta, leita og granska og kan ikkje anna enn å konkludera med at World Without Tears er nett like strålande som dei fire føregåande.

8/10

Først publisert på Groove.no (i 2003)

 

Okt11

Ben Weaver – Hollerin» At A Woodpecker

Posted on by
Standard

Fast som fjellet. Mystisk som skogen. Einsam som prærien. Vill som elva.

cover  Det finst eit stort glupsk monster der ute som kallar seg Musikkindustrien. De livnærer seg på levande musikk, og gjer den om til penger. For penger er det kjæraste Musikkindustrien veit om, og den kan aldri få nok av det. Musikkindustrien har og funne ut at jo meir markedstilpassa (les identitetslaus) den klarar å gjere musikken, jo meir penger er det å hente. Ein stad monsteret verkelig har funnet seg til rette er i Nashville, Tennessee. Herifrå har de spytta ut tallause mengder med markedstilpassa «countrymusikk».

Heldigvis finn vi iblant country/folk-musikarar som Musikkindustrien, avdeling Nashville ikkje har klart å få tak i og gjort om til vingeklipte pengemaskiner. Nokon av desse artistane har til og med ein så sterk identitet at monsteret ser det som ei håplaus oppgave å tilpasse dei.

Mannen som er avbilda på innercoveret på Hollerin» At A Woodpecker er eg overbevist om at Musikkindustrien aldri kjem til å røre. I ein smal korridor lent mot ei låst dør står ein røslig, skjeggkledd kar, med eit blikk som seier «berre ikkje kødd med meg!». Ut her ifrå er det berre ein veg, den går rett mot oss. Og det er nettopp den vegen Ben Weaver tar. Ja det er sannelig ikkje kvar dag ein får oppleve sangarar som går så fryktlaust og direkte til verks i historiane sine. Historiar om tap, savn, redsel, mot, håp, motgang, blod, fortvilelse, død, hat og lidenskap. Med ei stemme som ber i seg fjellets fasthet, skogens mystikk, præriens einsemd og elvas villskap leverer han 14 sangar som nektar å være likegyldige.

Han pløyer ikkje ukjent mark denne Ben Weaver frå St. Paul, Minnesota, men han pløyer med ein intensitet og smertelig råskap som lagar spor få har gjort før han. Det er eit enkelt komp han har valgt som følge; akustisk gitar, banjo, mandolin, fele, litt enkel rytme og eit munnspel som er overalt. Sangane hentar sin inspirasjon frå folk, country og blues, det lyder friskt og ekte, og er som ein renselse mot alt det kjønnslause og masseproduserte.

Weaver presenterer seg i ein slentrande men angrepsvillig tone gjennom åpningssporet The Ocean Ain’t Blue, og vi skjønar fort at her er det ein mann som har ting på hjertet og ordet i sin makt. Det er ein sang som meir er ein beskrivelse av tilstandar enn ein streit historie, frå likegyldighet til ytterste mørke; «it gets so dark sometimes, I could forget I got eyes». I neste låt Sara møter vi ein rastlaus skikkelse som driv rundt og prøver nokså forgjeves å kvitte seg med forestillingane om ei dame som forlot han; «drivin» around all by myself, counting the stars up above». Eit tema som får eit endå mørkare ansikt i låta Blood, der vi møter ein tragisk fyr som opplever fortid, nåtid og framtid gjennom små flash som kjem til han.
«I went down to the river and saw my reflection, it made me want to dive right in and drown» slik startar den desperate Pissin» In the Wind, der Ben i selskap med ein myndig banjo og lengselsfulle munnspeltonar framfører eit manifest over einsemd og angst; «if you can’t live by your heart, you’re pissin» in the wind».

Det er altså slett ikkje dei lystigaste tema den unge Ben Weaver tar for seg. Der han på sitt direkte vis fjernar all ferniss og søker mot sjela til karakterane sine. Han finn den og, som regel skakkøyrt og ulykkelig, men med eit romantisk hjerte som dunkar ikkje langt unna. Han er heller ikkje redd for å bruke ord, mange ord, og stundom må tonane finne seg i at orda kjem i sentrum. Likevel klarar han å få melodiane til å bli luftige og absorberande, takka være ein spartansk produksjon som på samme tid er både primitiv og utsøkt.

Ein country-poet eg ofte høyrer spor av i musikken og historiane til Ben, er Townes van Zandt. I låtar som den hjerteskjærande The Night Is a Coal Pit, den vemodige valsen More Than I Miss You og vakre Sunshine Tonight er det som ein kan føle van Zandts ånd føre sangane avgårde på ei grå sky av melankoli.

Weaver går heller ikkje av vegen for å skape litt demoniske bluesvibrasjonar. Med eit munnspel som snor seg som ein klapperslange ropar Christian Demons på håp, tru og faenskap. Ganske så urovekkande er også den åtte minutter lange folkblues-affæren Nelson Mississippi, der den endar i død og fordervelse som eit munnspeldrevet ritt av kraftfulle dimensjonar.

Beretningane, og innsikten som ofte kjem til syne gjennom dei, skulle tyde på at vi har å gjere med ein erfaren mann. Litt overraska blir ein så når det viser seg at Weaver er så ung. Ein smule skeptisk vil ein kanskje lure på om han verkelig har opplevd nok til å kunne uttrykke seg som han gjer.

Det er då eg kjem i hug;
Bob Dylan: Highway 61 Revisited, 24 år gammal.
Neil Young: Everybody Knows This Is Nowhere, 23 år.
Gram Parsons: The Gilded Palace of Sin, 22 år.
Alle evige klassikarar som ein stadig sug næring ifrå. Då er det vel ingenting i vegen for at Ben Weaver, 23 år kan gjere noko liknande?

Kjør over Nashvilles glupske monster og gje heller Ben Weaver ein sjanse.

9/10

Først publisert på Groove.no (i 2003)

Okt11

Joe Henry – Tiny Voices

Posted on by
Standard

Ein drøy time med store låtar, stor musikalitet, løpske instrument, eklektisk innstilling og sjel, sjel, sjel.

cover  Eg har ei stor synd å erkjenne: Eg har sannsynlegvis gjort Joe Henry ein grov urett. Det har seg nemlig slik at eg i 1999 etter nokre timar i samvær med Fuse konkluderte med at Joe Henry sin musikk var for så vidt grei nok den, men faktisk litt kjedelig også. Fem år tidlegare hadde eg rett nok funnet ein del fine ting på den country-infiserte Kindness of the World, men likevel uten at den var i nærleiken av å ta pusten frå meg på nokon som helst måte. Når så Scar dukka opp for eit par år sidan, og fekk omtalar som burde ført meg rett til nærmaste platesjappe for å handle inn, møtte eg den istaden med ei kald skulder: «Joe Henry, pøøhh!» Dette er truleg ein av dei største feilvurderingane eg har gjort i mitt platekjøpande liv.

Plata eg har levd saman med den siste tida, Joe Henry sitt siste verk døypt Tiny Voices, er nemlig ingenting mindre enn ein musikalsk fest av dimensjonar. Ein drøy time med store låtar, stor musikalitet, løpske instrument, eklektisk innstilling og sjel, sjel, sjel.

Til sitt vesle sjangerblandande univers har Joe Henry fått med seg ein brokete gjeng musikantar. Frå den mykje brukte tangentspelande Patrick Warren (Michael Penn, Macy Gray, Aimee Mann) til den frilynte klarinettisten Don Byron. Før innspelingane skulle ta til gav han desse musikarane, i frisk stil, kun skissene av låtane. Han ville nemlig ikkje at dei skulle møte med for mange fastlåste overtydingar om korleis dette skulle låte. I løpet av fem dagar improviserer og spelar dei så inn dei tolv spora som utgjer Tiny Voices.

Det er ikkje støtt ord som levande, friskt og idérikt er like treffande som tilfellet er i forhold til denne vesle dingsen med innspelt musikk. Her sprett det fram tone etter tone med ei magnetisk tiltrekningskraft, som fører ein avgårde på eit usedvanlig fargerikt musikalsk eventyr. Vel kan det seiast å være atmosfæriske sammenvevde og intrikate klangar som dukkar opp. Men der andre i samme ærend ofte går seg fast i flinkheten og idérikdommen, har Joe ein så grødefull melodiskatt på baklomma at sangane aldri står i fare for å bli livlause skjelett.

Sjølv om Joe Henry sitt uttrykk absolutt kan få karakteristikken originalt, har han i likhet med alle andre også latt seg påvirke av nær og fjern musikalsk historie. Nå har ikkje eg den voldsomme kjennskapen til mannen sine favorittkjelder, men ynskjer likevel å peike på fire album som eg personleg synest har eit visst slektskap med Tiny Voices:

Det første albumet eg vil trekkje fram er i mange sine auger eit av rockehistoriens største, vi snakkar om Van Morrison sitt stilblandande verk Astral Weeks. Eg føler nemlig at Joe Henry er ute i noko av det samme ærendet her, der han blandar rock, folk, soul, blues og jazz på den mest naturlige måte.
Dei to neste albuma er John Hiatt sitt Bring the Family og Graham Parkers Howlin» Wind. I tillegg til ein viss stemmelikhet med desse to, er det låtar på Tiny Voices som melodimessig held til i samme soulinfiserte landskap som det Hiatt og Parker opererer i på deler av sine utgjevingar.
Den fjerde plata er Kind Of Blue. Ja, du leste heilt rett, Miles Davis sitt mesterverk frå 1959. Eg er ingen jazz-kjennar, hadde eg vore det kunne eg sikkert funnet eit meir opplagt valg. Men det er likevel noko med den leikande, fabulerande og improviserande framferda som gjer at Tiny Voices har mykje av det samme vinnande vesenet som jazzklassikaren.

Vel vel, nå skal eg ikkje dra dette lenger ut på viddene, men heller prøve å bringe oss tilbake til det det egentlig skulle handle om, låtane på Tiny Voices. Det åpnar med This Afternoon, ein sak der Joe sine fraseringar ikkje er så ulikt ein viss Sting, men med langt meir substans enn kva engelskmannen har å vise til. Vi får og servert små friske utblåsingar frå både nevnte Byron og trompetisten Ron Miles. Ja, låta markerer seg som ein særdeles velsmakande og kvalifisert smaksprøve på kva vi har i vente. Tekstmessig slår han også an tonen her, stikkord er ubehag, maktmisbruk, svik, unge prostituerte, forretningsmenn, revolusjon og ein oransje kopp. Og det er som regel her i dette temmelig dunkle og mistrøstige lendet han opererer. Han gjer det imidlertid som oftast på eit surrealistisk og absurd vis. Slik at dei sterke, svette, desperate, mørke, skitne, blodige, lidenskapelige, dirrande og kryptiske bildene han teiknar får eit ikkje så lite burlesk preg.

Sånn, då får eg kanskje prøve meg på ein liten karakteristikk av dei resterande spora. Og då tenkjer eg vi startar nærast jazz-territoriet og bevegar oss gradvis mot soul- og pop-riket. Dei mest jazzinspirerte tilfella har sine representantar i dei seige og ulmande låtane Animal Skin og Flesh and Blood. Sistnevnte var for øvrig også eit av høgdepunkta på Joe Henry-produserte Solomon Burke comeback frå i fjor. Jazz er vel også kanskje den viktigaste dosen i dei Tom Waits-liknande Loves You Madly, ikkje så reint lite sprelsk og karnevalsk, og Widows of the Revolution, som nærmast kunne vore henta rett ut av Small Change. Joe Henry er nå for øvrig å finne på samme label som Waits, Anti/Epitaph.

Dampande om skam og mismot er balladen Sold; «Please don’t speak another truth out loud, whatever else you do». Mens Byron sin klarinett truar med å sette fyr på nydelige Leaning, som handlar om rastlausa og dei fortvila minnene som ikkje slepper taket når den klaustrofobiske einsemda truar. I frå samme melodiske kjelde har Henry også henta inn dynamiske og stridslystne Flag. Tittelkuttet er ein enkel rockelåt, laust joggande, funky og med eit deilig luftig groove. Tilstandar som og kan være ganske så beskrivande for den litt barskare Dirty Magazine.

Albumet sine kanskje mest iøyrefallande stunder er å oppleve i selskap med det duvande soulpop-eventyret Lighthouse, og avsluttande Your Side of My World som etterkvart smyg seg inn i mektig harmonisang. Ein sjølvransakande illusjon, eit surrealistisk opptog; «coming in as big as life, from your side of my world». Grundig vakkert.

Så ta dykk tid og råd til ein tur inn i Joe Henry sin musikalske verden. Det er nemlig slett ingen god idé å ignorere denne akrobatiske og innovative artisten, eg talar av erfaring. Men no skal det rettast opp att; Fuse har alt fått sin oppreisning, og ved sida av meg ligg eit nyinnkjøpt og jomfruelig eksemplar av Scar. Eg gler meg.

8/10

Først publisert på Groove.no (i 2003)

 

Okt11

Ed Harcourt – From Every Sphere

Posted on by
Standard

Ein talentfull engelskmann, og låtskrivar, og pianist, og songar.

cover  Det skulle ha vore eit dobbeltalbum. Det skulle hatt tittelen The Ghosts Parade, og det skulle være eit ambisiøst konseptalbum om spøkelser, eventyr, fantasiar og draumar. Eit lengre kjærlighetsforhold gjekk imidlertid i oppløysning i starten av prosjektet, slik endte Harcourt opp med mange sangar om savn og lidenskap. Når i tillegg plateselskapet hans var nokså negative til ideen, blei den skrinlagt. Tittelen kunne likevel framleis vore dekkande, for spøkelser av ulike valørar har ei framtredande rolle på albumet. Den har nå tilslutt endt opp med ein annan tittel; From Every Sphere, det er ein god tittel det og, for Ed Harcourt forsyner oss med opplevelsar frå mange sfærer her. Det handlar om dei harde realitetane og uregjerlige fantasiane, om håpefulle draumar og svette mareritt, om fortida sine spøkelser og framtida sine forhåpningar, men aller mest handlar det om livet, om kjærligheten og om døden.

Han debuterte i 2001 (rett skal være rett; 6-spors EPen Maplewood (2000) var hans aller første utgivelse) med Here Be Monsters, ei samling med fleire briljante poplåtar av det melankolske slaget, den hadde rett nok sine svake spor, men var samla sett ein særdeles lovande debut. Heilt sidan den gang har han ofte blitt plassert i samme singer/songwriter tradisjon som for eksempel Tom McRae og David Gray, men Ed har mange fleire strengar (og ikkje minst tangentar) å spele på enn som så. Det er sikkert farlig å seie det, men med From Every Sphere har han gjort ei plate som snarare gjer han fortjent til å samanliknast med folk som Brian Wilson og John Lennon. Hans evner som låtskrivar overgår dei fleste i dagens pop- og rockverden, når han i tillegg har ei uttrykksfull sangstemme, er ein talentfull pianist (i tillegg til at han beherskar eit utall andre instrument), og har både klare og eksentriske meiningar om korleis sangane skal arrangeres, ja så har me å gjere med ein usedvanlig skarpsindig popkunstnar.

Sammen med produsent Tchad Blake (som tidligare har arbeidt med blant andre Tom Waits, Pearl Jam og Low) har Ed Harcourt gjort ei plate med eit innhaldsrikt lydbilde, samstundes som dei har klart å behalde nerven og vitaliteten i sangane. Det er popmusikk, men det er popmusikk som krev at ein lyttar, den blir nemlig ikkje servert saman med glidemiddel. Den kan være både uberegnelig og dramatisk, og den kan glefse og sette spor etter seg. Det er musikk som ikkje lar seg putte i nokon bås, den er ikkje laga for å være trendy, den er derimot tidlaus og skapt av ein ung mann som har noko på hjerte.

Så velkommen inn i Ed Harcourt sin musikalske verden, slik den fortonar seg på From Every Sphere. Ein både snodig, eventyrlig og vakker plass å opphalde seg. Frå sval og svaiende pop i åpningsporet Bittersweetheart, med undertonar av tristesse; «If I could only see straight, I wouldn’t be lonely these days», til det atmosfæriske og monotone drama i det avsluttande tittelkuttet. Innimellom her renner det på med fantastisk pop og rock i ulike tapningar. Enkelt og forførande i The Birds Will Sing For Us, men med ein tekst eg oppfattar som paranoid kamp mellom mismot og håp. På All Of Your Days Will Be Blessed drar han det heile i gang med pumpe-orgel, før tette psykedeliske tonar fyller på i ein meir optimistisk up-tempo affære.

Ghostwriter er skummel og surrealistisk pianobasert funk, med ein vilter trompet og djevelske rytmar og gitartonar, i ånda til Captain Beefheart og Tom Waits (eg synest å kjenne igjen nokre tonar frå ei Barbie Bones-låt inni der og). I samme skeive sjanger er den endå skumlare og definitivt dystrare Undertaker Strut, der me møter djevelen forkledd som ein begravelsesagent på jakt etter uforsiktige sjeler. I balladen Sister Renee er det lengsel og savn som er tema, noko som går igjen ved fleire anledningar på plata, men på denne er savnet, litt aparte, retta mot ein sjukepleiar som gjorde eit heftig inntrykk ein gong ved sjukesenga, og for å understreke temaet er låta utstyrt med lengtande munnspeltonar. Slike tonar blir og brukt i den duvende og dynamisk oppbygde Jetsetter, som for øvrig inkluderer min favorittstrofe på plata; «I’m aware that I’m speaking but the words come out wrong, So I’ll put it across in a simple song». Bleed a River Deep er det minst begivenhetsrike sporet på plata, men ein sordinert trompet og varsomt pianospel hever også det.

På den oppløftende sangen Watching the Sun Come Up tyner han stemma meir enn nokon plass ellers på plata, låta har ein fyldig produksjon («big music»), utan at det tar varmen og begjæret frå den. Til tonane av ein innbydande melodi skildrar han i Fireflies Take Flight ein marerittliknande tilstand, med tåkete draumar og påfølgande søvnvanskar. Samlivets besværligheter er temaet i den lett psykedeliserte Metaphorically Yours, her synest eg å høyre påvirkning både frå Arthur Lees Love og The Beach Boys (ca. 1970). Ed Harcourt legg for øvrig ikkje skjul på at han i sin eigen musikk, er influert av andre sine musikalske bravader. Han har ingen ambisjonar om å være ein grensesprengande innovatør, men han lagar sangar som begeistrar meg som lyttar, og større krav stiller eg ikkje.

8/10

Først publisert på Groove.no (i 2003)

Okt11

The Fiery Furnaces – Gallowsbird’s Bark

Posted on by
Standard

Eit søskenpar debuterer med ei fanfare til upolert og hemningslaus rock’n’roll.

cover  Vil du helst ha din rock og din blues kraftfull, kompakt, rakrygga og konvensjonell, kan du like godt stige av her. For denne turen her ber rake vegen til ein blues-gjødsla grøftekant der slike førestellingar er heilt ukjente. Det er ein grøftekant eg ikkje ante eksisterte, men som har nokre av dei styggvakraste blomane eg nokon gong har oppspora. Dei veks opp av steinar, ut av metallrestar, igjennom knuste glasflasker, og dei får sin gjødning frå ein kakkelovn som spyr ut gloheite, skarpslipte og vaklevorne riff og tonar henta frå ein ilsken men ikkje så lite fascinerande blues-republikk som for fleire år sidan blei utstøtt frå det gode selskap. Dei har ein uanstrengt haldning til sine røter, kan være respektlause, er ikkje redd for å bryte reglar, og har i all sin snodighet eit særdeles vinnande vesen. Dei kallar seg The Fiery Furnaces.

Med tilhaldsstad for tida i New York (oppvokse i Chicago) er søskenparet Matthew og Eleanor Friedberger foreløpig dei siste i rekka av larmande kvinne/mann duoar som byr rabalderet sitt fram i CD-format. Det skulle være nok å nevne White Stripes, The Kills, The Raveonettes eller for å gå ytterligare nokre år tilbake; Royal Trux. Og eit visst musikalsk slektskap til desse banda er også å spore i uttrykket til The Fiery Furnaces. Men dei har tilsett ein atskillig meir variert dose med ingrediensar til sitt råbarka rock’n’roll åtak. Dei plukkar nemlig akkurat kor dei har lyst, det være seg frå punk, rockabilly, folk, yndige poptonar, vaudeville, lo-fi eller frijazz, for alt er lov.

Det storebror Matthew måtte mangle av tekniske ferdigheter i sin traktering av gitar, piano, bass og andre uidentifiserte lydkjelder tar han solid igjen med sin glød, ustyrlig villskap og spenstige innfall. The Fiery Furnaces har heller ingen tvangsforestilling om berre å være to, så dei har med seg litt ekstra folk her og der. Trommis Ryan Sawyer er med på det meste, og set absolutt sitt merke på sluttresultatet med sin lealause og vindskeive slagferdighet. Mens på det vokalmessige plan er det Eleanor som dominerer, med ei myndig stemme i lende P.J. Harvey, Liz Phair, Chrissie Hynde.

Gallowsbird’s Bark er duoens debut. Og når lyden av grumsete gitar-rummel og hypertrillande pianoløp i åpningssporet South Is Only a Home fyller øyregangane skjønar ein fort at dette er eit opplegg litt på sida av god folkeskikk. Når dei så avsluttar 45 minuttar seinare med bibelske referansar, paranoia og dommedagstruslar i den skranglete og melodisterke folkblues-låta We Got Back the Plague, har dei fullbyrda ein fanfare til upolert og hemningslaus rock’n’roll. Dei har servert skitten blues i I’m Gonna Run, truande Velvet Underground monotoni i Leaky Tunnel, buldrande poprock med pågåande basstonar i Don’t Dance Her Down, og folkpunk med sylskarpt gitarfølge i Gale Blow. I Inca Rag kan vi ane skyggane av The Kinks, og i Up In the North er ikkje Pavement så langt unna, mens refrenget til Two Fat Feet har ein nær slektning i Divine Horsemen sin Tenderest Kiss. Og dei har nokre vage følingar ute i retning Sverige og Island i plata sine mest popinfiserte tilfeller Bright Blue Tie og Tropical Iceland. Dei er for øvrig mykje ute på tur i tekstane sine, England blir besøkt fleire ganger, og ved eit tilfelle fiskar Eleanor etter mikrofonen sin i Venezia. Det er imidlertid ikkje klare og lett forståelege bilder som blir teikna, men heller det ein kan kalle oppteikningar frå eit ubevisst sjeleliv, eller surrealisme.

The Fiery Furnaces; dei er primitive, dei er ubehandla, dei er på kokepunktet – og med seg har dei eit album det luktar årets debut av.

8/10

Først publisert på Groove.no (i 2003)

 

Okt11

Jay Farrar – Terroir Blues

Posted on by
Standard

Jay Farrar inviterer på ein sånn delvis vellykka tur gjennom fjern og nær amerikansk historie.

cover  Vi skriv 1995, og både Jay Farrar og Jeff Tweedy gjer ut sine første post-Uncle Tupelo album. I motsetning til Jeff Tweedy og hans Wilco sin heilt på den jevne A.M., er Jay Farrar og hans Son Volt sin Trace skikkelig solide saker. Allerede ved neste korsvei viser det seg imidlertid at det er Jeff Tweedy som no driv av gårde på ein vind av inspirasjon (Being There), mens Jay Farrar strevar med å komme seg vidare (Straightaways). Ein tendens som nådde sin foreløpige kulminasjon i 2002 då Wilco serverer mesterverket Yankee Hotel Foxtrot, eit halvt år etter at Jay Farrar hadde gitt verden sin langt meir ordinære solodebut Sebastopol.

Etter den endå mindre minneverdige (og sammenraska) EPen ThirdShiftGrottoSlack (2002) er Farrar her igjen med ny plate. Tittelen Terroir Blues skal gje assosiasjonar til menneskets evige arbeid med å kultivere og utnytte den jorda vi har våre føter på. Og med utgangspunkt i Farrar sin nåværande heimby St. Louis ved Mississippis bredde, gjer han på denne plata eit forsøk på ei eklektisk reise i dei høgst ulike røtene som har vore med å skape dette området. Men han lukkast berre delvis i å gjere dette til ei spennande ferd.

Problemet til Jay Farrar er etter min meining at uansett kva han har foretatt seg dei siste åra så blir det ein smule enerverande. Stemma hans framstår rett og slett litt fargelaus, og manglar evna til å trenge inn i dei ulike kulørane han prøver å famne. Komposisjonsmessig trakkar han heller ikkje på særlig nye vegar. Men for all del, mannen kan fortsatt lage fine låtar, som han av og til i tillegg maktar å gje ytterligare gnist ved å tilføre dei litt arrangementmessig finesse. Slik blir Cahokian og Out On the Road to klare favorittar her, førstnevnte ein R.E.M’sk ballade med delikate tonar frå ein cello, den andre ein intenst vakker sak forsynt med liflige fløytetriller. Fine er også den piano- og steelgitar-dominerte Dent County samt den straighte countryrock-affæren No Rolling Back. Sistnevnte kjem i likhet med tre andre spor i to ulike utgaver, noko som eg ærlig talt ikkje heilt skjønar vitsen med (versjonane er ikkje så forskjellige). Han har også lagt inn ein del lydkollasjer på albumet, kalt Space Junk, dei blir ikkje særlig anna enn identitetslaust pausefyll.

Ellers er det mykje på det jevne, ingenting er direkte dårlig, men berre litt for mange låtar som passerer forbi utan å skape begeistring. Strammare redigering kunne kanskje gjort denne mest akustiske av Jay Farrars plater sidan Uncle Tupelo-dagane til hans beste post-Trace utgjeving, men slik den framstår lyt den finne seg i å bli plassert i samme kategori som alt mannen har prestert etter 1995; ujevnt.

5/10

Første gong publisert på Groove.no (i 2003)

 

Okt10

Essex Green – The Long Goodbye

Posted on by
Standard

Velgjerande og innbydande pop i det grønne for fløyte og gitar.

cover  The Long Goodbye er det andre albumet frå Essex Green, men som det høver seg for eit Elephant 6-band har dei sjølvsagt fleire jern i elden. Både Sasha Bell og Jeff Baron er fullverdige medlemmer av det fine poporkesteret The Ladybug Transistor, trioen har i tillegg gitt ut ei plate under eit anna navn; The Sixth Great Lake.

På The Long Goodbye serverer The Essex Green oss ein dose velgjerande popmusikk. Denne gongen er syrefaktoren skrudd ned til eit minimum, med det resultat at det er blitt eit mildt og vennligsinna framstøt. I samvær med denne plata kan ein føle seg trygg på at det ikkje kjem uventa bakholdsangrep i form av forvrengte gitarkaskader, ukontrollerte vokale utbrudd eller andre unotar. Risikoen ved å innby til eit slikt behagelig selskap er at det fort kan utvikle seg til kjedsomhet og lange gjesp. Noko denne gjengen elegant unngår med sin friskhet, sine småskrudde innfall samt utvungne musikalitet.

Essex Green har henta inspirasjon frå fleire kjelder, men først og fremst frå ulike idear som rørte seg den siste halvdel av 60-talet. Bandet flettar saman tonar frå psykedelia, folk, country, prog og lagar sin eigen lett melankolske popkollasj.

Noko av bandet sin eigenart kjem til uttrykk gjennom Sasha sitt liflige fløytespel, og det er nettopp slike tonar som bles i gang plata på åpningsporet By the Sea, eit kutt som når sitt klimaks i ein heftig duell mellom fløytetonar og gitardriv. Dette drivet fortsetter i den driftige powerpop-møter-Beach Boys låta The Late Great Cassiopia, der Sasha dessutan syng i eit høgare toneleie enn ellers på plata. For det er ei meir avmålt, men samtidig ytterst sensuell stemme vi møter i sangar som til dømes det perfekte popnummeret Whetherman, med eit enkelt og klassisk refreng. Ein langt meir monumental retning tek dei på den nesten episke Our Lady In Havana, som kviler seg på varme orgeltonar og strykarar; vakker kammerpop.

Det er slett ikkje berre Sasha som syng i dette bandet, på nesten halvparten av spora tar Christian Ziter seg av det vokale. Slik han gjer det på den Morricone-infiserte og dramatisk oppbygde countryfolk låta Lazy Man. Eller når vi blir skjenka country med litt psykedeliske undertonar i nydelige Julia. Sånn kunne eg fortsett og fortalt noko fint om dei fleste sangane på denne plata, for The Long Goodbye er ganske enkelt 40 minuttar med innbydande popmusikk, frå eit band som har brukt den musikalske arven til å skape sin eigen lille verden stundom i løyndomsfulle hagar, andre gonger på ei grønn eng. Heile tida sindig men intenst tilstades i musikken.
Det er sanneleg godt at det finst band som The Essex Green også.

7/10

Først publisert på Groove.no (i 2003)