Author Archives: Oddmund Berge

Ukjend's avatar

About Oddmund Berge

musikk, rock, pop, psykedelia, punk, postpunk, funk, garasjerock, hiphop, country, soul, folk, kraut, jazz, blues, viser, americana, litteratur, romanar, noveller, poesi, groove, og slikt.
Des16

Monica Heldal – Boy From the North

Posted on by
Standard

Ei ung norsk dame har funne den engelske folktonen, og saman med nokre medsamansvorne gitt den ei rastlaus, bluesblå og groovy behandling.

7

cover

Det tidlege syttitalet, og omkringliggande år, har vore eit stadig tilbakevendande sonisk tema her i stova denne hausten. Det kan det nok vere fleire årsaker til. Først og fremst, tenker eg, fordi det finst eit umåtelig forråd av god musikk frå den tida. Men eg skal vel heller ikkje legge skjul på at Jonathan Wilson sin stadig like fantastiske Fanfare nok har hatt ei iverksettande rolle. Midt oppe i all denne trivelige mimreaktiviteten har det dukka opp ei heilt fersk plate til som har lagt beslag på meir og meir av tida mi. Den har den same tidsepoken innabords. Om enn andre soniske variantar av den enn dei Wilson har grepe fatt i. Det gjer ingenting, for det er gode variantar. I sentrum står ei kvinne. Ei ung ei. Monica Heldal, frå sjølvaste Bergen. Men det er lite av Bergen i tonane på det som er hennar debutalbum.

Klangen i tonane har i stor grad sine røter på den andre sida av Nordsjøen. I den engelske folktradisjonen. Og då kanskje helst slik den fortona seg på Led Zeppelin si III-plate, eller slik det lydde då Robert Plant song duett med Sandy Denny, eller når same dame song med Fairport Convention, eller når Nick Drake sine fingrar jaga over strengane og det berre var fem lauv att.

På ni av ti songar spelar Monica Heldal på akustisk gitar. I ein fingerplukkande stil. Tonane ho frambringe har eit kvilelaust preg. Dei dansar og buktar seg. Dei vil fram. Dei har vore ute både dagar og netter. Dei søker ein fridom, men dei søker også ein heim. Dei er aldri åleine.

I bandet finn ein ikkje heilt ukjente Cato Salsa, han spelar på både elektrisk gitar og diverse tangentinstrument. Elektrisk gitar spelar også Øyvind Blomstrøm (frå El Cuero), medan Børge Fjordheim (frå Cloroform og diverse Rogalandsakter) spelar trommer. Plata blei i hovudsak spelt inn i eit studio i Sør-England med Chris Bond (frå bandet til den engelske folkrockfyren Ben Howard) som produsent. Bond spelar i tillegg bassgitar. Om ikkje ærverdige Danny Thompson står der med kontrabassen sin då, og sluttar ringen (han gjorde jo slikt i legendariske Pentangle, og har i tillegg spelt med både Nick Drake, Richard Thompson og John Martyn).

Det er eit definitivt spenn i det soniske registeret på plata. Her blir ein presentert for Silly Willy, ei semiakustisk vise med harmonisert vokal. I ei ganske så anna drakt tar Conman Coming seg fram. Ein elektrisk og svartkledd blues, med eit ekspanderande og totalt overmannande groove, der meir enn ein av mennene syng med. Groovet har forresten ei essensiell rolle i fleire av låtane. Ikkje minst i den bryskt rockande I Don’t Mind, som går over målstreken i eit mildt sagt frenetisk tempo. Det er fleire måtar å ta seg over den streken på, In Flight gjer det med ein lengre friskt oppfuzza gitarsolo, etter å ha starta ut som ei varleg vise. Andre låtar blir helde i dette meir varlege heile vegen. Follow You Anywhere er ein slik ein. Den kanskje varmaste og venaste av dei alle. Som ein fønvind av lengt og filantropi manøvrerar her songaren si røyst seg langs tonar det er lett å føle for. I tillegg til den engelske folktonen, og bluesen, og det groovy rockande kan eg også dra kjensel på noko countryslekta. I songar som Tape 03 og Die For You kan eg det. Sistnemnte har i tillegg friske tonar frå ei hardingfele (traktert av Erik Sollid), slik får ein touch av heimlandets tradisjonar også vere med.

Eg har snakka om Monica Heldal sine evner som formidlar av gitartonar. Eg burde kanskje seie noko om røysta hennar også. Eg nemnte noko i retning av at den kunne vere mild. Det står eg for. Den kan også ha eit vemodig drag. Samstundes som den rommar to motsatsar som naivitet og autoritet. Men mest av alt virkar den å vere inderlig naturlig.

Songane ho syng er fullt og heilt hennar eigne. Dei handlar om å vere i bevegelse. Om kjærleiksforhold som vanskeleg kan lukkast, men òg om forhold som kan ha ei framtid. Ein ikkje alltid like pålitelig vandrar har ei rolle i fleire av songane. Innleiingsvis heiter han, i tråd med tittelen, Boy From the North. Han dukkar opp som ein skada person, med skortande evner til å tilpasse seg. Ei kvinne forelskar seg i han og forbarmar seg over han. Men uroa i han kan ikkje lækjast. Han dreg. Eit liknande motiv møter vi att i Follow You Anywhere. Ein trøbbelmakar prøver å bryte banda til kvinna si, for hennar eige beste. Ho er ikkje villig til å sleppe taket. I eit oppofrande kjærleiksmodus gjentek ho i staden sitt mantra «I’d follow you anywhere, anywhere, if I only knew where you go». Blant desse vandrarane og på ulikt vis trøblete skikkelsane er vel den minst sympatiske psykopaten vi blir presentert for i Conman Coming, medan desertøren i Fightin» Son blir den ein vinn mest sympati for.

I In Flight møter vi så ei kvinne (den same?) som har gjort seg nokre fleire erfaringar. Denne omstreifaren var kanskje ikkje synonymt med den fagre draumen likevel. «Whether he’s northern or a traveler from the south, promises are only words from his mouth» lyde konklusjonen i siste vers. Så no er ho «in flight, oh in flight» bort frå falske forhåpningar og traurige løgner. På veg heimatt? Til slutt kjem det i alle fall ein song om å lengte heimatt. Om The Road Not Taken. Til lågmælt gnagande tonar frå fleire elektriske gitarar gjer songaren i denne uttrykk for at ho framleis ber på eit «hope of how happiness can be». Og eg tenker at platas forteljing (om ein då skal velje å sjå songane som eit tematisk fellesskap) har ein viss analogi til bibelens historie om den bortkomne sonen.

På eit av dei mest substansielle og medrivande debutalbuma som har komme min veg i år.

Først publisert på Groove.no (i 2013)

Des15

Okkervil River – The Silver Gymnasium

Posted on by
Standard

’We can never go back, we can only remember’. Ein låtskrivar minnast barndomen, og finn fram til poptonen i sitt eige orkester.

8

cover

Det er blitt skrive mange bøker om barndom, om å vekse opp. Mange er det som har laga songar om det også. Frå Bruce Springsteen til The White Stripes, frå Pink Floyd til Pearl Jam. Med The Silver Gymnasium har Okkervil River laga eit heilt album der dei formative åra står i fokus. Scena er den vesle staden der bandets songar og låtskrivar Will Sheff vaks opp. Meriden, New Hampshire, med sine ca 500 innbyggarar. Her hadde han, på åttitalet, ein barndom med sin dose idyll samstundes som det usikre og det smertelige også var med og prega den. Han finn ein balanse i framstillinga som gjer den fengslande å fylgje.

Will Sheff er ein eminent låtsmed. Han har øyre for å fange både dei gode og dei fengande tonane, og med sin omgang med ord overgår han det meste av det som blir forfatta av songtekstar der ute i rock’n roll. Sånn har det i grunn vore frå første stund. Frå han presenterte seg med krokete viser i grumsete farvatn (Don’t Fall In Love With Everyone You See), til han no i 2013 søker meir mot den soniske hovudstraumen i midten, med tonar av breiare karakter. Orda dei har alltid komme i imponerande straumar, som toneforfølgde noveller. Og har handla om slikt som oftare gjer vondt enn godt. Han drog det ganske så grundig i retning av den svartaste natta på førre plate, I Am Very Far. På The Silver Gymnasium fer han motsatt veg. Gluggar blir opna. Noko sorglaust skin på tonane. Det såre som ligg i botn blir ikkje tungt og traurig. Blikket som vender seg bakover er ikkje eit oppgjerets blikk.

Avstanden gjer nok sitt til at det blir slik. Dei tjue åra som er gått sidan oppveksten førte han ut av fødestaden, og etter kvart til Austin Texas, har nok lega ein del sår. Og gjort minna av ein barndom som handla like mykje om sjukdom og mobbing som om ubekymra leik i skogsholtet handterlige. I alle fall, det er ingen bitter flyktning som kryssar sine spor på denne plata. Det er ein mann midt i trettiåra som evnar å vere både oppriktig og ettertenksam, og som i tillegg krydrar forteljinga med ein solid gåtefull faktor.

Down the River of Golden Dreams heiter ei av dei eldste platene til Okkervil River. Det kan avgjort diskuterast kor gylne dei var draumane som dukka opp langs ferda. Men tittelen, tilliks med bandnamnet, er i alle fall med og illustrerer at elva, som bilde, som metafor, som kraft, har ei viktig rolle hos Sheff. At det sentrale kuttet på The Silver Gymnasium ber tittelen Down Down the Deep River kan derfor vanskelig hamne i kategorien for dei store overraskingane. Det er ein song som dekker så godt som heile spekteret av kva barndomen hadde å by på. Frå gleda over dei store filmane og dei fantastiske songane «that you taped from off the radio», til spenninga «and all that difficult shit in those tender years», til redsla, til smerta då du låg der mørbanka, og far din kom og bar deg heim og lova deg at han alltid ville vere der. Versa dansar lettbeint fram, har eit dynamisk sting og eit visst slektskap til Pulp sin legendariske Common People. Teksten har ei livslyst i seg, men den er alt anna enn blåøygd. Kvart vers vert avslutta med eit åtvarande «it’s not all right, it’s not even close to all right». Før eit drivande refreng kjem inn og breier både ytterligare uro og hektande harmonitonar over sakene, i nokre sekund. Det er ein song av den sorten eg ikkje klarer å få nok av.

I produsentrolla har Sheff denne gongen plassert John Agnello. Ein fyr som var der og dreiv med slikt allereie på åttitalet. Utan at han verken har fått lov til eller prøvd å legge eit utprega åttitalssound over sakene. Men den sonisk reinaste plata i Okkervil-katalogen har det blitt. Det går kanskje an å kalle den Okkervil River si popplate. Nokon vil sikkert seie at dei likte bandet betre då dei var litt meir rufsete og indie-aktige. Eg kan også greitt finne to-tre plater i katalogen eg sikkert vil hevde er betre (Black Sheep Boy, The Stage Names, Down the River of Golden Dreams), men eg har på ingen måte vanskar med å finne bandet særs attraktive i årets drakt heller. For det finst meir enn ein song på plata som gjer underverker.

Lido Pier Suicide Car opnar nennsamt. Berre Sheff, ein akustisk gitar og forsiktig gnissel. Den flyt av garde, vakker og trist, før den ekspanderer og blir ganske så heftig. Kva den handlar om er ikkje soleklart. Men døden er i alle fall på visitt, og krefter, store krefter, guddommelige og øydeleggande. Den er eit drama, eit fasettert drama.

Pink Slips er ein kraftfull popsong. Sonisk likefram, samstundes som den flørtar med noko toneskakt, halvpsykedelisk. Sheff er i Texas, desillusjonert, og stiller spørsmål ved om denne barndomen er noko å sjå tilbake på i det heile. «This wish to go back… when I know I wasn’t ever happy! show me my best memory – it’s probably super crappy». Songaren filosoferer sjølvironisk med kraftfull røyst. Ser seg sjølv utanifrå, og er ikkje veldig imponert. Den guten som var lykkelig i «227» dagar, kva vart det eigentlig av han? Eit svar, framført med eit litt skjelmsk blikk, er «He’s the laureate of the Granite State, and now he doesn’t even write, he just riffs».
På sitt mest urovekkande er plate i låta Walking Without Frankie. Eit rop etter ein som ikkje lenger er her. Ein som tok livet sitt. Det mest Springsteenske augeblikket heiter On A Balcony. Medan songar som Where the Spirit Left Us og White har trivelig popynde i seg utan at det blir fornekta at livet alltid møter på ein vinter, og det blir for kaldt til å drukne. «Then the winter’s here, and it’s too cold to drown, and I’m nearly whited-out, snowblind, like it’s no business of mine if life doesn’t want me around».

Og til slutt kjem Black Nemo. Med lette steg, popraffinement, ultradynamiske overgangar og harmonisong per excellence. Ein song eg har blitt ufattelig glad i. «I’m going away, floating away on a tide» er eit slags omkved. Meriden er fjern. Songaren var innom, blant minner, blant spøkelse, alt vart ikkje klart for han, for det å gå tilbake slik går eigentlig ikkje an, no dreg han. «Light as air he’s leaving. There… he’s gone».

Men The Silver Gymnasium er her, og vil nok ikkje bli borte med det første.

Først publisert på Groove.no (i 2013)

 

Des15

Neko Case – The Worse Things Get, the Harder I Fight, the Harder I Fight, the More I Love You

Posted on by
Standard

Songar om døden, om å kjempe, om å ville, om å elske. I eit velkjent Case-tonelandskap.

7

cover

«I wanted so badly not to be me» syng Neko Case på sitt mektig titulerte sjette soloalbum. Kvifor gjer ho det tru? For ho er då framleis denne kvinna med den rungande røysta, og desse songane som gradvis kryp innunder huda. Henne som det ikkje er så enkelt å plassere i ein bås, om ein då ikkje går for den det ganske enkelt står Neko Case på. Jodå, ho er minst like mykje Neko Case denne gongen som ho nokon gong har vore. Det er nok ikkje det ho formidlar eit ønske om å komme seg bort ifrå. Det er noko ganske anna. Til grunn ligg ei smerte. Ei stadig tilbakevendande ei. Den har si årsak i at familie og venner har døydd rundt henne. Dei siste fire åra. Det går nok an å seie at songane på plata er farga av det. For der Case før har fortalt historier som har sitt opphav nokre armlengder unna henne, og der ho har vore gåtefull og flittig nytta metaforar frå dyr og natur, har songane denne gongen eit nærare og meir personlig preg.

The Worse Things Get, the Harder I Fight, the Harder I Fight, the More I Love You. Smak på den linja! Eit par gonger til kanskje. Det er vilje tilstades i ei slik erklæring. Slik er plata også. Neko Case dusjar verken songane eller lyttaren i sjølvmedkjensle. Det er ein soliditet i melankolien til Case, eit vindpust kan ikkje blåse desse songane overende. Songar som på ulikt vis formidlar at det er lækjande å akseptere smerta, å verkelig kjenne på den, men at såra som denne smerta kjem ifrå må få bli til arr og ikkje til evigopne sår. Derfor handlar Case sine songar meir om å kjempe seg til lands enn å forlise.

No har ho ikkje skrella bort det gåtefulle. Det finst flust av vegar både inn i, rundt i, og ut av songane hennar denne gongen også. Where Did I Leave That Fire spør ho seg i hymnetilstand ein stad på plata. Oppe på ei varsam drone, blant pling og plong, jazzinfiserte pianotonar, og eit kortare elektrisk forsøk på å frakte låta inn på eit energisk spor, akkurat i det det oppstår eit rykte om kor flammen kan plukkast opp. Oppskaka og full av omtanke opplever eg henne i a capella låta Nearly Midnight, Honolulu. Ein trøstande song til ei lita jente som songaren var vitne til fekk ei verbal overhøvling av mor si. Ganske så djupt inne i depresjonen som ramma henne er ho i den melodisk fengande Night Still Moves. Der ho fremjar eit brutalt ynskje om å ville «revenge myself all over myself» og hardnakka hevdar at det er «nothing you can do to me». Langt meir oppløftande er tonane ho vel å avslutte seansen med. Ragtime. Ein song som mellom anna fortel at i den svartaste depresjonen var det berre ragtime-musikken sine optimistiske tonar ho orka høyre på. No lyde mantraet «I am useful and strange». Og tonen er mangslungen.

Country? Folk? Jazz? Rock? Pop? Jadå, og meir til. Men heile tida med den tydelige Case-signaturen i botn. Eit dugande lag har ho med seg også, til å effektuere sakene. Frå M. Ward til Paul Rigby til Calexico-karane til eit titals til. Til slutt står kanskje ikkje plata att like tettpakka med låtskattar som hennar tre føregåande plater. Men det beste er der oppe, og aller best er Man. Eit gitarrufseleg powerpop-nummer som veivar inn rada full av melodivinnande linjer. Samstundes som dama ganske så bestemt hevdar å sjå seg sjølv som «a man’s man». «It’s what kind of animal I am» presiserar ho, og vil vel fram til at først og fremst så er ho eit menneske. Men altså ikkje eit som står der rådvill med lua i handa.

If I’m dipshit drunk on pink perfume
Then I’m the man in the fucking moon
«Cause you didn’t know what a man was
Until I showed you

Det er Neko Case det.

Først publisert på Groove.no (i 2013)

 

Des15

Ty Segall – Sleeper

Posted on by
Standard

Sjølvsagt klarte ikkje Segall å ta det med ro i år heller. Men sonisk sett har han aldri tatt det roligare enn på Sleeper.

7

cover

The West er ein countrylåt. Ja, heilt riktig, Ty Segall avsluttar den nye plata si med ein countrylåt. I vest ser han faren, i aust ser han mora. «Where do we go home?» spør han seg. Han står i vegkrysset. Det evinnelige vegkrysset. Og avsluttar si mest personlige plate til dags dato der. Ei plate som også i særklasse er hans minst støyande. Den er ikkje dårlig for det.

Etter eit fjorår der han var hyperaktiv på platefronten (for så vidt tilliks med dei fleste åra sidan han byrja å gje ut plater i 2008) snakka han om å ta det rolig i 2013. Eg meiner å huske at han nemnte ordet pause. Ikkje så enkelt, når ein heiter Ty Segall. For noko må jo slike pausar også fyllast med. Og kva er betre enn litt musikk?

Far til Ty Segall døydde i desember 2012. Det sette sine spor i den unge mannen. For det var ein far som stod han nær. Segall flytta raskt etter det frå San Fransisco til Los Angeles, for å komme nærare søstera si. Han tenkte også han skulle bruke tid til å surfe på bølgjene som kom inn frå Stillehavet. Mora ville han fjerne seg frå. Både geografisk og mentalt. Han tykte ho hadde takla faren si siste tid med sjukdomen og hans død på eit lite tillitvekkjande vis. Han syng om det på plata. «He’s here, he’s still here, though she’s crazy» syng han. Inderlig oppbrakt. «I am his son» syng han. I ei låt som sjanglar av garde, lealaus. Heimlaus. Crazy. Som om den er ute og søker sonisk asyl på Big Star sitt tredje album. She Don’t Care syng han litt seinare. Ein Beatlesk psykedeliastraum renn tvers i gjennom songen. John Lennon sin febrilske Mother tyt inn frå venstre. Songaren er fylt opp av bitre tankar, men vel så mykje ei fortviling. Det er to songar som openbarar seg som opne sår. Er dei for nære, for private? Kanskje. Men dei er der, du verden som dei er der.

Fuzz har det vore grundig mykje av på tidlegare Ty Segall plater. Elektrisk gitar, støy, forvridde drønn, skurr og skrammel. Slik går det ikkje an å seie at Sleeper fortonar seg. Den akustiske gitaren er det mest sentrale instrumentet her. Men eit kvantesprang inn i noko anna er det no likevel ikkje. Arven frå det seine sekstitalet og tidlege syttitalet har alltid vore sterkt til stades hos Segall. Det er den på Sleeper også. Og då mest den engelske biten av arven.

Eg nemnte Lennon i stad. Det er fleire tonar her heimsøkt av den mannen. Og så har vi The Keepers då. Der Segall proklamerar linjer som «let the keepers keep the time, let the sleepers dream so fine» i eit sonisk språk som lett hadde funne seg til rette på David Bowie sitt Hunky Dory album. I tittelsporet syng han om å drøyme søte løgner i ein tone som ganske så greitt kunne fått innpass på ei Syd Barrett-plate. Og når han gjer uttrykk for å ville grave seg «far down in that big hole in the ground» i Sweet C.C. oppfattar eg han på god tur inn i Marc Bolan sine sfærar. Men det gode er at oppe i det heile er han berre Ty Segall. Med sitt lause og vinnande vesen. Melankolsk denne gongen. Langt meir enn før. Men ein fyr eg finn det vanskelig å seie noko vondt om. Og aller minst når han mot slutten byr på manisk psykedelia i Queen Lullabye, og skrur seg opp, opp, opp, og inn i sjølvaste dunkelheimen.

Ei Ty Segall plate god som nokon, i grunn. Og den neste skal visstnok ikkje vere så langt unna. Pause du liksom.

Først publisert på Groove.no (i 2013)

 

Des15

Houndmouth – From the Hills Below the City

Posted on by
Standard

Originalitet får andre ta seg av bjeffar dei, og omfamnar den amerikanske grunntonen med heile sitt glødande hjerte.

7

cover

Den har noko urovekkande tiltrekkande med seg debutplata til Houndmouth. Allereie under den første runden i selskap med den fant eg meg vel tilrette. For vel? Ein liten mistanke byrja å murra langt der bak. Litt motstand viser seg jo som regel å vere av det gode. Så eg har gjort mine forsøk på å spele den av meg. Bli ferdig med den. Plassere den der den sannsynlegvis høyrer heime, i gløymeboka. Eg har enno ikkje lukkast.

Houndmouth er sjølvsagt ikkje spesielt originale. Hadde dei det vore hadde ovannemnte problemstilling vore fråverande. Kvartetten frå det sørlige Indiana held sonisk hus midt i eit landskap eg har funne det så altfor freistande å frekventere drøssevis av gonger. The Band, og deira røter, og deira møter med Dylan, og deira grep om den evige amerikanske grunntonen er eit essensielt element her. Frå ein annan kant kan eg høyre Rolling Stones søke Exile on Main Street. Frå ein sørlig kant kan eg høyre ein ung Lowell George synge Willin». Borte i eit hjørne sitt John Prine og fabulerer om ein Quiet Man. Og frå nyare tider kjem The Felice Brothers veiftande med Frankie’s Gun. Det er ikkje lett å gjere seg gjeldande her du.

Forunderlig nok klarar Houndmouth det. Eg tenker dei gjer det fordi dei ikkje strevar med å få det til. Dei gjer berre noko dei elskar. Og dei gjer det med glød, utan å skjele mot kva som tar seg best ut. Dei låner flittig, men leverer alltid stoffet tilbake med æra og livskrafta intakt.

Syng gjer dei alle fire. Både dei tre av hankjønn, og kvinna i gjengen. Med gitaristen Matt Myers som den som oftast har den leiande vokalrolla. Men ikkje ein song går forbi utan energisk harmonisong. Av det slaget som kanskje ikkje høyrer til i kategorien verdshistorias mest raffinerte, men som til gjengjeld minner sterkt om slikt som kjem strake vegen frå hjerta. Gitaren er alltid elektrisk, orgelet duvar og grev, og rytmeduoen er ikkje utprega anonym. I songar eg ikkje skal hevde dekkar eit vidt spekter av sonisk åtferd.

Tittelen, From the Hills Below the City, seier vel sitt om kor dette føregår. For å presisere: Dette er ikkje historier henta frå noko mansion on the hill. Skikkelsane i Houndmouth sine songar har så avgjort andre problem å slite med. Ein tredjerangs ransmann, udugelig svindlar, og evig fengselsfugl fortel sin historie i det mektig countrygroovande nummeret Penitentiary. Arbeidarar utan arbeid og lurendreiarar som veit å utnytte seg av slikt har rollene i den gitarsnerrande og melodisk listige Ludlow. Medan Comin» Round Again byr på eit fengande refreng og ein historie om ein doplangar, far og trøbbelmakar. Dei resterande 9 songane er ikkje av det spesielt oppbyggelige eller sorglause slaget dei heller.

On The Road heiter opningssporet. Og utan å klenge dette spesielt sterkt opp mot Jack Kerouac så blir det meir enn ein stad på plata referert til det å vere på farten. Av ulike grunnar. Ei hundsa jente set fyr på heimlege tomter og stikk (Come On, Illinois). Ei naiv jente hoppar på «the gypsy train to Houston», og kjem hardhuda tilbake. Ein raustlaus fyr køyrer inn i ein støvete by og ropar «hey there Rose, did you think I’ll come all this way in vain». Medan andre er Halfway to Hardinsburg, eller var det halvvegs «to hell»?, idet dei høyrer «the sound of the organ’s bitter swell».

Så det er den historia. Om å vere fortapt og kjempande i Amerika. Men dystert er likevel ikkje det første ordet som renn meg i hu når eg høyrer på Houndmouth. Det er eit løft og ein fest i tonane dei serverer. Og den varer, enno.

Først publisert på Groove.no (i 2013)

Des15

The National – Trouble Will Find Me

Posted on by
Standard

I eit moderat og smidig modus lirkar Brooklynkvintetten nok ein gong fram ei plate som vinn i det lengre løp.

8

cover

Der var den du, den sjette plata til The National. Trouble Will Find Me har dei funne på å kalle den, og til slutt fant den meg. Eller vi fant kvarandre. Det har i grunn alltid vore litt trøblete det der. Dei virkar alltid noko grå og traurige sånn i starten, desse platene til The National. Dei krev sine rundar, tre, fire, fem, seks. Og så med eitt skjer det ei openbaring, gode ting trer fram.

Ja Trouble Will Find Me har dei funne på å kalle den, det kunne dei vel for så vidt ha kalla alle platene sine. «When I walk into a room I do not light it up. Fuck» syng songaren. Og eg tenker at den var ikkje så heilt utypisk den du. «I don’t need any help to be lonely when you leave me» syng han også, denne songaren. Ja den er nok ny den linja der, tenker eg, men du verden den har sine slektningar. Strødd utover fem album eg har lært meg å halde umåtelig kjære. Eg klarar ikkje finne grunnar til å ikkje inkludere dette sjette i klubben.

The National er framleis det same bandet som debuterte med eit sjølvtitulert album i 2001, og dei er det ikkje. «If I forget you, I’ll have nobody left to forget» song Matt Berninger den gongen. Det er klart han kunne ha sunge det i dag også. To år seinare titulerte bandet si andre plate for Sad Songs For Dirty Lovers. Det kunne også ha vore tittelen på alle platene som har komme sidan. Og så er det tonen då, dei har på ingen måte snudd ut og inn på den sidan dess. Men, det var vel noko alt-country der ein gong som eg høyrer lite av i dag. Synthesizerane eg kan skimte lyden av sånn dann og vann no for tida kan eg ikkje minnast var der den gongen. The National gjer ting, tar sjansar, i dag, som var framande for dei for ti år sidan. Men vi er på det subtile plan no. Revolusjonerande endringsprosessar er for andre. Utvikling er ein langsam manøver, i tilfellet The National.

Suksessen kom ikkje til dei i eit stormande tempo heller. Det byrja vel så smått med fantastiske Alligator. Men sånn for alvor byrja det nok med ein song om eit Fake Empire, i det herrens år 2007, og plata den var på, The Boxer. Suksessen kom snikande inn i livet deira, og gjorde at femten til tjue tilhøyrarar i ei lita kneipe ned ei trapp vart til eit tusentals på innsida av breie dører. Her kunne ting fort ha gått gale. Det har vi vore vitne til mang ein gong. Musikken til The National har også i seg ei kjelde til trøbbel på dette planet. Dei kunne blitt eit anthem-band. Dei kunne ha byrja å brusa med fjæra og banka sakene inn med fyndige bevegelsar. Slik har det ikkje gått, fordi dei veit å halde att. Det er framleis noko prisverdig nøysamt og diffust ved dei.

Eit brødrepar dannar rytmeseksjonen. Scott Devendorf med bassgitaren er den stødige, og bandets mest anonyme kraft, men han er på pulsen til broren. Og det er pulsen sin det. Bryan Devendorf kan drive saktegåande tonar framover med tempofiksert tromming, eller han kan ta intrikate skritt på utsida av god taktskikk. Ein vil oppleve det som ei utfordring å prøve å klappe i takt med hans rytmegang. Men du verden som det denne trommisen foretar seg heile tida er i låtas teneste. Eit anna brødrepar, eit tvillingpar, står der med kvar sin gitar. Bryce og Aaron Dessner har mange jern i elden. Begge har dei formell musikkutdanning. Bryce har sine prosjekt inn i dei smalare sfærar av musikkverda. Aaron har bygd studio i garasjen sin, og har ytt produksjonshjelp til fleire plateinnspelingar dei siste åra. Som gitaristar i The National er dei på harmonisk talefot og i utfyllande diskusjonar, både grumsete og svalande. Femtemann i kvintetten, songaren Matt Berninger, har ingen bror.

Eller jo, forresten, han har ein bror. Ein ni år yngre bror. Som elskar heavy metal og horrorfilmar, og synst indierock er noko pretensiøst dill. Ein god bror. I 2010 vart Tom Berninger invitert med som roadie på High Violet-turneen. Han tok med seg eit kamera, og nytta høvet til å lage ein film. Om seg sjølv, og livet i kulissane rundt eit rockeband på tur. Det har også blitt ein film om The National. Mistaken for Strangers, som den heiter (etter ein av bandets låtar), hadde premiere berre nokre veker før Trouble Will Find Me kom ut.

«I should live in salt for leaving you behind» syng Berninger i opningssporet. Det er broren han har i tankane. Broren han reiste frå då denne var ni år gamal, og kanskje trengte den store helten sin rundt seg meir enn nokon gong. Det er blitt ein song om slektsband, om å forstå og misforstå, om å vere forskjellige. Den har både anger, forsoning og kjærleik i seg. Takten går i noko slikt som 7/8, melodien har eit gjentakande vesen, og den gjer inntrykk. Noko den ikkje er åleine om.

Den lakoniske barytonrøysta til Berninger er der og behandlar låt etter låt med skarpskodde tekstlinjer. «I have only two emotions» syng han, «careful fear and dead devotion». Og eg tenker at nett det kanskje er eit aldri så lite manifest. I alle fall om ein legg til at det sikkert er gjort med eit lite smil om munnen og ein bra dose sjølvironi i bringa. Når så er sagt, Trouble Will Find Me er ikkje bandets sterkast melankolitynga plate. Det er noko meir laust og ledug over den enn kva som er tilfelle med nokon av forgjengarane. Men ting blir ikkje tatt lett på av den grunn. Livet er ingen gylden spiral og døden er noko langt meir urovekkande enn ein fjern muligheit. «I do my crying underwater, I can’t get down any farther» croonar vår mann, og er midt inne i ein attraktiv song om døden og sine Demons. Ved eit anna høve ser songaren døden komme og innhente han i eit fornedrande augeblikk, «under the withering white skies of humiliation». Ei plate full av morosame songar om døden har eg registrert Berninger ytre i intervju. Kor morosame songane er vil det sikkert herske usemje om. Kor dominerande dødstematikken er kan nok også takast opp til diskusjon. Det viktige er vel at det ikkje er klinkande klart, og at i alt dette uklare sig den eine velsigna flotte låta etter den andre fram i dagen.

Platas siste halvdel er hakket sterkare enn den første. Då særlig takka vere tre songar. Graceless, Slipped og Pink Rabbits. Med ein kompleks puls i sin midte veks Graceless på erobrande vis seg inn i skiftande melodiske former. I låtas første del formidlar hovudpersonen nokså overtydande at han er oppe i ein situasjon han ikkje taklar. «I don’t have the sunny side to face this» er ei av linjene han kastar fram for å bli trudd på det. Andre del stuper han inn i med fylgjande ikkje altfor oppløftande melding: «all of my thoughts of you, bullets through rotten fruit». Deretter handlar det om å forstå døden, om at blomar kan gjere ein forskjell «if you’re dead in the mind», og at det er «the side effects that save us». Slipped er annleis. Slipped er ein enkel song, i eit stoisk mønster. Ei bedrøva pianolinje renn igjennom den, gitartonar skvulpar langs den, rytmen er bedagelig, og songaren syng om å oppsøke staden der ting gjekk gale. For å ta opp kampen og kanskje klare seg. Eller kanskje ikkje, kanskje heller berre for å erkjenne at «I don’t need any help to be breakable, believe me». Treffande nok. Men sterkast treff Pink Rabbits. Matt Berninger tar her eit steg bort frå den velkjente baryton-tonen og finn eit litt høgare register. I ein song eg knappast ynskjer skal ta slutt. Den har ein melodi som overmannar meg. Ein sonisk struktur med ein subtil ekspansjon. Pianotonar er igjen sentrale, rytmen dorsk men potent. Og tekstlinje på tekstlinje viser at Berninger er ein av våre tiders fremste skaparar av slike. Det handlar om ei rastløyse, eit sakn, og eit håp om å kunne vere i tankane til den som drog sin veg. For så plutselig å stå ansikt til ansikt med denne personen. «I’m so surprised you want to dance with me now» stotrar då hovudrolleinnehavaren fram, før den tilbakekomne lyt stå til rette for smerta vedkomande har vore årsak til:

You didn’t see me I was falling apart
I was a white girl in a crowd of white girls in a park
You didn’t see me I was falling apart
I was a television version of a person with a broken heart

– Og Bona Drag var soundtracket, og du sa «it would be painless», «it wasn’t that at all». Skilsettande stoff i grunn. Eg har høyrt Berninger påstå å ha laga åtte versjonar av denne songen, og at han er like glad i alle. Han ser for seg å sende ein liten boks ut til folket med samfulle åtte oppi. Nett det synst eg høyrest ut som ein utmerka idé.

Si vane tru har ikkje kvintetten sørgja for all lyd åleine. Dei har med seg ein anstendig gjeng musiserande hjelparar. Frå Sufjan Stevens til Richard Reed Parry til Thomas Bartlett til Sharon Van Etten. Og fleire spelar på strykarar og blåsarar. Men det blir aldri for mykje. Det blir i grunn akkurat nok. Nok til at The National manøvrerar endå ei uunnverlig plate inn i hylla mi.

Først publisert på Groove.no (i 2013)

 

Des15

Vampire Weekend – Modern Vampires of the City

Posted on by
Standard

Trilogien er fullbrakt, noko ettertenksamt har grepe fatt i dei, men poptonen er frisk og freidig.

8

cover

Det finst fleire grunnar til å tvile enn til å tru. Gud er i trøbbel. Sola går minst like ofte ned som den står opp. Visdom er ikkje synonymt med ungdom. Døden er uunngåelig, men heller seinare enn før. «There’s a lifetime right in front of you». Med betraktningar av dette slaget tar Vampire Weekend oss med på ein liten tur inn i sinnet og sjela til Modern Vampires of the City. På ei plate som er like nådelaus som den er medgjerlig, like absurd som den er lettfattelig, like eksentrisk som den er fengande.

Det er gått nokre år sidan no at denne kvartetten frå New York kom seglande inn på ei viltert sjarmerande bølgje av indiepop og afrobeat, og song om vektige saker som A-Punk og Oxford Comma. Dei slo ikkje kontra då dei to år seinare kom med oppfølgjaren, men dei kalla den Contra, og var eit lite hakk mindre sjarmerande. Atter tre år seinare er ungdomstida i ferd med å gli over i ei anna tid, og dei viser fram eit meir reflektert sinnelag, og eit for så vidt meir vemodig eit også. Heilt utan å temje gnisten i den ustyrtelige poptonen.

Vokalist Ezra Koenig fer til verket med reinspakka glød og tvillaust nærvær som fremste kjennemerke. Rundt han føregår det saker og ting. Multiinstrumentalist og produsent Rostam Batmanglij er ein mann rik på idear. Han skikkar inn det eine instrumentet etter det andre. Og legg då merke til at eg skriv etter det andre. For det er i stor grad slik det er. Det blir ikkje pøst på med veldig mykje samtidig. Det er godt med rom her. Eit rom som blir nytta til å gje kvar enkelt låt sitt preg, sitt stempel, sitt groove. Eit groove, som enten det rasar eller luntar, hakkar eller heng, er reint eller skittent, blir halde vel i hevd av radarparet Chris Baio og Chris Thomson.

Vampire Weekend plukkar inspirert frå pophistoria, både i heimland, utland, og nabolag. Ei linje her, eit sound der. Ein vri her, ei formulering der. Til slutt, når eg skal sette to strekar under låta for å synleggjere kor den verkelig høyrer heime, så er eg likevel aldri i tvil om at den høyrer til hos Vampire Weekend. Den høyrer for eksempel ikkje til hos Paul Simon anno Graceland, eller hos Wilco anno Yankee Hotel Foxtrot, og heller ikkje hos Outkast anno The Love Below. Men kvartetten ser mot Afrika med eit blikk som liknar på Simon sitt, dei kan ha ein hang til å vere litt sonisk freidige mot smarte poplinjer, som Wilco, og dei lar seg av og til lure inn i hip-hop kvartalet.

Hey Ya song Outkast. Vampire Weekend gjer det heilt motsatte, dei syng Ya Hey. Og det er inga dame dei prøver å sjekke opp, dei prøver seg på Gud. Ikkje for å få han ut på dansegolvet eller til sengs, eller noko slikt. Dei har noko dei vil seie han. «Oh, good God, the faithless they don’t love you, the zealous hearts don’t love you, and that’s not gonna change». For du såg kva du dreiv på med Gud, du såg alt du gjorde feil, hevdar songaren, men du let det skje likevel. Mot slutten av låta, i eit rimelig surrealistisk augeblikk, ser så songaren denne gudeskikkelsen for seg som ein diskjockey som iherdig står og snurrar (Desmond Dekkers) Israelites om til 19th Nervous Breakdown (Rolling Stones). Det er ikkje til å tru.

Ein skulle nesten tru dei var ateistar. Heftige Unbelievers konsoliderar for så vidt det inntrykket. Der den fremjar ein lengt etter litt varme i denne kalde kalde verda, og nyttar høvet til å minne om den fryktelige varmen som ventar alle vantru og syndarar. Og som om ikkje det er nok: «Girl you and I will die unbelievers bound to the tracks of the train». Ja slik går refrenget her, og tonen er ufattelig frisk.

Den er ikkje mindre frisk tonen som kler Diane Young. Den har hyperaktiv 50-tals rock’n roll i seg. Sparkar tøffare enn dei fleste, trør til med ei lita stemmeforvrengingsøving, og er på generell kurs mot undergangen. Tittelen kan godt vere eit lite ordspel på dying young. Eit tema som også dukkar opp i den lett gromsete og roligare disponerte Don’t Lie, gjennom fylgjande sentrale spørsmål: «Gods» loves die young, is he ready to go?».

Noko seier meg at svaret er nei. Noko seier meg at det er høgverdige tankar ute og går her om at det kan ha ein viss verdi å vekse til å bli eldre. «I feel it in my bones» synge Koenig, «I’m stronger now, I’m ready for the house, such a modest mouse». Det høyrest ut som orda til ein mann med tankar om å gå inn i ei meir konvensjonell livsform, eit parforhold. Det er i Step desse betraktningane dukkar opp. Hengslete, raft gyngande, hiphopsmitta, medrivande Step. Der fortida og framtida blir lagt på vektskåla, og songaren drar fram linjer verdt å grunne litt over. Som til dømes «wisdom’s a gift but you trade it for youth, age is an honor – it’s still not the truth».

Kva som måtte vere sanninga er det lite som tyder på at Vampire Weekend er overvettes opptatt av. Dei er vel heller av desse som rakrygga syng «I’m never gonna understand, never understand», eller legg armen kring Hannah Hunt og med vemod i blikket slår fast at «you and me, we’ve got our own sense of time».

Dei er i grunn ganske så likandes slike.

Først publisert på Groove.no (i 2013)

Des15

Jason Isbell – Southeastern

Posted on by
Standard

Eg har venta ei tid på at Jason Isbell skal lage ei verkelig stor plate. No ventar eg ikkje lenger.

8

cover

Eg kjem ikkje utanom opningssongen på Jason Isbell si nye plate, Cover Me Up. Den dreg meg stadig tilbake. Den har noko med seg som grip eit inderlig tak i meg. Eg skal prøve å gje ei forklaring: Det blir ofte snakka om sjel. At ein song kan ha sjel. Visst det stemmer, og det gjer det antakelig, har Cover Me Up ei dugelig ei. Men det er ikkje berre det. Cover Me Up er ein song tufta på vilje. Ein song som er her fordi den må vere her. Cover Me Up har ingen fakter. Det er ein enkel song, med eit tydelig slektskap til songar eg har høyrt før. Løfta fram av ei røyst som vekslar mellom å vere varleg og kraftfull. Ei sterk røyst, kompa av ein akustisk gitar, og pirra av ein elektrisk gitar. Fleire soniske variablar har ikkje songen, og treng det ikkje heller. Den har ein vals i seg, og makelaust attraktive southern countrytonar. Cover Me Up ruslar med brennande steg, og songaren fortel om å sigre over seg sjølv og sine demonar, ved hjelp av ei kvinne. Han fortel om det å møte dagen i edru tilstand, og det å ville vere der, i ein slik tilstand, saman med denne kvinna. «Girl, leave your boots by the bed we ain’t leaving this room, till someone needs medical help or the magnolias bloom». Det renn eit håp tvers igjennom songen, men det er som med håp flest, det har ei usikker framtid – så «cover me up».

For ti år sidan høyrde eg Jason Isbell synge Outfit. Det var den første songen eg høyrde han synge. Han gjorde det som ferskt medlem av Drive-By Truckers. Songen var den eine av to songar Isbell var ansvarleg for på sørstatsbandets fjerde plate (den andre var tittelkuttet, Decoration Day). Eg har sidan den dagen betrakta Outfit som den sterkaste songen i heile katalogen til Drive By-Truckers. Ein grunnleggande sympatisk, men samstundes bitande song, der ein fars alvorlige, patriotiske, men også skjemtande tale til ein son på veg ut i verda er det sentrale tema. Eit låtskrivartalent av dei sjeldne hadde presentert seg.

Eg venta på meir. Kor blei det av? For all del, Isbell har skrive nokre sterke songar desse ti åra som har gått, det er ikkje det. Goddamn Lonely Love og Danko/Manuel før han blei sparka ut av Drive By-Truckers på grunn av eit forstyrrande slitsamt forhold til alkoholhaldelige drikker. Dress Blues, Cigarettes and Wine, Alabama Pines og Codeine frå dei tre platene han har gitt ut under eige namn før årets Southeastern. Men eg synst han har laga litt for mange middelmåtige låtar også, songar eg aldri har funne tonen med, og plassert dei på platene sine. Plater som eg derfor har opplevd som ujamne. Southeastern opplever eg annleis.

Southeastern er langt i frå berre Cover Me Up. Southeastern har også Elephant. Der vi møter drankaren og den dødssjuke. Eit par som har sett betre dagar, no for tida prøver dei for det meste å bevare sjølvrespekten og ignorere verkelegheita. Døden. Etterkvart kjem det sigande innover forteljaren (drankaren), ja det blir rimelig klart for han: «No one dies with dignity». Isbell formidlar historia utan å gli over i det sentimentale, samstundes som han held seg på god avstand til det hardkokte. Han fortel berre ei historie om to menneske som må takle noko det ikkje finst ei oppskrift på korleis dei skal takle. Han gjer det med den akustiske gitaren i fanget, og nokre sordinerte pianotonar bakom ryggen. Meir trengst ikkje.

Southeastern skulle bli ei plate med Isbell og gitaren og nokre nyskrivne songar. Den skulle produserast i samarbeid med Ryan Adams. Det blei ikkje 100 % slik det var planlagt. Adams forsvann fort ut av prosjektet, uvisst av kva årsak. Inn kom Dave Cobb, som dei siste åra mellom anna har vore involvert i eit par sterke plater av Jamey Johnson. Eg ser ikkje bort ifrå at det kan ha vore eit heldig skifte. Isbell og Cobb fant raskt ut at det blei for kjedelig å lage ei plate med berre Isbell og kassagitaren, så det blei henta inn meir lyd. I hovudsak frå medlemmer i hans faste backingband dei siste åra, The 400 Unit.

Songane er slike som Isbell skreiv etter at han hadde hatt eit opphald på ein rehabiliteringsklinikk for alkoholikarar for eit drygt år sidan. Noko som avgjort speglar seg att i fleire av dei. Drankaren får til dels eit nådelaust lys på seg, men like mykje er det ettertenksame refleksjonar kring den han er no. Ikkje nødvendigvis ein heilt annan. Den han var er framleis ein ikkje ubetydelig bit av han. På godt og vondt. «There’s a man who walks beside me he is who I used to be» syng han i den fine visa Live Oak. Ein song som tilsynelatande handlar om ein hardbarka drapsmann som ein dag møter ei kvinne som treff nokre ømme punkt i han. Så han endrar seg. Men byrjar etter kvart å få ei noia. Ein sjalusi veks fram i han. Er det verkelig han ho elskar, eller kan det vere han som går ved sida av han. «I wonder if she sees him and confuses him with me» spør han seg. Det endar i tragedie. Men bakom denne historia tenker eg historia til den tørrlagte alkoholikaren finst. Han lurer nok på korleis verda vil ta imot han no, vil dei finne han like interessant. Vil han bli likt? Det treng ikkje ende i tragedie.

Det var ei kvinne som spelte ei aktiv rolle i å få Isbell lagt inn på rehab. Det kom visstnok til giftemål i etterkant. Namnet hennar er Amanda Shires. Ho er musikar og plateartist sjølv. Spelar fele gjer ho også, og bidrar med denne på Traveling Alone. Ein song der songaren minnest tider der han var «so high, the streetgirls wouldn’t take my pay». Men han blei trøytt. Av å stå til ansvar overfor seg sjølv, av eit konstant utmatta hjerte, av å gjere reisa aleine. Så «won’t you ride with me?» lyde omkvede. Og fela den let.

Jo meir eg har spelt Southeastern jo meir har det blitt klart for meg at det i grunn finst tolv nemneverdige songar på plata. Det er ikkje flust av plater eg kan seie det om no til dags. Eg skal ikkje trøytte ut verken meg sjølv eller den som måtte lese dette ved å brodere ut både det eine og det andre om alle tolv. Men eg vil no nett nemne at Isbell byr på uimotståelig countryrock med el-gitaren i grunnstilling og solid rytmikk i ryggen når han formidlar ein lengsel han ein gong kjente på eit hotellrom i eit iskaldt Stockholm. Det skal heller ikkje vere unemnt at han byr på sviande southern rock’n roll i Super 8, og avdekkar ein historie der ein bakrus frå det djupaste helvete står sentralt. Eit lite utdrag av dei ubarmhjertige refleksjonane i den klassiske countryrocksaken New South Wales synst eg også det finst gode grunnar til å ta med.

And here we sit
Singing words nobody taught us
Drinking fire, and spitting sawdust,
Trying to teach ourselves to breathe,
We haven’t yet,
But every chorus brings us closer
Every flyer and every poster
Gives a piece of what we need

Isbell har eit grep om det melodiske slik gode låtskrivarar har, men det er hans grep om det tekstlige som verkelig imponerer. Han sirklar ikkje rundt med ord som fordampar, han går direkte til verket med ord som brenn seg fast. Han brukar ikkje fleire ord enn nødvendig, han økonomiserer, han er presis, som ein Carver. Han har noko å formidle. Og det han formidlar skildrar også det som ikkje blir uttalt. Eller det kan handle om noko eg først ikkje oppdaga det handla om. Det kan ha ei dobbeltyding. Isbell er ikkje eindimensjonal.

Og Isbell har laga ei plate eg ikkje lenger trudde han ville vere i stand til å lage. Ei plate eg trur det går an å nytte det loslitne ordet meisterverk om. Men eg lar korken vere på flaska.

Først publisert på Groove.no (i 2013)

 

Des15

Angelica’s Elegy – Gold Celeste

Posted on by
Standard

Eit trondheimsband huga på poppsykedeliske tildragingar serverer eit varmt og modent debutalbum.

6

cover

Lyden av fargar? Sånn reint vitskapeleg veit eg at det herskar ein utstrakt skepsis til tanken om at fargar lar seg høyre. Men når herlig psykedelia fyller rommet lar eg vitskap vere vitskap og musikk vere musikk. Då opplever eg, godt innafor mi høyrevidd, at all slags fargar renn og dansar rundt omkring. Gold Celeste er blitt påført eit og anna psykedelisk, og vel så det. Så når lyden av plata fyller rommet kan eg høyre lyden av fargar. Fleire fargar. Funklande fargar, diffuse fargar, slørete fargar, vemodige fargar. Angelica’s Elegy.

Angelica? Kven Angelica er seier historia, så langt eg kjenner den, ingenting om. Ho er ei gåte. Sannsynlegvis ei uløyselig ei. Men eg meinar no likevel å sjå henne for meg. I ni songar eg nettopp har høyrt. Som eit vesen full av kontrastar, og mot. Fleire gonger undervegs, gjennom dei førti minuttane plata varer, får eg denne kjensla av at noko kan ramle frå kvarandre. At det berre er eit skjørt intuitivt handlingsmønster som held lyd og tonar i hop. Det ramlar aldri frå kvarandre. Kanskje fordi dei veit kva dei har gjort dei som har mosaikkisert desse songane? Eg har ei kjensle av det. Det er støv her, men ikkje fordi bandet ikkje har gidda å sope det vekk, trur eg. Nei dei har nok heller strødd det utover med fullt overlegg, fordi dei har tenkt det ville gjere seg. Dei har tenkt rett. Stundom tenker eg at dette er mektige saker. I neste sekund tenker eg at der tenkte eg heilt feil, dette er då lågmælte saker, er det ikkje? Med sedate rytmar? Vel, når dei ikkje er insisterande då, eller beint fram funky, desse rytmane. I denne poppsykedeliske kappa som aldri avslører alt. Ikkje i nærleiken av alt.

Elegi? Klagesong, sukk og gråt? Kanskje er eit slikt begrep å dra dette litt lenger ned i tristessen enn det eigentlig skal? Men melankoli, mollstemte linjer og ei vokal avlevering som nok står i ei viss gjeld til Thom Yorke , det kan eg høyre. «I’ll stir up this place, I’m counting the days, it’s over» lyde eit refreng. Dagen etter at den einaste vennen til songens hovudperson blei «brought into a room». Pianoet varslar eit blålilla drama, ein gammal synth fresar raudt, ein annan kjem tuslande inn frå kanten av tilværet og spelar ei tristvakker linje. Rytmen er fleirfaldig, Kafka lurer i kulissane, og songen heiter I’m Counting the Days. Når eg høyrer på den tenker eg at den er det største augeblikket på plata.

Tilliks med mange andre platedebutantar her til lands dei siste åra så har også Angelica’s Elegy hausta lovord frå P3 sin Urørtredaksjon. Dei har ikkje gått den rake eller raske vegen derifrå og ut i albumformat. Dei har brukt eit par år. På vegen slapp dei i fjor sommar EP’en Cognitive Dissonance. Den var disig, støvete, og lo-fi, og bar bod om eit band med ting på gang. Først og fremst gjennom låta When You’re Asleep. Ei låt dei har tatt med seg over på albumet. Der høyrer den til, med sitt klangrike vesen, driftige rytmikk, og gjentakande tekstlinje om at «you remind me of myself, when I’m not myself».

Eg har høyrt mangt eit band famle seg gjennom debutalbumet sitt. Det høyrer eg aldri Angelica’s Elegy gjere. Eg høyrer dei pakke songane sine inn i eit varmt og mangfaldig lydbilde. Eit som rett nok ikkje står der og skin og virkar overtydande sånn med det same, det gjer det ikkje. Snarare er det vel eit for oss som veit at dei beste stundene er dei ein må bruke litt av tålmodet på. Gjer ein det, då finn ein vegen inn til slikt som den melodisk vinnande og groovy utfordrande Starchild. Eller popgode Fuse And A Spark, med sitt oransjeglødande refreng. Eller kanskje den meir sedate, men akk så vakre Not A Game. Kort fortalt slikt som er verdt å finne, og verdt å ta med seg vidare.

Først publisert på Groove.no (i 2013)

Des15

Mikal Cronin – MCII

Posted on by
Standard

Det er power i den melodisk velorienterte poptonen til Cronin.

7

cover

Den beatleske poptonen tar aldri slutt. Den er for god til det. Ein av dei som gjer sitt vesle bidrag til å halde den i live er Mikal Cronin frå San Francisco. Med songar eg drar kjensel på, men aldri før har høyrt. Songane er ikkje spesielle, men denne Cronin veit korleis han skal få dei til å fungere. Til å bli relevante. Til å leve. Derfor funderar eg over om dei er litt spesielle likevel. Spesielt gode er dei i alle fall.

Den beatleske poptonen har blitt drapert i ulike soniske former gjennom åra. Mikael Cronin lar tidvis ei elektrisk gitarbølgje av nesten tsunamiske dimensjonar skylle innover den. Power pop, altså. Om lag slik eg kan minnast dei gjorde det på nittitalet. Frå Teenage Fanclub til Matthew Sweet til The Posies til ganske så mange fleir. Slikt kan ein jo gjere i 2013 også synst Mikal Cronin. Og eg.

Innimellom spelar Mikal Cronin bassgitar med Ty Segall. Tilbake i 2009 spelte dei to inn mini-lp’en Reverse Shark Attack, som duo. Ein oppfuzza og ganske så garasjelarmande sak. To år seinare forsynte Cronin også sin albumdebut som soloartist med dugande mengder fuzz og ståk. Ei plate eg i dag opplever gjer til kjenne ein ung mann full av påfunn, og litt i villreie over kva retning han skal ta. Så han tar fleire, og rotar opp ein og annan god låt undervegs. Hans andre plate er i grunn ei ganske så annleis greie.

MCII er ei meir samla og kongruent affære. Alle dei ti låtane høyrer til i det nemnte beatleske popbildet. Det velsigna er at dei ikkje blir borte i dette bildet. Dei har nok melodisk kraft og poppoetisk nerve til å skine gjennom. Sånn cirka utan unntak, frå den heilage starten kalla Weight til den kontemplative avslutninga Piano Mantra.

Gitaren er det sentrale verktøyet men slett ikkje det einaste. Multiinstrumentalisten Mikal Cronin handterar sjølv dei fleste som er i bruk her. Det mest markante unntaket er vel ein fiolinist/bratsjist han har leigt inn på fire av spora (gitarsoloen som Ty Segall effektuerar på to av låtane antar eg at Cronin sikkert kunne tatt seg av sjølv). Lys og skygge kan Cronin også eit og anna om, og snor seg mellom det modifiserte og det forvrengte i låt etter låt.

Cronin slår an tonen ved pianoet, gitar og komp fylgjer på, og Weight er i gang. Det handlar om å være over den aller første ungdom, og å kjenne seg usikker på kor det ber i veg no. Noko som vel kan seiast å vere eit gjennomgangstema på plata. «I’m not ready for the second wave» syng vår mann. Og så skal han inn i refrenget. Det gjer han på utsøkt popfinessevis. Alt stilnar hen, Cronin går i falsett – «no be bolder, golden light for miles». Og så, så eksploderer det i skingrande elektrisk gitarføring – «sing for love in colder portions of my mind». Ay, ay, ay, det er poplåta si det.

Det finst nokre til: Shout It Out, eit stykke sjølvransakande open/tett powerpop – «I’m pretty good at making things harder to see, and turning problems back to me». Deretter, Am I Wrong, både forvridd og harmonisk, pågåande og elskverdig, og med eit effektivt refreng – «Am I wrong? I don’t think so». Seinare, Turn Away, ein riffrøff sak som formulerer ein viss angst for både å miste det ein er og å omfamne det ein ikkje veit kva er – «I know that a different place won’t put my troubles on a different mind». Og så Change då. Platas sprelskaste minuttar. «Good god, just a little bit, just a little bit goes a long way» syng Cronin i eit frydefullt nakkehårreisande refreng. «Faith is just a lover I don’t know, love is just an answer I don’t know» avsluttar han det same refrenget med. Det er vellyst og melankoli i fullboren dynamisk popmundur.

Av og til er fuzzen heilt fråverande. I albumets sentrum dukkar det opp ein song eg er freista til å kalle countryrock. Peace Of Mind. Blant fiolintonar og generelt tjomslig instrumenthandtering reflekterer songaren kring gehalten i eit forhold, og avsluttar med det sentrale spørsmålet «is this love?». Eit anna (nesten) fuzzfritt nummer er det siste. Piano Mantra fortener namnet sitt. For her er det pianoet og det varlige som har si stund, og presenterer eit dugande håp i siste strofe – «Your open arms are giving me hope».

Mikal Cronin har visstnok nyleg fullført og bestått sin bachelorgrad i musikk. Med dette albumet tar han sin master i power pop, og består så det skingrar etter.

Først publisert på Groove.no (i 2013)