Author Archives: Oddmund Berge

Ukjend's avatar

About Oddmund Berge

musikk, rock, pop, psykedelia, punk, postpunk, funk, garasjerock, hiphop, country, soul, folk, kraut, jazz, blues, viser, americana, litteratur, romanar, noveller, poesi, groove, og slikt.
Okt19

Torgeir Waldemar – Torgeir Waldemar

Posted on by
Standard

Den brenn min santen denne plata, den brenn seg fast.                                                                          8

VEST16 Vestkyst Torgeir Waldemar Torgeir Waldemar (2LP)  Kva er det som er så spesielt med Torgeir Waldemar då? Eg meiner han spelar og syng då saker eg har høyrt før, mange gonger før. Noko det sjølvsagt ikkje er det minste galt i. Men kva er det som er så spesielt med det? For det er det, det er noko heilt spesielt med Torgeir Waldemar.

Han er norsk, han syng på engelsk, han høyrest ut som han har passert meir enn eitt vegkryss i Mississippi. Med bluesen i hjerta og country i sjela (eller var det omvendt?) syng han om einsemd, sakn, demonar og død, ispedd levd liv, eit snev av håp, og eit muleg møte med frelsaren. Instrumentet hans er ein gitar (stort sett ein akustisk), instrumenta til dei andre som speler på plata høyrer til i den organiske instrumentfamilien. Ja men du verden der er det mange som har vore, og der er det mange som er, tenker du, tenker eg, veit vi alle. Likevel, og det er det store her, berre Torgeir Waldemar er der som Torgeir Waldemar. Han blir aldri borte i mylderet, han trer fram.

Røysta, det er noko med røysta. Den er ikkje karakteristisk som hos ein Cash, ein Young, eller ein Waits, den er ikkje det. Men den har karakter. Den rommar klangen av det den formidlar. Eg tenker derfor på den som verkelig. Like verkelig som regnet som piskar i ansiktet ein oktoberdag, like verkelig som den tomme senga, dei såre knea, like verkelig som tida.

Tida, det er noko med tida han tek seg. At han tek seg tid til å bli i songane sine. Skaper rom for den ibuande stemninga. Har mot til å vente eit tak eller to, i staden for å insistere på å komme seg vidare. Ikkje det at dette ikkje går framover, men det er måten det går framover på, den beherska måten. Det er med på å gjere det så godt å vere i selskap med desse songane.

Songane, sjølvsagt er det noko med songane. Det melodiske stinget som går rakt gjennom dei. Lengten dei har i seg. Flyten, andakten og uroa. Måten ord og tonar i lag omringar songens tilstand og skaper talande sinnbilde. Korleis dei har sitt klare opphav frå ein tradisjon, har sine merker frå meir enn ein låtskrivar, men likevel så sjølvsagt høyrer heime hos han som syng dei.

Det er ein heilskap over den dryge timen dette står på. Den velkjente melankoliens kappe ligg over det heile. Samstundes merkar eg meg også noko anna. Ein dualitet, ein kamp mellom krefter som bryt ned og tankar som søker fortrøysting og lykke. Ein kamp utan eit endelig resultat, der eg meiner å oppfatte at gjennomgangsmelodien er at det er aldri heilt for seint.

Det er heller aldri for seint å komme med debutalbumet sitt. Torgeir Waldemar gjer det i ein alder av 40 år. «Old enough to stand alone, young enough to keep on going unsatisfied», som han sjølv uttrykke det i eit refreng. Av musikalske saker han har sysla med før kjenner eg til at han har spelt med dei absolutt oppegåande banda Jake Ziah og The Goo Men. Som soloartist har han spelt nokre konsertar det har gått visse gjetord om, men som eg aldri har fått med meg. Det einaste eg har fått med meg er ein to år gamal trespors EP. Og den er ikkje dårlig, men dei to spora derifrå som er med over på debutalbumet er endå betre i den nye forma dei har fått.

Come To Me og Take Me Home, to av høgdepunkta på plata. I den første blir vi presentert for ei forhutla sjel, ein vandrar i nød; «in the need for living water». Hans sentrale bodskap er ei bøn. Ei bøn om å få besøk att, etter gamalt. Kanskje av ei kvinne, men eg trur helst det er ein gud han har i tankane. Songaren er ikkje åleine. Ei kvinne og ein mann korar (Janne Hea Svebakken og Johan Daniel Henriksen, noko dei forresten gjer på fleirtalet av songane her), ein steelgitar sender ut klagande tonar, medan orgelet har mildnaren si rolle. Tilliks med hovudpersonen i Come To Me vender også hovudpersonen i Take Me Home seg til ein gud. I ein inderlig blåmiks av bluegrass og gospel blir det formidla ei lengt etter frelsaren, ei lengt etter døden, og ei bøn til herren: «oooh, come take me home». Borte i kroken, bakom forhenget, meiner eg å dra kjensel på ein viss David Eugene Edwards.

Eit visst nærvær av denne Edwards kan eg ane i eit par songar til. I den hustrige opningslåta si dragning mot eit vonlig meir fredelig tilvære på andre sida av elva, og i den feberaktige rivningen mellom avgrunn og fotfeste som kjem til uttrykk i Streets. Begge songane har ei bøn i seg, begge blir sunge frå kneståande stilling, men der hovudpersonen i den første er opptatt av si eiga redning prøver hovudpersonen i den andre å redde eit anna menneske. Ein tredje variant omkring det å redde menneske er tema i den meir optimistisk orienterte  Peace Song. Her slår Waldemar eit slag for å redde både seg sjølv, sin neste og verda omkring. Og formidlar endåtil ei tru på at det kan finnast krefter i menneska til å få det til. Det finst faktisk endå ein song på plata eg er tilbøyelig til å kalle optimistisk orientert, avslutningsvisa Remedy. Ei trøystevise om å la slitet kvile og månen skine.

Flowers er derimot ingen trøystevise, Flowers er midt i kampen eg nemnte, Flowers er ein duett med Ida Jenshus, ei sterk countryvise om blomstring og kulde, om bøygd nakke og heva hovud. Ida Jenshus syng duett med Waldemar på ein song til. Platas einaste coverlåt. Townes Van Zandt sin Highway Kind. «My days they are the highway kind, they only come to leave, but the leavin» I don’t mind, it’s the comin» that I crave». Det finst ikkje mange låtskrivarar i Van Zandt sin klasse. Det finst ikkje mange coverversjonar av Van Zandt sine songar like dirrande vakre som denne. Det er vel heller på ingen måte eit tilfeldig påfunn å inkludere ein Van Zandt-song på plata, for det er mykje Van Zandt i Torgeir Waldemar.

Når eg høyrer Torgeir Waldemar tonar i gang Insomnia høyrer eg imidlertid Jason Molina. Og eg høyrer ei rungande einsemd. Eg likar veldig godt Insomnia, platas lengste låt. Nesten ni minutt varer den, og det verste eg kan seie om den er at den sluttar for tidleg. Låta sviv fram av tung nødvendigheit, og hovudpersonen er endå ein av desse som har brent seg på kjærleiken, som har skusla bort kjærleiken, som er redd for kjærleiken. Men han ventar. Åleine. Han ligg på kne og ber om «darkness, not fear». Låtas mellomparti er ein instrumental kontemplasjon, ei førebuing til midnattsbegjæret, det siste håpet. «I can hear your footsteps from here» syng no songaren, «oh my sweet black angel, won’t you come and sleep with me» syng han vidare, om igjen og om igjen. No høyrer eg ikkje lenger Molina, nå høyrer eg ein tøtsj av Midnight Choir, og tenker at det høver seg jo bra det, nett her.

I sanning ein vaksen debut.

Okt6

Pere Ubu – Carnival of Souls

Posted on by
Standard

Endå eit vitalt tilskot til ein etter kvart imponerande albumkatalog på utsida av gjengs rock’n roll åtferd.                                                                                                                                                                        7

Carnival of Souls  Det opnar med total energi. Med Golden Surf II, og ein songars feberaktige opplysning: «I have a map, I make inside my head». Eg slår sporenstreks fast at eit kjært og uregjerlig lag er her igjen. Songaren er den same korpulente David Thomas som alltid har vore der når Pere Ubu entrar manesjen. Ein rock’n roll original, i fronten av eit band som sidan punkens fødestund på midten av syttitalet har framført sin mangslungne avante-garage.

Carnival of Souls er noko slikt som det attende studioalbumet til bandet, og er ikkje enklare å komme i nærkontakt med enn det legendariske debutalbumet The Modern Dance, eller den om lag like legendariske oppfylgjaren Dub Housing, eller for så vidt fleirtalet av albuma dei har prestert å lage i mellomtida. Unntaka må i tilfelle være  dei tre attråverdige «pop-platene» frå det seine åttital og tidlege nittital (The Tenement Year, Cloudland og World In Collision). Skjønt «pop-plater», det er ein grunn til at eg skriv det i hermeteikn. Musikk av det lett framkommelige og pålitelige slaget har vel aldri vore Pere Ubu si sterke side. Musikk av det upålitelige slaget derimot, oh yeah, yeah, yeah.

Dei spelte punk på sin måte. Slikt som ei stund seinare skulle bli kalla postpunk. Men heilt der var dei vel heller aldri. Heile tida har dei i grunn vore noko for seg sjølv, hatt mangt og mykje for seg, og vore influert av både eitt og hitt. Frå Leadbelly til Cpt. Beefheart til MC5, og så vidare, og så vidare. Carnival of Souls ber preg av det same, og er eit absolutt vitalt tilskot til katalogen.

Ein måne skin innover albumet. David Thomas ytrar seg noko ulikt omkring kva den gjer der. «Moon is where the dead people go» forkynnar han i Drag River, medan bandet går sin skakke gang og deira ferskaste medlem Darryl Boon bles blå klarinett-tonar utover stoffet. Tonar som blir med over i Visions of the Moon. Der bandet roar seg litt, og songaren resiterer, hevdar at han bur i ei kasse på månen. Lengre ute i seansen, i den sakte stigande og på mystisk vis smått funky, Road To Utah, kjem så songaren med ei oppmoding om å «follow the moon». Så kan ein jo tenke sitt om det.

Fengande er ikkje eit ord som ligg lengst framme på tunga når ein skal seie noko om Pere Ubu. Men av og til synest eg faktisk dei er det. På sitt upolerte vis. Frå dette albumet opplever eg at Bus Station har slike kvalitetar. Med sitt bassdriv, sitt hektande riff, sine sfæriske luftehull og sitt nervøse hjerte tar den for seg slikt som stadig gjentar seg – showet, besøket i den lokale baren, og ho som fortel at «nothing is free». Midt inne i songen gjentar Thomas ei linje han ikkje har funne på sjølv, men som Screaming Jay Hawkins ein gong introduserte for menneskeheita, og som mange sidan har tydd til – «I put a spell on you because you’re mine». Thomas er ikkje verre på det enn at han gjentar påfunnet i Irene. Same linja, i ein song som har både linjer og idégrunnlag tilbake til ein annan gammal song, Leadbelly sin Goodnight Irene. Ein song bandet forresten har vitja tidlegare. For dei er, i all si særeigne framferd, også godt rota i musikktradisjonen. Der finn dei, der låner dei, der stel dei, for så å inkorporere fangsten i noko som har ei ganske så anna sonisk form.

Slik bandet gjer det i det episke avslutningsnummeret, Brother Ray. Om ein fyr som kan vere ein muleg bror av Sister Ray, men meir sannsynleg er ein etterkommar av Manta Ray (diktet som ein finn inne i coveret på Trout Mask Replica). I alle fall, denne Ray har dratt ut i ørkenen, Mojave Desert, «to work a deal in heaven», og forteljaren er ikkje heilt komfortabel med det påfunnet. Han får telefonoppringingar som ikkje beroligar han, og postkort med bilde av Soda Mountain der det står «yeah, yeah, yeah». Ei mangslungen låt, temposkiftande, humørskiftande, dvelande og kraftfull. Songaren syng, skrik og resiterer. I siste del blir det til ein fabel om ein gåtefull død i Soda Mountain.

Det er slik, med låtar som ikkje fylgjer dei opplagte mønster at gjengen frå Cleveland har drive på år etter år, plate etter plate. Carnival of Souls har som de forstår sin dose.

Sep14

Mirel Wagner – When the Cellar Children See the Light of Day

Posted on by
Standard

Finske Mirel Wagner vev livet, kjærleiken og døden i hop på sin måte – enkelt, tvitydig, dirrande. 7

  Kjellaren og dagslyset. Søtleg hygge og stum terror. Overflata, det som finst under, og ei illevarslande førstelinje. «1 2 3 4 what’s underneath the floor?». Svaret er klart, svaret er uklart. «Chewed up lips, milky milk teeth, a little bit of pain, and a whole lot of need». Platetittelen lovar at dette skal handle om kjellarbarna som ser dagslyset. Opningslåta flaumar ikkje akkurat over av dagslys. Den kan like godt vere ei skildring av ein åstad der ei grufull gjerning har funne stad. Andre åstadar får si behandling utover plata. Utover andreplata til Mirel Wagner. Finske Mirel Wagner. Det er ulikt kva som hender der, eller har hendt der, men dagslyset slit med å gjere seg gjeldande, heile vegen.

Det er blitt meg fortalt at Mirel Wagner skreiv dei ti songane på denne andreplata si i ei gammal tømmerhytte i Nord-Finland. Der heldt ho hus ganske så aleine ein månads tid. Einaste selskapet var visstnok ei einsam mus, som ho delte maten sin med. Mirel Wagner er ganske så aleine om å spele på plata også. Med eit par marginale unntak er dette akustisk gitar og ei stemme. Akkurat som på debutplata treng ho ikkje ty til noko meir for å rive til seg merksemda.

Svart gotisk folkblues, bar, inntil beinet, på utsida av enkle tidsrammer, og meir Mississippi enn Helsinki. Slik var debutalbumet. Slik er for så vidt dette andrealbumet også. Føler likevel at det hellar mot eit litt rundare og meir medgjerlig melodisk vesen. Med ein gitartone som ikkje kan kallast kompleks, heller suggestivt dansande, og ei røyst som både har autoriteten og det såre i seg. Historiene den fortel (røysta) er kortfatta men innhaldsrike. Det skjer langt meir enn det som vert uttalt, ja kanskje endåtil noko heilt anna.

«In my father’s house, everything is nice» kan eg høyre ho synge i ein av dei sterkaste songane på plata. Med forførande tonar dreg songaren meg inn i ein historie som eg raskt byrjar ane at ikkje er så «nice». Portretta på veggen ser deg aldri i augo, stilla gneg, terroren skjular seg i kvar ein krok. «Momma, It’s gonna be all right» kan eg høyre dama synge ein annan stad, i ein anna song, i The Dirt. Det handlar om liv og død, og eit mulig liv etterpå, eller kanskje ikkje. Refrengets siste linje bryt i alle fall ned det meste av håp: «You’ll be in the dirt, you’ll be the dirt». Kanskje under eit Oak Tree. Då treng det i så fall kanskje ikkje vere så ille. Hovudpersonen i songen med det namnet rapporterer i alle fall om «sweet dreams» der ho ligg gravlagt under røter og lauv.

PJ Harvey dukkar av og til opp i tankane mine når eg høyrer på Mirel Wagner. Aller mest i songen Taller Than Tall Trees. Fraseringa, bluesen, og temaet i denne kunne ha blitt dratt like utav hjertet til To Bring You My Love. Då er det sjølvsagt den store kjærleiken det handlar om. Om denne er stor som i stor eller om den er stor som i uoppnåelig er imidlertid ikkje klinkande klart. Slik lyde ei linje som dukkar opp nokre gonger: «See that girl fall apart, soon as his shadow touches her heart». Kjærleiken frå ein annan vinkel blir omsunge i Ellipsis. Vi kjem inn etter krangelen, etter brotet, med ein opning for ein veg tilbake. Men korleis gjere det med æra inntakt? Tonar frå ein cello fremjar både motstand og ynde. Det er den skotske komponisten Craig Armstrong som står for desse. I avslutningsnummeret Goodnight – ein song med eit morbid mord/sjølvmord-tema – lokkar same mann fram nokre knokkeltonar frå eit piano. Elles gjer Mirel Wagner det åleine, åleine saman med produsenten Vladislav Delay, som også heiter Sasu Ripatti og er ein elektronika/ambient musikar. Elektroniske element har han som de forstår ikkje dratt inn i sin produksjon av denne plata. I staden ei dirrande stille. Og det er heilt på sin plass.

Sep14

Også verdt å høyra på: Mirel Wagner, Ty Segall, The New Pornographers)

Posted on by
Standard

Av nyare arriverte plater har eg (endå ein gong) funne tonen saman med ei og anna:

Mirel Wagner – When The Cellar Children See the Light of Day

Plate nummer to frå finske Mirel Wagner. Svart gotisk folkblues, bar, inntil beinet, på utsida av enkle tidsrammer, og meir Mississippi enn Helsinki. Slik var debutalbumet. Slik er for så vidt dette andrealbumet også. Føler likevel at det hellar mot eit litt rundare og meir medgjerlig melodisk vesen. Med ein gitartone som ikkje kan kallast kompleks, heller suggestivt dansande, og ei røyst som både har autoriteten og det såre i seg. Historiene den fortel (røysta) er kortfatta men innhaldsrike. Det skjer langt meir enn det som vert uttalt, ja kanskje endåtil noko heilt anna. 7

Ty Segall – Manipulator

Han søker ikkje nye territorium, han er der han har vore desse åra. I ein godtepose av pop-psykedelia, garasjerock, stoner og glam. Slikt som vart oppfunne for sånn cirka førti-femti år sidan. Ty Segall tilfører det lite anna enn pasjon og energi. Ganske så hemningslaust har han spelt inn den eine plata etter den andre. Tonar har skeina og skimra, halta og larma. Utav det har det komme albumhøgdepunkt som Twins og Hair. Med Manipulator tar han litt meir kontroll over sakene.  Formar linjene litt klarare, pussar tonane litt reinare, og skapar eit meir kongruent fokus. Gjennom 17 låtar. Frå tittelsporet sitt drivande psych-vesen, via stonergroovy Feel til falsettfunky Mister Main heng det heile veldig så bra i hop. Men når framtida melder seg, om ikkje så lenge, trur eg nok likevel det blir Twins eller Hair eg drar fram frå hylla idet eg føler for ein liten dose med Segall. 7

The New Pornographers – Brill Bruisers

Eg har slitt litt med å jobbe opp den store entusiasmen for dei to føregåande platene til denne gjengen. Gav det vel beint fram heilt opp på eit tidspunkt. Med Brill Bruisers merkar eg at det er annleis. Med Brill Bruisers treff dei. Her er det pophooks, eit massivt driv og sigrande melodilinjer. Ei gjenoppstanding av slikt som bandet skjemte oss bort med på sine tre første plater. I alle fall nesten, og nesten skal ein som kjent ikkje kimse av. Ikkje når The New Pornographers kler seg i frodige former, tar sats med eit mektig uimotståelig tittelspor og i liten grad hamnar ut i det blasse etter det. Den varaste og luftigaste popstunda har tittelen Champions of Red Wine, og har røysta til Neko Case som varmblodig midtpunkt. Dan Bejar er i sitt ess i det drivande synth- og gitar virvlande nummeret War on the West Coast. Og AC Newman drar i trådane, skrur på knappane, syng med, og smiler. 7

 

Og i går høyrte eg på det legendariske avantgardepunkbandet Pere Ubu sitt ferske album Carnival of Souls for første, og andre, og definitivt ikkje siste gong………..

 

Aug31

Martin Hagfors – Producers Politics Passion

Posted on by
Standard

Éin trubadur og ti produsentar finn tonen                                                                                                          7

 Eg har prøvd å høyre for meg Martin Hagfors åleine med ein akustisk gitar framføre songane på den siste plata si. Eg trur det er songar som kunne klart seg bra på den måten. Eg kan høyre han som ein arving etter Woody Guthrie synge om samtidas utfordringar, om klimakrise, global urett, og nærsynt egoisme. Eg kan høyre han synge «I’m leaning to the left, I’m leaning more and more, a lot harder than before, I’ll keep leaning ‘til we lean right through these doors».

Men Hagfors er ikkje åleine, på ingen måte åleine. Han har vore såpass dristig at han har lagt ti av songane sine i famnen til ti andre norske musikarar. Frå Knut Schreiner til Jenny Hval. Dei fekk alle fridom til å produsere den mottekne låta slik dei måtte føle for. Resultatet er blitt til ti små stunder med songaren og produsenten (og kanskje ein musikar eller to til) der eg kan høyre at kjærleiken til songen er det sentrale. Der eg kan fornemme at produsentane føler for låtskrivaren og derfor aldri overdøyver signaturen hans. Derfor har dette også blitt ei plate som er meir kongruent enn den soniske avstanden mellom Knut Reiersrud og Susanna Wallumrød skulle tilseie.

Slik representerer altså ikkje plata eit gedigent skritt inn i andre sfærar for Martin Hagfors. I grunn fylgjer den frilyndt og elegant i fotspora til dei to førre platene hans. Dei Lars Horntveth-produserte Men and Flies og I Like You. Platene der han forlot (eller muligens berre tok ein midlertidig pause frå) folk/country-rock segmentet han i fleire år hadde operert i. To plater der songane dansa i eit popbilde med ulike grader av psykedeliske svingingar.

Popen er her denne gongen også. I alle fall i nokre av spora. I alle fall i det Knut Schreiner-produserte Easy Come & Easy Go. Ein mjuk westcoast-bris flyt gjennom låta, songaren syng om folks noko skortande evner til å lukte lunta, til å ane konsekvensen, og såleis fort endar opp «blind in the midst of love». Men blind er ikkje lyden som kjem frå produsenten sin gitar, den dansar energisk og godlynt i ei to minuttars vandring mot ein slutt. Meir pop finst i Easily Distracted By Love, men ikkje heilt den same popen. BigBang-bassist Nikolai Hængsle Eilertsen har blitt tildelt ansvaret for denne. Groovet er beint fram fabelaktig, elektroniske lydkjelder dominerer over gitaren, og tonen er catchy. Men den er også noko meir, noko anna, i sin andre halvdel. Der møtest jazzklangar og orgeldriv, og det kokar.

Eit snev av orgeltonar kan også høyrast i Cato Salsa-produserte You’ve Been Replaced. Ein song som i hovudsak blir bore fram av ein akustisk gitar. Ei lita pophymne med kvinnelig harmonisong, som ikkje får drive fredelig av garde heile tida, innimellom hamnar den nemlig utpå der dei urolege tonane regjerer. Og songaren syng om menneskeslekta sin noko ustabile, uforståelige og gløymske opptreden her på jorda. I ein tekst med finurlige og velformulerte bilde. Noko den ikkje er åleine om å ha. Noko eg nok kunne sagt om fleirtalet av songane på plata.

Eg kunne sagt det om Kinky Lovers. Der temaet er mennesket si innbarka evne til å søke kortsiktig nyting, og slik skade eigen og andre sin sjelefred, både i privat og global målestokk – «like kinky lovers we’re losing sight, what feels like burning might be frostbite». Anne Lise Frøkedal har gitt låta eit yppig groove, listig elektronisk lydføring, og litt psykedelisk sitar.

Eg kunne sagt det om Looking for An Island. Ei klimakriselåt som ikkje snirklar og går omvegar men driv ganske så direkte i strupen på den menneskelige dårskap – «I’m looking for an island where it used to be, well it used to be just a spot on the sea, back when it used to be». Produsent Jenny Hval lar klangar danse lettbeint og naturleg kring songaren sine offensive vers og vemodsfarga refreng.

Ja eg kunne også sagt noko fint om låtane eg no ikkje har nemnt. For situasjonen er i grunn  den at ein frisk idé har blitt til ei plate utan svake spor.

Wimp-link: Producers Politics Passion

Aug24

Strand Of Oaks – HEAL

Posted on by
Standard

Ei plate som formidlar ein personleg kamp, og ein kjærleik til musikken.                                                7

Heal  Éin song på den fjerde plata til Strand Of Oaks gjer eit sterkare inntrykk enn dei andre songane. JM er den korte og litt mystiske tittelen. Men mystisk er den i grunn ikkje spesielt lenge, eg fekk ein liten mistanke allereie etter første gjennomhøyring om kven denne JM kunne vere. Informasjon henta frå plateselskapet si internettside fortalte meg at eg hadde rett i min mistanke. «I had your sweet tunes to play» syng songaren gjentekne gonger. Om det JM har skapt. Men songen handlar like mykje om songaren sjølv. Det er like mykje ein sjølvbiografisk song som ein tributt. Ein sjølvbiografisk song som fortel kor sterk musikk kan være. Korleis musikk kan halde ein i gang, være ein venn, aldri svikte. «I was an Indiana kid, getting no one in my bed» syng songaren, men så er det desse songane til JM då, og korleis dei kan lindre, korleis dei kan vere til hjelp. Litt seinare i livet kan han minnast seg sjølv  «on a long desert train, with a knife in my bag», men tonane er med han der også, tonane til JM. Og så er det no for tida då – «still living the same mistakes» – jo framleis er tonane til Jason Molina her.

Strand Of Oaks er Timothy Showalter. På sine tre første plater var han ein av desse som klimpra seg gjennom sjølvlaga viser med eit ganske så spartansk instrumentelt fylgje. På Heal er situasjonen ein annan. På Heal er gitaren ganske så elektrisk, synthesizeren skitten og lumsk, og trommene bombastiske. Ikkje det at han er blitt totalt krakilsk, det har han ikkje, han har i grunn eit visst slektskap til The War On Drugs.

Heal heiter plata, og ei heling er den, for å ikkje seie reinsing, til tider brutal reinsing. Showalter ser inn i seg sjølv, ser tilbake på seg sjølv, og han ser ikkje ein fyr han er utstrakt stolt over. Han ser destruktive handlingar, og ein fyr som «spent ten long years feeling so fucking bad», som rota det inderlig til for seg. Men ei heling handlar ikkje om å grave seg ned og legge på lokket, den handlar om noko litt anna. Derfor syng Showalter  «the night was cold and black, but the sun was in my eyes», derfor syng han «keep the light on for me», derfor går han nedover gata med ein Sharon Van Etten song på øyro, «give out, give up, give in – you gotta heal».

I den melodisk vakre og flytande Plymouth endar Showalter opp med å minnast tida då «we were beautiful, broken and young». Ei tid han er midt oppi i opningssporet Goshen 97, der J. Mascis spelar gitar slik vi forventar at J. Mascis skal spele gitar – kvinande, skrikande, harvande, vidunderlig – og songaren syng om då han oppdaga farens gamle bandopptakar – «that’s where the magic began, I was lonely, but I was having fun». Seinare, ein del år seinare, skulle moroa forstumme. «I stopped listening to music, I kept writing the same song» formidlar han frå den tida, i den melodisk vakre og flytande Plymouth.

Han er over det no, han har trua på musikken no. Eg høyrer det. Han har laga ei plate som skimrar og kranglar seg inn i interessesona. Og det er det jo slett ikkje alle plater som gjer.

Wimp-link: HEAL

Jul24

John Fullbright – Songs

Posted on by
Standard

Country som finn soul, mørke krokar, einsame tonar, og litt lykke.                                                         7

Songs  Det vage og det mystiske er ikkje noko for John Fullbright. Han seier det i grunn slik det er, slik det blir opplevd, slik det funkar, eller ikkje funkar, over tolv songar, på sitt andre studioalbum. «What’s so bad about happy» spør han seg sjølv, og sine omgjevnader, og sannsynlegvis også sine lyttarar, i første song. Kanskje som ein kommentar til at han og hans likemenn har ein tendens til å ramle inn i det melankolske? Kanskje som ein kommentar til dei 10 neste songane på plata? Det er nemlig ikkje spesielt mykje til lykke å spore i desse.

John Fullbright presenterte seg med glød og songmelodisk tyngde på plata From the Ground Up for to år sidan. Ei countryplate som var meir enn berre country. Her var det varlige balladar og kanskje berre eit piano, her var det souldyppa stoff, her var det drivande rockesaker. Songs har eit smalare spekter. Songs er ei semiakustisk plate der Fullbright på storparten av songane har lite anna enn den akustiske gitaren eller eit piano som instrumentalt fylgje. Det er ikkje eit problem.

Fullbright har ei røyst som aldri dovnar hen. Ei røyst som treff tonane med rå overtydnad. I song etter song, om kjærleikens kronglete livsvilkår. «I could show you how to live a life alone, All it takes is getting used to getting lost» syng han i When You’re Here. «I haven’t told myself the truth, Since the first night she were gone» syng han litt seinare, i The One That Lives To Far. To songar som behandlar både einsemda i kjærleiken og einsemda etter kjærleiken. To songar som fortel kor umogeleg det er. To songar med mykje soul i seg, der det sonisk spartanske møter det orgeldampande. To høgdepunkt på plata.

Midtvegs på plata tar han metaperspektivet og syng «write a song about the very song you sing». Tonen er utsøkt trist, alt han har fingrane borti er ein akustisk gitar, og ingen andre er saman med han. I ein annan song syng han om henne som veit, «she who knows a thing or two about me». Ho som også veit nokre ting om regnet, og om kjærleiken. Tonen er i slekt med ein mørk krok på ei gammal kneipe, der eit slitt piano står. Songarens fingrar vandrar over tangentane, og ingen andre er saman med han.

Til slutt ser han det litt annleis, i song nummer tolv. Frå pianokrakken hevdar han no, litt uventa, at han endelig føler seg allright. Med ei kvinne i armkroken og opningssongens lukke i bringa vender han blikket mot seg sjølv og sine songar og syng «between love everlasting, and meaningless rhyme, sits feelin» good for the very first time».

Uansett lykke, einsemd eller depressive tilstandar, country med soul har i sanning gode vilkår hos John Fullbright.

Jul20

Hmm…

Posted on by
Standard

Det finst sjølvsagt flust av ting ein har gjort altfor lite av. Eg har for eksempel lytta altfor lite til Steve Gunn. Ja for ei veke sidan hadde eg knapt nok lytta til han i det heile. Feil prioritering kan eg no seie, definitivt feil prioritering. Siste veka har eg lytta meir til han enn nokon andre. Med god grunn.

Eit vasshjul gjer det same heile tida, går rundt og rundt, tar imot vatn, og går rundt, tar imot meir vatn, og går rundt, og så kanskje litt fortare rundt. Slik driv det på, så lenge det er vatn. Steve Gunn spelar ei låt han har kalla Water Wheel. Tonane i songen gjer mykje av det same heile tida, går rundt, sirkulerar, tar til seg litt meir, går nye rundar, rundt same tema. Men eg som lyttar føler ikkje stillstand og uuthaldelig monotoni i selskap med Gunn. Neidå, eg får ei kjensle av å bli sveipt inn i musikken, av å være der, av å ville være der.

Steve Gunn har spelt gitar nokre år. Inspirert av John Fahey, Michael Chapman, Jack Rose. Han har spelt med Kurt Vile også. I bandet hans. Dei kjem frå same forstad i Philadelphia. No bur Steve Gunn i Brooklyn.

Water Wheel er opningssporet på ei plate han gav ut sommaren 2013. Time Off heiter den. Det er fem spor til på plata. Dei er på ingen måte eksepsjonelt annleis enn Water Wheel. Steve Gunn syng, noko han ikkje har gjort så mykje på tidlegare plater, syng med ei døsig røyst. Han kan minne meg litt om JJ Cale. Steve Gunn syng om å luske rundt, og det ein då ser, eller trur ein ser, i nabolaget og der omkring. Lurker er ein slik song. Eit presist og minimalisert tema spelt på ein akustisk gitar snørar og snørar, vandrar og vandrar, suggererande. Ein elektrisk gitar kjem innom bak der, og dansar nennsamt, kurrar psykedelisk. Bassisten og trommisen er med i drivet, det gyngande drivet. Det ragaliknande drivet. Det blir med over i neste spor, og neste ….

Eg blir ikkje ferdig med tonane til Steve Gunn. 7. oktober kjem han med ei ny plate, Way Out Weather.

Lurker:

 

Milly’s Garden (frå det komande albumet):

Jul10

Ought – More Than Any Other Day

Posted on by
Standard

I avdelinga postpunk med noko attåt serverer Ought eit særs overtydande tilskot                           8

More Than Any Other Day  Det er ikkje klinkande klart kva som skjer, men det er klinkande klart at Ought er midt oppe i det. Midt mellom to like fantastiske songar dukkar fantastiske Habit opp. På ei stram basslinje, framfor eit slentrande trommemønster, i lag med klaprande gitartonar, syng Tim Beeler om noko å tru på, eit eller anna som er vanskelig å gripe fatt i, noko ein lengtar etter skal skje, som kan skje overalt. «In a non specific party, in a non specific city». Og no nærmar det seg, no nærmar det seg. Intensiteten grip om seg, låta veks, sug seg fast, gnistrar. «Is there something you were trying to express here?» spør Beeler, «express it with me» foreslår han, desperat. Med ei røyst som har nervøsiteten til ein ung David Byrne i seg lar han dei fleste forsvarsverk falle, og driv inn i det. Ser Det komme igjen, komme til han, ser ein vane ta form, og formidlar ein angst, ei spenning, eit begjær. Eg kan minnast Gordon Gano i nokre klassiske Violent Femmes-augeblikk gjere noko liknande. Gå inn i ein urovekkande ekstase, og mane fram opplevinga. “Do you feel it like I feel it, like I feel it? I feel a habit forming” messar Beeler, «a habit, a habit, a habit». Og nokre strykartonar har komme til, desorienterte og truande, temperaturen er forbi faregrensa. Ein rock’n roll låt av varig verdi er født.

Kvartetten Ought held hus i Montreal. Dei fire møttest der i samband med studier. Dei kjem alle frå anna hald, og ingen frå Canada. Songar og gitarist Tim Beeler, tangentist Matt May og bassist Ben Stidworthy kjem alle frå dei nordlege delar av USA, medan trommeslagar (og fiolinist) Tim Keen kjem frå Australia. Biografien fortel at dei fire tilhøyrer eit kunst- og politisk aktivt miljø i den canadiske byen. Som band har dei helde det gåande sidan 2011, gitt ut eit par EP’ar, etter kvart fått platekontrakt med Constellation records, og albumdebuterar no med den 46 minuttar og 8 låtar lange bragda More Than Any Other Day.

Postpunk. Den stramme pågåande kantete fabelaktige postpunken er vel den mest nærliggande merkelappen å klistre på Ought. Ikkje veit eg kva og kven som har dratt bandet i denne retninga, men eg meiner i alle fall å høyre  hos dei noko av det same kvilelause draget som i si tid kjenneteikna Talking Heads og The Feelies. Men no er dei ikkje berre slik, Ought kan også ha noko meir avrunda og elastisk i det dei gjer. Inntrykket er vel at det ikkje er avgrensingar og dogmer som er opplegget her. Heller eit frilyndt dykk inn dit energien har dei beste vilkår, der temperaturen aldri kviler.

Politikk. “Today, together, we’re all the fucking same” uttalar Beeler i det som tittelmessig nesten er eit tittelspor. Manar til revolusjon gjer ikkje bandet, men eit tydelig sosialistisk element er det i mykje av det dei formidlar. Introspektiv kjærleikstrøbbel lar dei stort sett ligge, og behandlar heller individet i ein større samanheng. Ein større samanheng som aldri blir eit utydelig heile. Det hadde jo vore meiningslaust. Som vi alle veit er den store samanhengen summen av uendelige mengder små samanhengar og mikroskopiske hendingar. Det er desse Ought zoomar inn på.

“Today, more than any other day, I am excited to feel the milk of human kindness» syng Beeler i det tittelsporet offisielt kjem i gang. Det er midtvegs i låta. Då har den bygd seg opp frå ein enkel dvelande start, via eit gradvis intensiverande «we’re sinking deeper», til eit rått temposkifte, og Beeler sin introduksjon til det som så fylgjer. Og det som fylgjer er dette:

«Today, more than any other day, I am excited to feel the milk of human kindness.
And today, more than any other day, I am excited to go grocery shopping.
And today, more than any other day, I am prepared to make the decision between 2% and whole milk.
And today, more than any other day, I’ll look into the eyes of the old man crossing me at the train station and say: ‘Hey, everything’s gonna be okay!»

Korleis dette verset skal tolkast? Vel, eg tenker at på den eine sida formidlar Beeler menneskelig omtanke og godheit, på den andre sida kjem han med eit sarkastisk lite spark til forbrukarsamfunnet og den menneskelig dårskap. Deretter blir det krakilsk. Deretter går tonar i fleire retningar og Beeler prøver å formulere sitt » today, together, we’re all the fucking same».

På andre sida av Habit kjem The Weather Song. Med snerr i tonelaget, smått agitatoriske grep og eit noko desillusjonert syn på tingas tilstand. Versa har eit skranglete men samstundes målmedvite ganglag, og eit hint av Street Fighting Man. Medan refrenget, «I just want to revel in your lies, we got to feeling we won’t take it any more», refrenget, med sitt keyboard-driv, sitt eldfulle vesen, er det mest fengande ein finn på plata.

Det er liv i dei fem andre låtane på plata også. Frå det intrikate og grumsete opningssporet Pleasant Heart til krautgroovy og aggressive Gemini, med den klargjerande opningslinje, «I retain the right to be disgusted by life, I retain the right to be in love with everything in sight». Frå langsamt gnagande og smått Velvetske Forgiveness, via Around Again sin nervøse danserytmikk og ein songars utspørjing av Gud, til sonisk ugode og dramatunge Clarity!.

Så jodå, det er klinkande klart at Ought er midt oppe i det. Og der trur eg jaggu meg dei kjem til å være ei stund.

Jul7

Joe Henry – Invisible Hour

Posted on by
Standard

Varme tonar, varlege tonar, og gåtefulle innspel om livets relasjonar.                                               7

Invisible Hour Plata varer i 1 time. Joe Henry har gitt den tittelen Invisible Hour. Eg kan ikkje tru det er fordi han opplever den som ein usynleg time. For usynleg er den jo ikkje. Ikkje det at den er påtrengande heller, eller brusar med fjæra og er høglytt. Dette er ei plate, ein time, som smyg seg inntil ein, utan oppstuss, i eit akustisk folkrockbilde, med render av jazz. Ei varm og god plate, om relasjonar.

Opphavsmannen har sjølv skrive ned nokre tankar om kva plata handlar om. Ekteskap, ytrar han. Men ikkje ekteskap som eit substantiv, heller då ekteskap som eit verb. Noko ein gjer, er, virkar i, og stadfestar kvar dag. Det skin ikkje klart igjennom songanes gåtefulle vesen at det er nettopp dette som blir forsøkt formidla. Kanskje det kan kallast ein styrke? At songane på plata, songane til Joe Henry, gjennom alle hans plater, no tretten i talet, ikkje er opplagte, ikkje er eindimensjonale, ikkje dansar den lettaste vegen, men heller lar lyttaren få litt å gruble over. Sjølvsagt er det ein styrke.

«It wasn’t peace I wanted, so it wasn’t peace I found» er dei fyrste orda Joe Henry syng på plata. I den spesielt godt tempererte og attråverdige songen Sparrow. Orda, innleiingsorda, fortel kanskje noko om kva innstilling han gjekk inn i ekteskapet med, og kva innstilling han lever livet sitt etter. Og kanskje fortel dei også noko om kva innstillinga hans er når han skapar sine songar. Denne gongen, denne timen, i eit meir tålsamt bilde enn på dei føregåande platene. Meir i eit klassisk folksongbilde, meir slik han gjorde det tidleg på nittitalet.

Men Levon Henry var ikkje med og spelte på nittitalsplatene. Han var ikkje gamle karen då. Han har sitt fornamn etter den legendariske songaren og trommeslagaren i The Band, han har sitt etternamn etter faren Joe, han spelar klarinett og saksofon, han gjer gode ting for Invisible Hour. Jazztonen er det han som har hovudansvaret for, ein nennsam, blå, mørk og lys tone, som kan vere både snill og kranglete, karrig og oppglødd.

Van Morrison er aldri langt unna når Joe Henry lagar musikk. Astral Weeks har sannsynlegvis for mange år sidan tatt bustad i han. Så ånda frå den eksentriske iren lever kringom tonane på Invisible Hours også. Der har den eit like godt liv som på tidlegare Henry-utgjevingar. I den episke songen Sign, om ein fyr som har gjort livet surt for mangt eit menneske, ikkje minst seg sjølv. I den lausleg huskande Plainspeak, om kryssande sansar og variantar kring det å uttrykke seg klart og tydelig. Og i den vesle bluesen til Alice, Alice Munro, og hennar evner til å finne det store og essensielle i det små og kvardagslige.

Ein time å lene seg godt inntil.