Author Archives: Oddmund Berge

Ukjend's avatar

About Oddmund Berge

musikk, rock, pop, psykedelia, punk, postpunk, funk, garasjerock, hiphop, country, soul, folk, kraut, jazz, blues, viser, americana, litteratur, romanar, noveller, poesi, groove, og slikt.
Des3

Jamey Johnson – That Lonesome Song

Posted on by
Standard

Ei nesten heilt ny stemme frå nabolaget til Hank Williams tar ein sylskarp innersving på det aller meste av dei siste åras countrymusikk.

9

cover

Ei dryg veke inn i det nye året fekk eg ein liten uannonsert skatt i fanget. Eit countryalbum som no har okkupert stereoen min ei heil veke i strekk. Eit countryalbum som er det beste eg har høyrt av det slaget på fleire år. Ja, fanden om det ikkje også viser seg å vere blant dei aller aller største musikkopplevingane med årstalet 2008 stempla på seg.

Dei tre orda som er tittelen, That Lonesome Song, kan nok seiast å vere ein countryklisjé større enn dei fleste. Men andrealbumet til Jamey Johnson kunne knapt heitt noko anna. Der den klorar seg fram som ein 14 bitar, og nesten timen, lang songsyklus om å finne fram til seg sjølv att. Etter å ha dansa ut døra, nedover gata og inn på pubar og klubbar mot ein fridom som snart viste seg å vere vegen til eit fengsel «so much colder than that one I was locked up in yesterday».

Med andre ord, enno ei plate som er blitt til på ruinane av eit havarert ekteskap/forhold. Du kjennar slektningane; Blood on the Tracks, Hearbreaker, Shoot Out the Lights, Here, My Dear. Eg ser ingen grunn til ikkje å trekke fram That Lonesome Song neste gong eit slikt prosjekt skal vurderast. For han gjer det bra Jamey, veldig så bra. Han blir aldri patetisk eller pinlig sjølvutleverande i sitt sjølvransakande opplegg. Nei han balanserer i grunnen stoffet sitt ganske så storveges. Han plasserer som oftast andre karakterar enn seg sjølv i hovudrolla. Og kransar inn kjenslene deira, som spring utav hans eige sjeleliv, på ein direkte og nonsensfri måte. For så å la dei komme til uttrykk i litt forskjellige former. Frå trykkande tristesse til snev av skjemt. Frå nostalgiske augeblikk til hardkokt realisme. Frå varleg balladering til grimmare gnissel.

Alt gjort i Nashville, Tennessee. Men det høyrest avgjort ikkje heilt slik ut.

Jamey Johnson kom til Nashville like etter tusenårsskiftet. Frå den vesle Alabama-byen Montgomery (ja, det var der Hank Williams kom frå også). Han hadde då fleire år bak seg som soldat. Men kjente seg ferdig med det akkurat tidsnok til å sleppe unna Irak-vanviddet. Han verkar på fleire vis å vere ein vandrande kontradiksjon. Han studerte grunnleggande musikkteori allereie på high-schoolnivå. Men synest å ha eit lausleg forhold til fastgrodde reglar innafor feltet. Med sitt rufsete biker-skjegg og mørke blikk ser han ut som ein trøbbelmakar med Metallica på frukostmenyen. Men han skal etter seiande ha eit poetisk hjerte. Det er både eitt og hitt med songane hans som kan tyde på at nett det er veldig riktig.

Det var ikkje uhemma suksess på musikkfronten som prega dei første åra hans i Nashville. Innimellom hardt arbeid med «hammers and nails» var han imidlertid innom Music Row (countryindustriens hovudkvartal) og fekk napp på ein og annan song han hadde skrive. Og i 2005 gav han ut eit debutalbum, på stort selskap, som både ser ut som og høyrest ut som endå ei plate som prøver å komme seg opp og fram der ute mellom Garth Brooks og Toby Keith ein stad. Albumet gjorde verken Johnson eller det store selskapet noko særlig rikare på gods, gull og ære. Så selskapet gav han like godt sparken.

Han byrja imidlertid etterkvart å hanke inn dugande med grunkar på andre sine versjonar av låtar han lagde. Det syntest Johnson var stas. Så stas at turane på byen med heile pakka av sex og drugs og slikt stadig oftare vart ein del av livet hans. Ekteskapet ditto ein mindre del. Men ein dag vakna han opp. Kløen var ikkje lenger så god. Temperaturen var nær frysepunktet. Hovudet verka meir enn ei heil pakke med Paracet kunne reparere. Og angeren byrja klore seg kraftig fast i sjela hans.

Det var då han fant fram ei Waylon Jennings-plate frå det året han vart fødd, sette korken på flaska, og tok seg grundig med tid til å sitte og tenke på «all the things I had, and threw away». Dette vart det songar av. Sterke songar. Desperate songar. Verkelige songar. Slike som selskapa rundt om langs Music Row helst ikkje vil ha noko med å gjere. Så han gav dei ut på sin høgst private label Humphead i staden.

Så skulle det likevel vise seg at sjefen for Mercury records (som visstnok er identisk med sjefen for Lost Highway) oppdaga stoffet, og loste det til ei større hamn. Han såg sannsynlegvis det same som underteikna. At That Lonesome Song er laga av noko heilt anna enn debuten. Av slikt noko som verkelig får karar som Brooks, Keith og dess like til å virke som dei identitetslause og stereotype farkostane dei jo er.

Jamey Johnson opererer i ein hevdvunnen tradisjon. Han legg aldri skjul på det. Snarare tvert om, han er stolt av det. I den lett skjemtande og ikkje så lite sjølvironiske avslutningslåta plasserer han seg «somewhere between Jennings and Jones». Og då er det ikkje først og fremst si alfabetiske plassering i platesjappa han tenker på. Det er nok meir lyden han lagar og livsstilen han har ført han prøver å beskrive (meir då Jennings enn Jones vil underteikna skunde seg med å skyte inn). Men frå denne staden mellom desse to, og for så vidt fleire andre countrylegender, gjer Jamey Johnson sakene på sitt eige vis.

Albumet startar med at Jamey slepp utav fengselet. Ikkje eit reelt eitt med betongmurar og piggtrådsperringar, vel eg å tru. Det er vel heller fengselet nytta som metafor for det tilværet mannen vakna opp til etter at festen var over, han har i tankane.

Lyden frå fleire gitarar byrjar så å virvle rundt. Stilnar. Ein gyngande bass/tromme-rytme smyg fram og får rommet åleine nokre sekund. Før denne slentrande tørre barytonrøysta gjer seg til kjenne. Überdynamiske og sterkt skilsetjande High Cost Of Living er i gang. «Freedom’s just another word for nothing left to lose» song Kris Kristoffersen. Ei erkjenning vi er mange som kan skrive under på, vil eg tru. «The high cost of living ain’t nothing like the cost of living high» syng Johnson i si sterkt slekta, men ikkje mindre minneverdige tekstlinje.

Dreamin» My Dreams har gått sine rundar, korken er stadig på flaska, og sjølvransakinga når sine første høgder. «I had a job and a piece of land and my sweet wife was my best friend, but I traded that for cocaine and a whore». Det er bittert, og orgelet virvlar, og Johnson og banden viser at dei ikkje berre er countrymenn, men at dei også har snappa opp litt sørstatsrock på vegen, og dei likte det dei høyrte.

Like naturleg som at orgelet svirlar og vrinskar, like naturleg blir det gitt plass til lyden frå steel-gitaren. I den brennande balladen Angel feller steel-gitaren sine tårer i kapp med at det store skilsmisseoppgjeret går inn i ein tiltakande krakilsk fase. Songaren vår kan ikkje skjøne at den illsinte stemma på telefonen er henne han nyleg hadde livet i lag med. Men «these lawyers has poisoned the well, and as our love is dying, they’re making a killing on heartaches and furniture sales». Sjølv lurer han på i sitt kaotiske sinn om det er ein demon som er etter hans sjel han prøver å filleriste, eller om han er i ferd med å sende «an angel to hell».

På sitt mest hemngjerrige er nok likevel songaren når han til swampblues takter (à la Tony Joe White eller John Campbell), i Mowin» Down the Roses, fresar over rosebuskane hennar med ein John Deere, riv ned bileta, fyller 15 søppelsekker fulle med klede, og fortel at han «smoked ’em with your potpourri on a burn pile in the back».

Han tar seg også den fridomen å kjemme kvinner flest over same kam i det noko harselerande nummeret Women. «women» snerrar han med utropsteikn bakom, og eit piskande trommeslag som ekstra støtte for å gje teiknet feit nok skrift.

«I’ve made a sad one laugh
And I’ve made a good one cry
I’ve made one scream my name to the good lord by and by
I’ve made ‘em go insane and I’ve made ‘em go away
Just can’t ever seem to make one stay»

Så når det kjem til stykket, er det nok vel så mykje seg sjølv som alle desse av motsatt kjønn han harselerer over.

Han har skrive det meste sjølv, ein del i kompaniskap med andre, men frå den der Jennings plata han spelte dagleg på denne tida, då dette vart til, har han også henta fram to songar. Det fløyelsmjuke og lett håpefulle tittelkuttet Dreaming My Dreams, og The Door Is Always Open. Der songaren ikkje heilt klarer å finne ut om han skal vere audmjuk eller uforskamma (på ein «eg trur nok eg var betre i senga enn han der nye typen din» måte).

I ånda og til ære for den same Jennings har an laga The Last Cowboy. Der han ikkje heilt kan sjå kvifor alt skal endre seg og ta nyare (og glattare) former. «Ever since Waylon, I can’t find no one to buy into sad country songs» syng han i tributerande ordelag til den gamle meister. Før han lar fylgjande konklusjon henge i lufta; «Does everything good have to change til the last cowboy’s gone?». Når han gjer dette er han sikkert også litt farga av at Jennings sjølv var inne på noko av det same i sine Are You Sure Hank Done It This Way og Let’s All Help the Cowboys (Sing the Blues) frå nett Dreamin» My Dreams albumet.

In Color, som er albumets første singel (den burde ikkje vere utan hit-potensiale), er ein annan av eit par-tre avstikkarar frå den gjennomgåande tematikken. Her møter vi den gamle mannen som med eit fotoalbum og eit barnebarn på fanget fortel via bilder i svart/kvitt om tider som var. Om harde tider; Depresjonstida og andre verdskrig («If it looks like we were scared to death like a couple of kids just trying to save each other, you should’ve seen it in color». Og om betre dagar; då han gifta seg («You can’t tell it here but it was hot that June»).

That Lonesome Song er heile tida helde i eit organisk og ledug lydbilde. Der dei fleste låtane startar ut i ei sonisk ufokusert form før dei samlar seg og slår ein vital knute om sitt eige melodiske vesen. I avslutningsfasen glir dei så gjerne tilbake til det ufokuserte utgangspunktet. Og over i neste spor utan pause.

Albumets mest intrikate og melodisk utfordrande spor er tittelkuttet. Det bygger frå spartanske former til det beint fram swingande, og har til tider eit smått jazzig preg. Og det er tøft og det er røft. «What the hell did i do last night. That’s the story of my life…». Og det vert klynka fram ei bøn om å få hjelp til å komme seg ut av den store einsemdskjensla. «…trying to remember words to a song nobody wrote. And it’s sad and it’s long, and can’t nobody sing along?».

Ein betre arving til å føre tradisjonane frå den lovlause countrymusikken vidare enn det Jamey Johnson viser seg å vere kunne eg knapt klart å drøymt opp. Akkurat no er hans nyaste album det beste eg kan tenke meg. Men sjølv når den dagen kjem – snart – då That Lonesome Song lyt vike plassen for andre songar, så vil den ikkje gå inn i historia som støvsamlar. Til det er den grunnlagt på for store dosar av rastlaust krut.

Først publisert på Groove.no (i 2009)

 

Des3

Jake Ziah – Lights and Wires

Posted on by
Standard

Med dramatiske fakter, filmatiske evner og eit ikkje altfor lettfattelig melodimønster grip Jake Ziah etterkvart tak i deg.

6

cover

Eit godt stykke på sida av dei beine og straumlinjeforma tonar er det at Jake Ziah kjem sigande i eit ikkje altfor oppløftande tempo. Dei har vore her før, med eit debutalbum, som overtydde i alle fall denne lyttaren om at sidesporet dei hadde pensa inn på var av det slaget eg meir enn gjerne kunne fylgje nokre mil. Dei er stadig på det same sidesporet, dei er stadig verdt å fylgje.

Dei vart slett ikkje profetar i eige kongerike med det dvelande og skittengrå debutalbumet sitt These Days Do You No Justice. Ei viss rettferd vart dei likevel til del, då det smått om senn byrja dukke opp små fanskarar i utlandet. I Amerika, i Japan og i Frankrike. Ja særlig i Frankrike. Derfor kanskje ikkje så underlig at dei fekk spele under MIDEM 2008 i Cannes, som einaste norske rockeband.

Jake Ziah sine to dominerande skikkelsar er, som det alltid har vore, Syvert Feed og Arnar Vågen. Dei deler på låtskrivinga, dei har begge ei rusten røyst som ber songane langs eit spor av blødande, primitive og tidvis slitne strenger, forbi truande feedback og fyrige orgeltonar, ofte med eit ikkje altfor gangbart rytmemønster i ryggen. Det siste er det trommis Kristian Husby som skal få mykje av æra for. Når albumet no ser dagens lys er han visstnok ikkje lenger ein Jake Ziah, han har dratt heim til garden sin. Dei siste månadane har bandet i staden hatt med seg trommeveteranen Paolo Vinaccia når dei har spelt live. Det fjerde (men no altså tredje) faste medlem i banden heiter Daniel Henriksen. Kva han gjer er noko uklart. Men han har sikkert gjort sitt til at Lights and Wires har blitt ein verdig oppfylgjar til det tre år gamle debutalbumet.

Ånda som driv dei er stadig den same. Det er ei ånd som kjem blåsande frå Americanasteppene sør for bibelbeltet. Men ikkje strake vegen. Eg har den også mistenkt for å ha vore innom eit par slaviske kneiper og kanskje eit medtatt sirkus i ei Parisisk bakgate før den slo ned som eit lettare forstyrra lyn i sofaen til dei unge herrane. Frå dette ulmande opphavet tyner så Jake Ziah fram tonar som aldri finn snarvegen til lyttarens hjerte.

Med marginal melodiøsitet og ein hang til å flørte med både monotoni og mørkleggjande tonegods og tankegods ber dei ikkje akkurat om å bli omfamna og sendt til topps på hitlister og slikt. Jake Ziah er nok snarare av den sorten som kjem krypande. Sakte, litt lumskt og utan ei fargesprakande drakt gjer dei sine framstøyt. Når ein har latt dei få lov til å gjere dette nokre gonger byrjar det inne i det grålege mylderet å vekse fram noko som kan minne om meir forgylte saker.

Aller først til å melde seg er Leave No Stone, i ein countryrockande og Walkabouts-gyngande valsetakt, med kraftfullt lengtande orgelsus, og med eit uttalt ynskje om å «leave nothing undone, no stone unthrown». Med bibelske referansar til djevelen i epletreet festar dei etterkvart eit kjellarklamt bluesgrep i Long Gone (the assassin). Grepet dei festar i This Time er på si side av det lausare og meir avstemte slaget, der dei i eit slepande, strengeraffinert og tidvis jazzstemt mønster slepp ein bakgatevandrar til med lovnader om at «this time my love, this time I’ll make it across». Utan at ein heilt klarer å tru på han.

Den mest intense og kanskje største stunda på plata er det seks minuttar lange kapittelet The Hammering. Ein skingrande saktedans der innbydande tonalitet sloss mot ramnsvart atonalitet i eit tiltakande kaos med religiøse undertonar og alt anna enn skuldfrie overtonar. Noko mindre givande synst eg at den lange klagande og monotone instrumentalutgangen på niminuttars opplegget The Kingdom er. Dei innleiande minuttane i same låt derimot, er akkurat så truande mørke og gnagande gode som det Jake Ziah kan vere. Og som dei ofte er på Lights and Wires.

I alle fall ofte nok til at plata fort kan snuse på tittelen årets norske, når året ein gong er omme.

Først publisert på Groove.no (i 2008)

Des3

Malcolm Holcombe – Gamblin» House

Posted on by
Standard

Det er rust på stemmebandet, men langt mindre av det i maskineriet som driv dei dugande countryfolktonane.

5

cover

Ganske så godt gøymt inne i skuggen av rampelyset har Malcolm Holcombe, i meir enn ti år, sunge sine songar, og gitt ut sine plater. Alle forma i eit country/folk mønster, med varierande grad av blues i ord og tone. Not Forgotten titulerte han, for eit par-tre år sidan, sitt femte album av dette slaget. Ikkje så lenge etter vart han ønska velkommen til labelen Echo Mountain, den anerkjente Ray Kennedy (Steve Earle, Lucinda Williams, Ron Sexsmith) sette seg i produksjonsstolen, og Gamblin» House vart til.

Det første karakteristiske trekket ein merkar seg, sånn cirka etter tre sekund, er røysta til Malcolm. Den er av dette, mildt sagt, grovskorne og rustne slaget. Fostra på rullings og vaska i whiskey. Eit par snøvlete stønn til venstre for pianokrakken til Tom Waits.

Det neste ein legg merke til er at songane hans høyrest ut til å vere av bra stoff. Dei fleste i alle fall. Deretter merkar eg meg at det heile er meisla i hop i eit semi-akustisk bilde der luft og liv har fått større prioritet enn elegante strøk og soloutspel. Langt større. Og så har eg merka meg at det heile er fort over. 12 songar på ein dryg halvtime.

Det er på ingen måte dei høgtflygande eller ambisiøse tankar som ligg bakom desse songane. Det er kvardagstankar, kvardagshendingar og kvardagstonar. Enkelt skildra, enkelt forma, og på ingen måte gjort vanskeligare, eller prøvt overdøyvd, av den vesle gjengen som spelar med bakom Holcombe.

Pinsler og uttålelige smerter grev han seg ikkje ned i. Men eit vemod kan ein meir enn ane. Når han presenterer oss for dei nokså desillusjonerte grubleria til ein gammal sliten mann i den John Prine-slekta visa You Don’t Come See Me Anymore. Når han i tittelkuttet, i sugande folkblues-former, lar ein hutrig fyr slenge problema sine på bordet. Eller når ei rotlause og forfylla sjel Goin» Downtown, i Waits skapnad, med tomme lommer, og ein brennande blues i mellomgolvet.

Men det kan vere velstand også. I My Ol» Radio. Der han til trivelige countrytonar minnest tida då musikkinteressa vart forma. Hos den gitarspelande naboen (og hans døtrer), og i selskap med dei rette stasjonane på den gamle radioen. Til sin kjære syng han Baby Likes A Love Song. Ei vise fundert på enkel kvardagsfilosofi og ekte kjærleik. Det siste møter vi også att i tributten Cynthia Margaret, «an angel of mine». Men den aller flottaste kjærleikserklæringa, sjølv om bakteppet har sine feiltrakka og vaklande spor, tenker eg From Lovin» You er (John Prine-slekta den også);

Ev’ry lie that I told
Ev’ry lie that I heard
… …
Ev’ry slammin» of the door
Ev’ry slammin» word I cried
Can’t stop me from lovin» you

I tolvte og siste låt vert han så litt sosialpolitisk, og gjev ordet til ein svikta og trengande. Sånn går refrenget;

I chainsmoke and complain, goin» broke inside
your silly smile on TV stinks a country mile
I’d rather have a home i can believe in

Ein song han fylgjer opp med å dedisere albumet til «the victims of incompetent leadership».

Ein likandes kar denne Malcolm Holcombe. Med mykje likandes på programmet. Om enn ikkje av det slaget som set sine aller djupaste spor.

Først publisert på Groove.no (i 2009)

Des3

Fleet Foxes – Fleet Foxes

Posted on by
Standard

Eit ruralt pop-under tufta på gamle tonar, like naturleg og friskt framstilt som lerkesong ein grønnkledd vårdag.

8

cover

Put on your colors and run come see
Everybody’s sayin» that music’s for free
Take off your clothes and lie in the sun
Everybody’s sayin» that music’s for fun

Slik lyde det i alle fall i David Crosby sin smekre tributt til musikken, Music Is Love. Vi er fleire som meir enn gjerne stemmer i med han der. Kvar einaste tone på Fleet Foxes sitt debutalbum tyder på at det er også noko dei gjer. Og så elskar dei heilt sikkert det aller aller meste som David Crosby har vore med på, av musikalsk art då. Og dei elskar Brian Wilson, og The Zombies, og Simon & Garfunkel, og Fairport Convention, og Fleetwood Mac, og Love, og…, sånn cirka tolv dusin til med 60- og 70-tals akter som prøvde å putte folk i pop, eller pop i folk, som song harmoniar av full hals, og som kanskje ikkje var heilt framande for å utfordre med små psykedeliske brot på ordinær melodiskikk.

Du må likevel ikkje tru at Fleet Foxes er endå eit retroband med vag personlegdom og høg middelmåtigheitsfaktor. Tru meg heller når eg seier at Fleet Foxes formar dei gamle tonane dei har plukka opp til eit uttrykk som er deira, og ingen andre sitt. Ikkje berre er uttrykket deira, men det er også eit særdeles sympatisk uttrykk med ei tiltrekkingskraft sterkare enn tørsten og avkjølingstrongen på ein gloheit sommardag.

På grunn av at vokalist Robin Pecknold si tindrande røyst har klare likskapstrekk med den til Jim James i My Morning Jacket og den til Ben Bridwell i Band Of Horses har desse banda vore flittig nytta referansepunkt. Etter mitt syn stansar det meste av likskapen med den røysta. Fleet Foxes, slik dei lyde på dette debutalbumet sitt, og på den like så flotte EPen Sun Giant, er ikkje så mykje av eit rockeband. Dei opptrer på eit meir nennsamt og mildt vis.

Fleet Foxes fekk sitt namn i 2006, då barndomsvennene Robin Pecknold og Skye Skjelseth tok til å ane at deira fleireårige låtskrivarsysling og klimpring på gitarane i meir løynde omgjevnader hadde byrja å bli til noko som kunne delast med langt fleire. Frå heimbyen Seattle si musikkscene fekk dei med seg keyboardisten Casey Westcott (Seldom), trommisen Nick Peterson (Pedro the Lion) og bassisten Craig Curran (Dolour).

Og alle saman syng dei. Slik høyrest det i alle fall ut i vokalharmoniane som dekorerer dei fleste låtane her på slikt eit erobrande vis.

Den vokaldominerte lyden av Fleet Foxes har mykje sakralt og intimt med seg, men den har samstundes noko monumentalt og høgstemt over seg. Og det er ein eller annan stad midt inne i denne syntesen at deira eigenart vert skapt. Ei eigenart farga av både lovprising, surrealisme og varleg melankoli.

Fleet Foxes er ikkje lyden av storbyen sitt travle og støyande vesen. Fleet Foxes tar oss med langt bort frå der eksosen flyt, asfalten kokar og betongen veks. Dei tar oss med ut i naturen, der fuglesongen er nær og sinnsroa kan få komme til. Der kan eg sjå dei for meg dansande gjennom ei blomsterkledd våreng. Eg kan sjå dei i skumringslyset i eit haustfarga skogholt. Eg kan sjå dei lett hutrande jogge i kapp med ein luftig fjellbris nedover Blue Ridge Mountain. Eller eg kan sjå dei prise soloppgangen «dangling there, golden and fair, in the sky».

Fleet Foxes har eit tydeleg og kongruent uttrykk, samstundes som dei på eit veldig naturleg og elegant vis skaper variasjon og elastisitet. Dei tyr ikkje til dei mest nytta vers-refreng-vers løysingane. Dei har songar utan refreng, dei har songar som tar uventa men elegante vendingar, og dei har ein song heilt utan ord. Heard Them Stirring heiter den, og er tre minuttar med harmonifulle og elegiske «ooh, ooh, ooh». Så veldig mange ord har heller ikkje Quiet Houses, men manglar av den grunn ingenting på å bli ei praktfull poppsykedelisk bøn om å ikkje bli svikta.

Sjølv om det er songar her med få ord, og tekstane ikkje er trykt inni coveret, meiner eg å høyre at Robin Pecknold (som er låtskrivaren i kvintetten) har poetiske evner, og at orda ikkje berre står att som ei klangriktig vare i den perfekte harmonisong si teneste. Slik han sjølv vel har hinta frampå om, i all beskjedenheit.

Det tre gonger gjentekne verset som er pophymna White Winter Hymnal har i alle fall, såvel lyrisk som sonisk, klangen av noko magisk over seg:

I was following the pack
all swallowed in their coats
with scarves of red tied around their throats
to keep their little heads
from fallin» in the snow
And I turned around and there you go And, Michael, you would fall
and turn the white snow red as strawberries in the summertime

På den eine sida er det ein linn og yndig song, på den andre sida formar dei den, ved hjelp av dynamisk styrkande orkestrering og lange velturnerte songlinjer, om til også å vere noko storslagent. Eit storslagent bilde av ein venneflokk der ein av dei tar ein annan veg, ein veg han må gå aleine. Det er litt trist, og det er umåtelig vakkert.

Naturen og dei skiftande årstidene dannar bakgrunnsteppet for det som hender albumet igjennom. Men det Pecknold eigentleg syng om verkar å vere nokså nære og personlege saker. Hans bror Sean spelar ei viktig rolle i den strengeklangfulle Blue Ridge Mountain. I den rytmisk vitale Ragged Wood møter vi ein mann som håpar at våren skal bringe hans kjære ned frå fjellet og bort til bålet han har tent. Medan Pecknold i den tamburin og pianodrivne og ikkje så lite popflotte He Doesn’t Know Why syng om møtet med ein kamerat som livet ikkje har smilt til dei siste åra, og songaren lyt motlaust erkjenne at «there’s nothing I can do».

I fleire av låtane til Fleet Foxes er det vel så mykje spor av den engelske folktonen som det er av heimlandet deira. Den fløytedraperte og energiske Your Protector er ein slik. Det same også med Tiger Mountain Peasant Song, spesielt høyrer eg det i det avsluttande fortvila utbrotet «I don’t know what I have done, I’m turning myself to a demon». Dette er forresten ein av to songar der Pecknold opptrer aleine, berre assistert av sin eigen akustiske Martin-gitar. Den andre er den avsluttande og hjerteskjerande vakre Oliver James. Her Pecknold tidvis syng a capella, tidvis berre dunkar lett på treverket til gitaren, og tidvis lar strengane låte. Han syng så nakkehåra reiser seg om noko eg tolkar å vere ei drukningsulykke; «Oliver James washed in the rain, no longer».

Eit av årets definitive kjøp må vere å handle dette albumet inn på vinyl, der det også har fått selskap av femspors-EPen Sun Giant, som på mange vis må reknast å vere ein del av det heile. Det mildt sagt fantastiske heile.

Først publisert på Groove.no (i 2008)

 

Des3

William Fitzsimmons – The Sparrow and the Crow

Posted on by
Standard

Ein psykoterapeut prøver å finne att tråden i denne floken som eit havarert ekteskap har skapt.

5

cover

Sist gong William Fitzsimmons var her med ei plate handla det om hans kjensler og tankar kring foreldra si skilsmisse. Etter det har det same skjedd han, så no er det hans eigen skilsmisse som er tema. Er ein terapeut, så er ein terapeut.

For det er terapeut han er. Eller var, før han for alvor tok opp gitaren og byrja laga songar. Det er ikkje så mange år sidan. Den første plata hans kom i 2005. The Sparrow and the Crow er hans tredje.

Han hadde ein barndom noko annleis enn dei fleste born. Det har seg nemlig slik at desse foreldra hans som skilte lag for nokre år sidan begge er blinde. Derfor vaks unge William opp i eit hus der lydkjelder spelte ei langt større rolle enn dei visuelle inntrykka. Først og fremst musikk. Talrike instrumenter, farens klassiske plater, og moras folk-plater. Tonane til William kan tyde på at det er det siste som har inspirert han sterkast.

For det er visesongar han er. Med kraftig skjegg, fingrar som plukkar akustiske gitarstrenger, og ei stemme som kviskresyng melankolske linjer. Eit «Iron & Wine light»-tilfelle var min første tanke. Eg har ikkje droppa den tanken heilt. Slett ikkje.

Når det er sagt. Eg meiner å ha oppdaga William Fitzsimmons der bakom dei stillferdige tonane også. Ein mann som ikkje prøver vere snedig, fiks eller uforskamma. Ein mann som ikkje tyr til metaforar eller intrikate bilde. Ein mann som seier tinga sine ganske så enkelt og likefram. Og det er vel like greitt.

Kjenslene han legg fram til skode har han ikkje føretatt dei store terapeutiske krumspringa for å finne fram til. Dei er dei same som vel nesten alltid tar plass i fremste rekke i slike samanhengar. Sakn, anger, maktesløyse, og slikt noko.

Dette enkle, dette allmenngyldige. Det kunne fort blitt veldig banalt. Fitzsimmons blir i grunn ikkje det. Det er noko oppriktig og ettertenksamt ved hans ordhandtering som held smaken av emmen banalitet på god nok avstand.

«I still love you» lyde den aller første linja. Det endelige punktumet er det vanskeligaste punktumet å sette. «Good morning, you will find love» er det siste vi høyrer, før albumet andar ut. Den hutrande vinternatta er forbi, og sola sender nokre håpefulle stråler inn gjennom eit smussig vindauge. Orda er til henne. Orda er til han. I enden av ein seanse via langt meir det sjølvransakande enn det sjølvmedlidande. Han er då terapeut.

Omlag like enkle og likeframme som orda er tonane hans. Tonar med ord, som blir til viser. Nokre få med trommer i ryggen. Nokre med spartansk perkusjon. Alle med akustisk gitar, og nennsame tangentar. Songar ein tar til seg sittande. Songar som sikkert har spelt ei terapeutisk rolle for songaren. Sjå ikkje bort frå at dei kan ha ei liknande rolle for lyttaren også. Sånn i all enkelheit.

Først publisert på Groove.no (i 2009)

 

Des3

The Explorers Club – Freedom Wind

Posted on by
Standard

Eit debutalbum full på sommar, strandliv, surfing og alt slikt som eit velkjent 60-talsorkester også var så kjent for.

5

cover

Knutsen & Ludvigsen song ein gong i tida om den «gamle gule plata med Beach Boys», den som var både velbrukt og skakk. Den plata, og alle dei andre platene til Beach Boys, er eg sikker på at The Explorers Club har utforska nesten meir enn kva sunt er. På det gulna coveret på debutalbumet sitt poserer dei derfor i kjent Beach Boys-stil, og tonane dei presenterer ligg tettare opp til slikt Wilson og hans menn dreiv på med enn det nesten er etisk forsvarlig å ligge.

At dei seks unge mennene i The Explorers Club stort sett må ta til takke med å leite etter ei bølgje eller to i heimbyen Charleston, i Sør-Carolina, ganske så mange mil unna Malibu Beach verkar ikkje å hemme dei i si lovprising av sol, sommar, ung kjærleik og uskuldsreine kyss. Noko dei gjer, slik det sjølvsagt passar seg, med falsettsong og harmonifull velklang som særdeles viktige element.

No er det som kjent ikkje eit ukjent fenomen at unge musiserande menn i våre dagar har latt seg inspirere av Beach Boys, så slik er ikkje The Explorers Club aleine. Men dei er aleine om å kopiere strukturen så utførlig at ordet plagiat er nærliggande å kaste fram. Om dei skal sleppe unna med det er det vel strengt tatt Brian Wilson som bør få svare på, men spør du meg, ja så synst eg dei skal det. Dette er nemlig så mykje meir ei frydefull feiring frå ein alt anna enn talentlaus gjeng, enn det er hjelpelaus etterplapring frå nokon som ikkje kan betre.

No finst det sikkert eit tosifra tal med Beach Boys-plater ein bør skaffe seg før ein vurderer å sleppe denne laus på stereoen. Men skulle ein falle for freistinga å opne døra for Freedom Wind, ja så kan det godt vere at ein stiller seg alt anna enn likegyldig til The Explorers Club si fortreffelige oppfordring om å Don’t Forget the Sun, eller deira livfulle krav på å få svar på det essensielle spørsmålet Do You Love Me?.

Opningssekvensen av Forever er henta direkte frå Be My Baby, slik Phil Spector produserte den med The Ronettes for 45 år sidan. Og nettopp Phil Spector sin romslege vegg til vegg lyd kan ein høyre mykje igjen av i Matt Goldman og sjefs-explorer Jason Brewer sin produksjon av denne plata. Ein lyd som jo heller ikkje var heilt framand for Wilson å utforske på Beach Boys sine beste album.

Ok då, eg skal sleppe dei litt laus frå Beach Boys-klisteret. 3 av dei 12 spora har noko litt anna over seg. Honey, I Don’t Know Why har med sin kombinasjon av brunstig vokal og spretten «ah-oh-bop-baby»-koring eit litt meir udefinert 60-talspreg over seg. Summer Air er ein sval og mjuk instrumental. Medan det orgeltjukke og malmfulle tittelsporet nok har meir av Procol Harum enn av Beach Boys.

Men sånn elles: Så Beach Boys som dette her har vel knapt nok ein gong Beach Boys sjølve vore sidan Surf’s Up grytidleg på syttitalet.

Først publisert på Groove.no (i 2008)

Des3

Kathleen Edwards – Asking For Flowers

Posted on by
Standard

Den ordkløktige og countryfolk-rockande dama frå Ottawa viser for tredje gong at ho er verdt å opne døra for.

7

cover

Det som i første rekke skil Kathleen Edwards frå det store fleirtalet av sine samtidige (her hadde eg tenkt å skrive «kvinnelige», men så kom eg i hug Susanne Sundfør sine formanande ord) låtskrivarar er hennes rikhaldige forråd av sitatfreistande tekstlinjer. Frå ho på debuten ganske så kjekt slengte på bordet ein song med tittelen One More Song the Radio Won’t Like, til ho her på sitt tredje album kjem opp med langt fleire minneverdige tekstlinjer enn kva ein stakkar skribent finn plass til å kunne krydre omtalen sin med. Utan at eg på noko som helst vis kan klandre henne for det (det er vel helst slikt som Arne Scheie ville kalle eit luksusproblem).

Så sjølv om tonefylgjet ho gjer desse linjene sine er langt unna å kunne gjere krav på karakteristikkar som originalt eller spektakulært, står ho definitivt fram som noko av det aller fremste 2000-talet har fått tilført i det folkerike Joni Mitchell møter Lucinda Williams segmentet. Med Asking For Flowers gjer ho det kanskje endå litt meir overtydande enn på sine to førre framstøyt.

Asking For Flowers er hennes mest varierte album til no. Her går spennet frå det varlege og smertelige i Alicia Ross til det beint fram fornøyelige i den drivande I Make the Dough, You Get the Glory. Utan at det verkar forstyrrande for opplevinga, snarare styrkande. Nokon vil kanskje stå opp og hevde at litt av friskleiken frå Failer og Back to Me er blitt borte. Mogeleg det, men den er i tilfelle blitt erstatta av eit meir modent og ettertenksamt uttrykk, som absolutt ikkje treng definerast med eit minusteikn framfor seg.

Som medprodusent på Asking For Flowers har Edwards fått med seg Jim Scott. Ein mann ho hevdar å hatt lyst å arbeide med sidan ho såg namnet hans på coveret til Whiskeytown sin Stranger’s Almanac. Dei to har, saman med eit skarpt lag av medmusikantar (Greg Leisz, Benmont Tench, Don Heffington, Bob Glaub og ektemann Colin Cripps, med fleire) kreert eit luftig og innbydande lydbilde, der det subtile og underspelte stort sett vinn over det komplekse og utfoldande. Heldigvis, spør du meg.

Etter det litt fargelause opningssporet Buffalo, sender Edwards albumet inn på vinnarsporet med det catchy nummeret Cheapest Key. Der ho ved hjelp av det velbrukte alfabettrikset gjer eit mannebein ein ikkje altfor vennlegsinna omtale («B is for bullshit and you fed me some»), og med eit glimt i auga understrekar kva hennar favorittbokstav er («F is my favorite letter as you know»). Eit eller fleire glimt i augo har ho også i den like så catchy I Make the Dough, You Get the Glory. Slik går refrenget her:

You’re cool and cred like Fogerty
I’m Elvis Presley in the 70’s
You’re Chateauneuf, I’m Yellow Label
You’re the buffet, I’m just the table
I’m a Ford Temple, You’re a Maserati
You’re The Great One, I’m Marty McSorley
You’re the Concord, I’m economy
I make the dough, but you get the glory.

(For dei som ikkje har same kjennskap til canadisk ishockey som det Kathleen Edwards tydeligvis innehar; Marty McSorley var mannen som gjekk i krigen og tok mang ein støyt for Wayne Gretzky.)

Kathleen Edwards tar seg også den fridomen å titulere ei låt Oh Canada (den canadiske nasjonalhymna heiter som kjent O Canada), og så gje den eit innhald som slett ikkje plasserer hennar fedreland i eit fordelaktig lys. Med elektriske gitarar som eit drønnande bakteppe behandlar ho både drap, rasisme, dop og klimaproblematikken, før ho snerrar fram eit «It’s not the lack of sense, it’s called ambivalence». Den andre låta her med eit politisk tilsnitt er Oil Man’s War, der ho fortel om eit ungt par som reiser frå storebrorstaten i sør og over til Canada fordi mannen «won’t fight in an oil man’s war». Det er vel ikkje første gong nett det temaet blir brakt på banen i ein song, men Kathleen gjer det utan å nytte seg av overtydeleg no-skal-eg-ta-deg-USA retorikk. Det blir meir ei fin lita kvardagsforteljing, der det politiske ligg mellom linjene.

Frå eit personleg perspektiv syng ho, berre akkompagnert av sin akustiske gitar, den varlege hymna Sure As Shit til sin kjære; «oh the denim king, I sure as shit do love you, and I cuss because I mean it». Elska ein mann har også kvinna i tittelkuttet gjort, men ho er no komme dit hen at ho undrar seg på om det heile var forgjeves; «all that’s left of me now is a cigarette burning bright, and a fading memory of all the things I tried to get right». Og gitarane ulmar i bakgrunnen, og visa er berre vakker.

Sterkast inntrykk gjer nok likevel den stillferdige visa om Alicia Ross. Her tar Edwards utgangspunkt i ei verkeleg hending. Om ei ung kvinne som vart drept av naboen. Edwards syng songen frå den avlidne sitt perspektiv. Det er trist, det er verdig, det er fengslande, og historia er ramma inn av dei to minneverdige linjene «I am a girl with a forgettable face» og «now I’m a girl whose face they’ll never forget».

Ho er ikkje så lett å gløyme denne tredje plata til Kathleen Edwards heller.

Først publisert på Groove.no (i 2008)

 

Des3

Fred Eaglesmith – Tinderbox

Posted on by
Standard

Ein veteran innan blue-collar rocken vitjar kyrkja, med lyden av Tom Waits som sonisk ryggmassasje.

6

cover

Det er ikkje for å stemme i eit friksjonsfritt hallelujakor at Fred Eaglesmith stig innafor kyrkjedøra. Han stig inn, plasserer seg lengst bak, og ser rekke på rekke med hardt prøvde menn bøye nakken, og vende seg til Gud med ei bønn om framgang og smertelindring. Men teikn tydar på at guden dei set si lit til er meir opptatt av å straffe deira små feiltrinn enn å sette pris på deira tillit til han. Eaglesmith går inn i tankane til menneska på benkene, og oppdagar teikn på resignasjon, djupfølte kvalar og groande tvil. Der håpet kanskje før låg som eit usynleg teppe over forsamlinga er det no i ferd med å vekse fram ei sky av forvirring. Eller som ein av dei slitne sjelene seier det; «if you want to find heaven, you gotta dig deep».

Kven er djevelen og kven er frelsaren? Kor er håpet og kor er fortapinga? «Somebody’s crying in the very back row». «You better get on your knees» befaler predikanten med bister røyst. Før han i neste omgang køyrer vidare med Satan i passasjersetet til ei ny forsamling av syndarar. For å vaske dei kvite som snø. Akkompagnert av korsong, englars messing, kvinners skrik og Satan sin listefulle dans.

Det er eit litt anna prosjekt Eaglesmith har føre seg her på sitt 17. album enn kva som har vore tilfelle før. Han har, i løpet av dei tretti åra han har vore reisande i song og musikk, stort sett helde seg innafor ein uramerikansk rockestil med ein del countryislett. Tenk John Mellemcamp, Dave Alvin og Steve Earle. Han har aldri fått seg eit stort publikum, men derimot eit trufast eit. Dei kallar seg Fredheads. Underteikna høyrer ikkje med til den gjengen. Til det har eg også høyrt altfor få av albuma hans (Tinderbox er det tredje).

Sjølv om Eaglesmith på fleire av Tinderbox sine 18 spor legg seg nesten skummelt nær Tom Waits sitt post-Swordfishtrombones uttrykk opplever eg dette albumet som kanskje hakket meir særprega enn det eg har høyrt frå mannen tidlegare (les Lipstick, Lies & Gasoline og 50 Odd Dollars). Stemma hans er ikkje like whisky-maltrert som gode gamle Waitsern si, men den har gjennomgått ein alvorleg sandpapiromgang sidan sist eg høyrte frå han. Låtarrangementa på Tinderbox er nok framleis nærare det konvensjonelle enn Waits sitt søplete og vindskeive opplegg, men det er noko med rytmikken, diksjonen og den skrotfunky blueskjensla her som er så umiskjennelig Waits.

Vel så interesseskapande som hans melodiske og soniske framferd er historiene han fortel, og måten han fortel dei på.

Bone-shaker rattle-trap,
I’m living on my own again,
6 quarts of whiskey,
and I keep ’em in a jerry can,
got a couple hounds a 44 bore,
my friends used to come around,
they don’t anymore

Dei kallar han Shoeshine, han har komme på kant med tilværet, og utsiktene er mørkare enn ein regnfull haustkveld. Eit skånsellaust høgdepunkt på albumet.

Folka Eaglesmith syng om på Tinderbox har lite felles med Waits sine bohemar, drankarar og særlingar frå dei urbane strøk. Tinderbox sine skapningar dyrkar jorda. Dyrkar jorda og ventar på regnet. Dyrkar jorda, ventar på regnet, sveittar, ber, elskar, fortvilar og stiller seg på den store steinen, ser mot himmelen, og legg børa si ned. Det er gospel det luktar skitten, tørr og skranten jord av. Det er gospel som handlar om tårer og mismot, meir enn nåde og håp. Det er blues. Blues av få fargar. Blues frå tyngde hjarter, såre kne og trøytte ryggar.

Desperasjonen rår. «The world’s about to end, and everybody knows». Likevel, det er ein vitalitet, ein smittande rytmikk, og ei menneskekjærlig innstilling albumet igjennom som avlar dansetrinn snarare enn den overmannande kjensla av botnlaust elende.

Først publisert på Groove.no (i 2008)

 

Des3

Drive-By Truckers – Brighter Than Creation’s Dark

Posted on by
Standard

I skuggen av lyset fortel dei nitten historier som avgjort tåler dagens lys, men som meir enn gjerne også søker mørkret.

8

cover

Ingen har, dei seinare åra, helde liv i sørstatsrocken og dens meir eller mindre ufjelga slektningar like overtydande som det Drive-By Truckers har gjort. Deira trilogi Southern Rock Opera, Decoration Day og The Dirty South er ein røff, hardbarka og solid søknad om evig plass ved Lynyrd Skynyrd si høgre side.

På sitt førre album, A Blessing and a Curse, lot dei litt av sørstatseimen dunste bort. På dette tidspunktet i karriereløpet sannsynlegvis ingen dum idé. Men det som var dumt, var at mange av låtane hadde eit noko bleikare drag over seg enn kva gjengen hadde skjemt oss bort med. Så litt skuffa vart eg.

Ikkje så lenge etter tikka det inn ei melding om at mannen som hadde laga banden sine kanskje to aller flottaste låtar (Outfit og Danko/Manuel), Jason Isbell, tok farvel med både band og dame (sistnemnte, bassist Shonna Tucker). Så eg putta Decoration Day i spelaren, og tenkte med meg sjølv at så bra blir nok aldri Drive-By Truckers igjen. Eg tok feil.

Med Brighter Than Creation’s Dark viser Patterson Hood, Mike Cooley, ei plutselig låtskrivande Shonna Tucker og deira medsamansvorne at dei har minst like mykje saltsmak i kjeften og rammande tonekraft som det dei nokon gong har hatt. Med på laget har dei også invitert den gamle heidersmannen Spooner Oldham, ein kar som veit meir om korleis ein skal fargelegge med tangentane enn det dei fleste gjer.

Sørstatseimen er vel heller ikkje denne gongen fullt så dominant som på trilogien. Historiane dei fortel, heile nitten i talet, kunne heilt sikkert ha funne stad over heile USA. Ja dei fleste kunne sannsynlegvis også blitt plukka opp i mitt nabolag, eller ditt. Som tittelen lovar vert vi aldri tatt med inn i det mest altoppslukande av mørke. Vi møter ikkje på dei aller mest motlause, forkrøpla eller uforsonlige av individ. Det handlar stort sett om folk vi kjenner att. I oss sjølv, i nabohuset, i det målingavskala huset borte ved kiosken, i familiefaren på andre sida av gata, eller i den rastlause fyren i tredje etasje som stadig er på farten med Buicken sin. Folk midt i livet. Dei har sitt å strid med. Dei har sitt å fryde seg over. Stundom stirer dei nok inn i mørkret, men dei rettar også blikket mot håpet. Og mest av alt prøver dei å gjere det rette. Kva no det måtte vere.

Eller for å seie det med hovudpersonen i den Hood-komponerte og røft pulserande The Righteous Path, ei låta som på eit vis summerer opp mykje av grunntonen på plata:

I got a brand new car that drinks a bunch of gas
I got a house in a neighborhood that’s fading fast
I got a dog and a cat that don’t fight too much
I got a few hundred channels to keep me in touch
I got a beautiful wife and three tow-headed kids
I got a couple of big secrets I’d kill to keep hid
I don’t know God but I fear his wrath
I’m trying to keep focused on the righteous path

Som vanleg er det Patterson Hood som har skrive flest låtar. Han hevdar hardnakka at han hadde femti ferdigskrivne då innspelingane starta. Ni av dei fekk til slutt plass på plata. Sonisk sett dekker dei området frå buldrande uvær til banjoplukkande og folksy tonar. Hood sin næraste våpendragar gjennom desse åra, Mike Cooley, har sjeldan hatt for vane å komme dragande med så veldig mange låtar. Men dei han kjem med plar visstnok alltid komme på plata. Denne gongen hadde han med seg fleire enn nokon gong. Sju stykker. Dei kom sjølvsagt alle med. Det kan eg godt skjønne. For det er Cooley sine bidrag som heilt utan unntak treff dei inste sirklane i sanseapparatet. Nokre gonger boogierockande i riffskarpe former, andre gonger langt meir akustisk, sordinert og twangfiksert. Dei tre siste låtane på albumet er det kvinna i banden, Shonna Tucker, som er opphavet til. Dei har alle ein countryfeeling, men avgjort med ulik grad av elektrisitet i ryggen.

Om du gjennom opplysningane i føregåande avsnitt har fått ei kjensle av at Brighter Than Creation’s Dark er mindre buldrande og rockande og meir folk og country lada enn tidlegare utgjevingar, ja så skal du stole på den kjensla. Fjorårets semi-akustiske The Dirt Underneath-turné har med andre ord sett sine spor. Drive-By Truckers har gira ned eit hakk, og svinga inn i eit litt meir sordinert landskap. Når eg tenker meg om så er det nett inn i eit slikt lende eg hadde håpa Drive-By Truckers ein dag skulle køyre løpet sitt. For det er når dei har dempa pulsen, slått av litt av elektrisiteten og øvd litt mindre press på stemmebanda at deira aller mest minneverdige augeblikk har dukka opp. Det er fleire slike augeblikk på Brighter Than Creation’s Dark. Fleire enn på noko tidlegare Truckersplate tør eg hevde.

Cooley si lakoniske countryvise om Bob, den middelaldrande ungkaren som bur heime hos ho mor, og som har «more dogs than he ever had friends», høyrer med blant desse augeblikka. Det gjer også same mannen sin Lisa’s Birthday. Der vi i klassisk countrytapning får servert historia om den ikkje heilt edruelige Lisa som har sett fyr på mangt eit dansegulv i Texas, som har hatt fleire bursdagar «than there are sad country songs», og som ringer heim til sin trufaste beilar når festen er over og bilen ikkje er å finne der ho parkerte den. Like klassisk country er balladen Daddy Needs a Drink, ein heller tragisk kvardagshistorie, der tidlegare assortert medlem, og no meir eller mindre fast medlem John Neff, understrekar armoda med gråtkvalte steelgitartonar.

Frå eit meir elektrisk og fritert hjørne dukkar Cooley opp med den sprekt gyngande 3 Dimes Down. Ei ordknapp skildring av ein udåd og dens etterdønningar. Frå same hjørne, med eit erobrande melodisk vesen, kjem også Self Destructive Zones. Der Cooley flekker tenner og tar føre seg rock’n roll angst, kynisme, dei døde, dei feite og dei rike.

Patterson Hood er på si side meir opptatt av å bringe dei familiære og nære ting inn i eit kanskje litt større perspektiv. I det folksy opningssporet Two Daughters and a Beautiful Life møter vi ein nyleg avdød familiefar rett utanfor perleporten, derifrå skodar han tilbake på eit godt liv han nødig ville reise frå. I den dorskt slentrande The Opening Act fortel ein reisande i opningsaktørbransjen om eit ikkje altfor glamourøst liv frå stad til stad, og alltid så altfor langt heimanfrå. Medan Irak-krigen får sin kommentar gjennom dei alt anna enn marerittfrie funderingane til ein heimvendt soldat og far i den Ragged Glory dampande That Man I Shot.

I’m Sorry Huston syng Shonna Tucker med ei slepande southern-røyst. Og viser at ho både har ei stemme og låtskrivareigenskapar som gjer ho til eit definitivt aktivum i gjengen. Den sterkaste låta hennar, ja ein av dei aller mest skilsetjande songane på heile plata, er den stillferdig huskande The Purgatory Line. Der det handlar om å prøve å finne balansen midt i ein lengsel så stor; «lovin» you is so easy, but waitin» here just ain’t».

Det er Checkout Time In Vegas for ein av dei heller paranoidiserte individa på albumet. Men det er definitivt ikkje checkout time for Drive-By Truckers. Ti år etter at dei gav ut si første plate, verkar dei å ha meir å by på enn nokon gong. Med Brighter’s Than Creation’s Dark har dei skapt sitt meisterverk. Med Brighter’s Than Creation’s Dark har dei skapt noko som veldig vel kan vise seg å vere noko av det beste som har årstalet 2008 trykt på seg.

Først publisert på Groove.no (i 2008)

 

Des3

Jason Collett – Here’s to Being Here

Posted on by
Standard

Umoderne, lettbeint og fint i eit luftig poprockmelodisk landskap.

6

cover

Det kan virke som om Jason Collett får brukt nok av sine vanskeligaste og mest utfordrande sider når han kamperer saman med Kevin Drew og resten av gjengen i Broken Social Scene. For under eige namn er det songar framført på eit langt meir ukomplisert og lettbeint vis han byr på. Songar i eit poprock landskap der ein også kan få auge på karar som Nick Lowe, John Hiatt, Josh Rouse og den meir lettfattelige utgåva av Jeff Tweedy. Collett er ikkje den som stikk seg fram som den største originalen i flokken, men han har nok av velfunderte saker på programmet til at eg gjerne ynskjer han velkomen i stova sånn av og til. Spesielt når han har med seg stoff av det kalibere han har fullt opp sitt nyaste album med. Sitt fjerde.

Tittelen har han stole frå eit dikt av den ikkje heilt konvensjonelle poeten Paul Haines. Ein særdeles likefram tittel. Ein tittel som salutterer augeblikket og dets flyktige men også veldig livsfriske vesen. Og eg tenker at det ofte er nett der Collett er på Here’s To Being Here. Utan at han plasserer hælane trygt planta i grunnen under seg og blir ståande der, han er nok helst oppe på tærne og dansar mot neste augeblikk. Til å hjelpe seg dit får han god hjelp av sine subtilt og dynamisk handlande medhjelparar (som hovudsaklig er hans turneband Paso Mino, samt ein og annan frå Broken Social Scene). I tillegg bør det vel også nemnast at Howie Beck sin leduge, luftige og organiske produksjon er alt anna enn skadelig for det endelige resultatet.

Frigjort frå kva som måtte vere musikalske motar eller dagsaktuelle trendar syng han desse songane sine. Dei kunne vore laga i 1970, i 1990 og sikkert også i 2050. Dei er med andre ord av den sorten det alltid vil vere nokon som lagar. Enten dei kjem i kraftpop format, kallar seg Papercut Hearts, og handlar om «the stab of love» og kva det måtte føre til av kloke eller særdeles lite kloke gjerningar, eller dei kjem i dvelande balladeform, kallar seg Somehow, og handlar om indre smerter og djupfølt anger.

Det er altså kjærleiken og dens uransakelige og ikkje alltid like føremålstenlige vegar det ofte handlar om hos Collett også. Men ikkje dei aller mest krokete vegane, og i alle fall ikkje dei som fører lukt i den svartaste fordervinga. For det er skinande strimer av håp og optimisme både i og mellom linjene hans. Og denne dualismen mellom håpet og motløysa turnerer han i stor grad med velformulerte, og alltid sentimentalfrie, vendingar. Det same kan vel seiast om det eg opplever som den andre nokså framtredande tematikken på albumet; det moderne versus det umoderne.

Og eg har ein sterk mistanke om at det er det umoderne som lever nærast Collett sitt hjerte. Som når han, i det lettbeint slentrande opningssporet Roll On Oblivion, på nær Dylansk vis snerrar at «The new wine rolling down Main street, while I’m in the alley being hard to find». Før han eit par spor seinare mellom snertne «oh oh-oh oh», subtile gitarspark og haustlege regndopar hevdar å vere Out Of Time.

I den røykfylte pianoballaden Henry’s Song presenterer han oss for ein fyr som er «hopeless and romantic drunk on the blood of love» og «possessed with vision» men eclipsed by lust». At han i tillegg får karakteristikken «the happiest man on earth» må ein vel kanskje føre på kontoen «ein forbigåande tilstand».

Litt twangy stoff har Collett også på programmet. I den harmonistetta og banjo og munnspel drivne, og ikkje så lite tiltalande, No Redemption Song. Og i den lune og litt underfundige Nothing To Lose; «I got nothing to lose when I got nothing to do with you».

Men spør du meg bør du kanskje vurdere å ha eit og anna å gjere med den siste plata til Jason Collett. Det kan til og med hende at du ikkje kjem til å angre på det.

Først publisert på Groove.no (i 2008)