Category Archives: 2007

Des2

Rose Kemp – A Hand Full of Hurricanes

Posted on by
Standard

Ei ung og tøff dame som ikkje har høyrt altfor mykje på foreldra sine.

6

cover

Utav reiret som foreldra har laga av folksy tonar om Thomas the Rhymer og Rosebud in June kjem ei ung kvinne. Å hevde at ho er heilt flygeklar er kanskje å ta litt hardt i, men du verden som ho prøver. Dette er ikkje ungjenta som klimprar gitaren på høfleg vis, medan ho deler sine melankolske tankar med dei som vil høyre på henne. Nei dette er ei som har utstyrt gitaren sin med strengar av piggtråd og kopla den direkte i høgspenten. Medan stemma hennar vekselvis smyg og kastar seg mellom det skjøre og det desperate.

21 år gamle Rose Kemp er dotter av Maddy Prior og Rick Kemp frå det britiske folkrockbandet Steeleye Span. Hennar soniske vesen kan tyde på at ho respektlaust nok har høyrt meir på Big Black og P.J. Harvey enn sine foreldre.

Ho har med seg ei handfull instrumentalistar, men har definitivt hovudansvaret sjølv. På fem av spora er ho til og med heilt åleine. Og nei, ho tar faktisk ikkje for kraftig i når ho i tittelen snakkar om ei hand full av orkanar. For dette er åtak på åtak, og kvasse kantar og uraffinerte tonar. Samstundes som ho også gjer rom for modererte avsnitt, og dermed sørgjer for å gje stoffet eit dynamisk og variert lydbilde.

Etter dei første rundane kjentes albumet ut til å vere litt kaldt, sjellaust og melodisk einsformig og tilknept. Dette har endra seg. Varmen har komme sigande etterkvart som Kemp har røska laus den eine knappen etter den andre. Og låtane opnar seg, og viser sitt sårbare og dynamiske vesen. Det er kanskje vel opplagt å trekke linjene til P.J. Harvey sin Dry, men eg gjer det like fullt. I mitt hovud har A Hand Full of Hurricanes i tillegg også ein viss slektskap med Liz Phair sitt eigenrådige meisterverk Exile In Guyville.

Like rå og direkte som ho er i sitt soniske uttrykk er ho også i sitt tekstlige uttrykk. Det startar med rimelig håpefulle refleksjonar i Little One, men det tar ikkje lang tid før ho fører oss inn i langt meir angstridde og mørke rom.

Den brennande, kaskadeforfylgde og ganske så mangslungne Violence er på alle vis eit av høgdepunkta på albumet. Her snakkar vi om bakrus og sjelekvalar så det held. Ho har hatt det moro, ho har gjort noko dumt, ho er aleine, ho kjenner seg tom. Det er seks om ettermiddagen, og det er så vidt ho har mot til å komme seg ut av senga, for;

«Nothing is right in my head, nothing is clear in my heart,
I feel like my body is dead, the day doesn’t have to start here»

Etterdønningar av nattlege gjerningar kan vel også seiast å vere tematikken i den langt meir konvensjonelt oppbygde Morning Music. «I can’t wait to wake up next to you, ’cause I am cheap and you are weak» hevdar ho pasjonert midtvegs, for så til slutt å innsjå at dette opplegget kanskje er best å avslutte før morgon blir til dag. Slikt blir det «mourning music» av i staden.

På sitt mest nådelause framstår Kemp i Dark Corners. Gitaren snakkar med rasande røyst, ein cello og ein fiolin sender truande tonar inn frå venstre, og «the wallpaper hides the shame, while the truth is sliding down the wall». I Sheer Terror står ho heilt aleine med gitaren sin og lovprisar rock’n roll, fridom og eit fatalistisk livssyn. I Sister Sleep har ho ikkje med seg gitaren eingong. A capella syng ho ein song i ein folksy tone om Ole Lukkøye sitt kvinnelige motstykke.

Det er plater som dette eg lurer på om ein ikkje skulle ha plassert på pensumslista til majoriteten av kvinnelige artistar som har dukka opp her til lands dei siste åra.

Først publisert på Groove.no (i 2007)

 

Des2

The Jessica Fletchers – You Spider

Posted on by
Standard

Dei har tatt namnet sitt frå ei gamal dame og er opphengt i tonar av eldre dato, men er friske som få.

6

cover

Namnet skjemmer ingen, heiter det som kjent i eit eldgammalt ordtak. Mulig det, men denne Drammen-kvintetten gjorde i alle fall underteikna ein smule skeptisk for nokre år sidan med sitt namneval. Eg meinar, går det an å ha noko seriøst bra å komme med og samstundes ta namnet sitt etter den Miss Marple-inspirerte hovudpersonen i noko som sannsynlegvis var verdens kipaste krim-serie? Då eg ca eit år forseinka hanka inn The Jessica Fletchers sitt andre album, What Happened To The?, var eg ikkje i tvil om at svaret på det spørsmålet måtte bli ja.

Med hjertet fullt av tonar henta direkte frå den delen av 60-talet som vart annektert av band som Beatles, Monkees og Kinks, hoppa dei over det meste som låg i mellom og freste i mål med retro gravert i panna, men med nok eigenart og melodisk overskot til å kaste seg uti ein ny runde. På sitt tredje album, Less Sophistication, hadde dei meir av same slaget å by på. Men var ikkje rundetidene litt slakkare denne gongen? Vel, dette har dei tatt tak i og gjort noko med når dei no serverer sin fjerde full-lengdar.

Med You Spider har bandet gitt stoffet sitt ein ekstra garasjetrøkk. Samstundes som dei har dratt med seg nokre 80-tals postpunk-prinsipper på ein veg mot eit uttrykk som har noko litt meir desperat over seg, og som kanskje kan seiast å ligge nærare vår tidsånd enn kva tilfellet har vore før. Men sjølv om dei har justert uttrykket sitt ein smule, held dei seg stadig milevis unna sfærar der musikkrevolusjonar blir skapt, djupe filosofiske tankar blir tenkt, og dei store innovative grepa blir gjort. I staden kjem dei dansande frå dei uoriginale og pretensjonsfrie sitt hjørne, og fulle av kåtskap og speleglede berre skaper liv, liv, liv. Og ikkje så mykje meir.

Men i tilfellet Jessica Fletchers har eg ingen intensjonar om å stille krav om noko meir. Den lyse, og lett rufsete, røysta til Thomas Innstø kastar seg uti det, fri for hemningar og utan tankar om at det går an å bomme. Rytmikken driv tempofokusert og bastant, gitarane skjer og høgg i kvasse former, og broder Mats Innstø sender tidvis saftige, tidvis snurrige, keyboardstonar inn i systemet.

«Have you heard my baby’s moving» blir det heftig proklamert frå vokalisten si side, «oh oh oh» blir det (litt) trøystefullt respondert frå gjengen bak. Og mellom nye «oh oh», «na na», «la la» og catchy refreng blir det sunge om fleire jenter. Ho som drep flammen i ein, ho som trur ho lever i eit slott, og ho det ikkje nyttar å gje gode råd. Og så blir det sunge om han som elskar ei jente, eller som ikkje elskar ei jente, eller som ikkje blir elska av ei jente, eller som har ført ei jente i trøbbel, eller som er i trøbbel på grunn av ei jente.

Låtar som den stakkato og refrengsterke I Am the Spider og den eggande Fractions har noko dansbart, nesten litt Franz Ferdinandsk, over seg. Medan The Girl I’ve Been Waiting For er The Shins i ein garasje, og Don’t Try Me er inspirert og frodig soulrock. Kanskje kan ein halde imot dei at dei driv fram i eit litt vel likelydande mønster. Og at det blir 42 energiske minutt heilt utan dempande friminutt. Men kva skal ein eigentlig med eit meir variert mønster, når det valte mønsteret fungerer utmerka?

Og kva skal ein med friminutt når timen er ein fest?

Først publisert på Groove.no (i 2007)

Des2

Jesse Sykes and the Sweet Hereafter – Like Love, Lust & the Open Halls of the Soul

Posted on by
Standard

Med intensitet bak orda legg Jesse Sykes for tredje gong sjela fram til gjennomsyn.

5

cover

Det er noko med stemma til Jesse Sykes. Den har noko slitent over seg, men ikkje utslitt. Den skaper eit inntrykk av at her talar ei dame som har godt med både røyndom og ånd. Den har meir enn ein whiskeyslurk av Marianne Faithful i seg, samstundes som den også har eit drag av Chan Marshall sin intimitet i seg.

Så, nesten kviskrande, intens og nær orda og tonane ho sjølv har laga inviterer Jesse Sykes på ei ferd i sjela sine opne korridorar. Der kjærleiken, lystene og dei skjøre kjensler vandrar både openlyst og dulgt omkring. Eller der både «half sadness and half fury» rår, for å nytte hennar eigne ord frå det vakre og lengtande opningssporet Eisenhower Moon.

Med seg har ho slik det har vore nokre gonger no The Sweet Hereafter. Eit lag som blei til i etterkant av at Jesse traff gitaristen Paul Wandscher på ein bar i Seattle mot slutten av det førre årtusen. Ein gitarist som på den tida var på rømmen frå ein ustabil sheriff i Whiskeytown.

Like, Love, Lust & the Open Halls of the Soul er Sykes sitt tredje album under denne signaturen. Eit jamt over bra album er det blitt. Nemnte Wandscher og hans gitarar får utfolde seg over litt større flater enn kva som var tilfelle på Oh My Girl, frå 2004. Ved eit par høve sjekkar han inn i Neil Youngske sfærar, utan å få det til å virke heilt slik mannen frå Toronto plar gjere.

Det einsarta, modeste, dampande og atmosfæriske frå tidlegare album får denne gongen selskap av låtar som enten rockar det litt meir til, eller gjer forsøk på å sprette i noko ein kanskje kan kalle pop-retning. Utan at ein av den grunn skal viske bort det folksy americana merket ho har hatt. Og utan at eg nødvendigvis kan gå god for at det er ein gunstig retning for henne å søke mot. Det er noko med stemma hennar som liksom tar seg best ut der tonane ikkje har det altfor hastig.

Det er sannsynlegvis derfor den strykardraperte og elegiske Spectral Beings, den nennsamt gospel-touchande The Air Is Thin, og den sakte gyngande og smått håpefulle Morning It Comes blir tre favorittar. Men eg likar også kva ho har for seg når ho lar Neil Young lånte «oh-la-la» snike seg med på den litt meir krafsande Station Grey.

Derimot synst eg ikkje ho har heilt taket på det når ho prøver å gå Lambchop i næringa med Aftermath. Og absolutt ikkje når ho lar The Sweet Hereafter føre seg inn i poprock-sfærar med You Might Walk Away og I Like the Sound. Då vandrar ho berre så altfor midt i den preglause handlegata.

Likefullt, på Like Love, Lust & The Open Halls of the Soul er det meir av det slaget som skaper interesse, enn det er av det slaget som skaper ein gjesp.

Først publisert på Groove.no (i 2007)

 

Des2

I Was A King – Losing Something Good For Something Better

Posted on by
Standard

Eit drygt kvarter med oppfuzza popsnop frå eit vitalt område av vårt vesle land.

6

cover

Eg har ikkje lukkast med å finne oppteikningar eller historiske kjelder som kan fortelje meg noko om kor og under kva omstende Frode Strømstad hadde si tid som konge. Men pseudonymet han no nyttar tyder i alle fall på at det er noko som høyrer fortida til. Det gjer ikkje tonane han serverer. Dei er veldig no, og dei klorar seg fast. Stort sett.

Med stor iver og ei balstyren gitaråtferd ristar og vrir Strømstad og hans medskyldige ein liten pose melodisk sukkertøy på eit såpass uforsiktig vis at det ikkje er eit einaste uskada stykke igjen i posen når dei er ferdige. Utan at innhaldet blir mindre tiltalande av den grunn. Snarare tvert imot.

Frode Strømstad er frå Egersund, og han har her fått med seg ein ikkje heilt ukjent kar frå dei same sørlandske traktene, Emil Nikolaisen, som sin viktigaste partner in crime. Loosing Something Good For Something Better er etter kva eg kan finne ut hans debut i innspelte former, i alle fall som I Was a King. Det er eit minialbum. Her er ti spor, men halvparten av desse har meir karakter av små intermesso enn fullendte låtar (dei har ei gjennomsnittleg speletid på sånn cirka 50 sekund). Eit par av dei (Best Wishes, No Gold) ber bod om at dei har tenkt seg inn i appetittvekkande melodiske former, for så å skli unna og forsvinne før ein får tenkt «smaksprøve» ein gong. Om det akkurat då er irritasjonen eller hungeren etter meir som gneg sterkast er eg sannelig ikkje sikker på.

Den andre, og viktigaste, halvparten av låtane på plata er derimot 5 x ca. 2.30 minutt med oppfuzza og smart kolorert popsnadder. Livfullt og instinktstyrt, og med ånda frå friske og legendariske album som Bandwagonesque, Girlfriend og Fun Trick Noisemaker virvlande rundt ikkje altfor langt unna.

Det er powerpop med ein sylskarp psykedelisk vri, og ei offensiv og lys røyst som gjer det litt for freistande å nemne Robert Schneider med namn. Det er lågprodusert, leikent og upretensiøst. Det er futt og fres frå Across the Ocean sine vinnande melodilinjer, til unge Strømstad mot slutten Make It Clear i samråd med Sgt. Petter. Det er eit drygt kvarter som skaper hugnad i heimen. Men som det dessverre ofte er tilfelle med slike hugnadskapande kvarter, det er altfor kort.

Så neste gong har du berre med å doble, Strømstad. Minst. Då skal du ikkje sjå heilt bort i frå at vi kanskje kan slenge over krona og gje deg ein aldri så liten popkongetittel også.

Først publisert på Groove.no (i 2007)

Des2

HGH – All the Men in Dresses

Posted on by
Standard

Mange solide venstrehooks og lite jabbing, slik det ofte plar vere når desse karane går i ringen.

6

cover

Det går ikkje så lang tid mellom kvar gong Martin Hagfors lar høyre frå seg. Og sjølv om han dekker seg bak ulike signaturar og dansar med litt forskjellige partnarar frå gong til gong så plar han ikkje vere så veldig vanskelig å kjenne att. Den soniske strategien hans har sitt grunnlag frå dei americana-tona sfærer, og i det tekstlige har han vel så gjerne noko å seie om samfunnsordninga som om dei nærare relasjonar (eller mangelen på sådanne).

I 2006 leverte han ein av sine betre utgjevingar (Hey Revolution Now!) saman med vennene i Home Groan. I år kjem han for femte gong vandrande under HGH-banneret. Og då veit vel ein del av dykk at ex-Motorpsycho Håkon Gebhardt vandrar tett ved sida av han. Og sannelig, med All the Men in Dresses trur eg jaggu meg duoen har prestert sitt kanskje beste stykke arbeid.

Bluegrass-inspirasjonen og banjo-faktene, som har vore eit av HGH-prosjektet sine varemerke, er noko nedtona denne gongen. I staden har dei sikta seg inn mot meir popfikserte saker. Og når dei kjem frå det med såpass høg treffprosent som her, kan ein vel ikkje gjere anna enn å applaudere for den ideen.

At norskamerikanaren Martin Hagfors ikkje synst noko særlig om dei tette politiske bånda mellom USA og Norge har han sagt klart ifrå om fleire gonger. Denne gongen gjer han det med ei banjofrisk vise om Afghanistan. Raljerande og i kvasse ordelag ser han den vesle søkkrike oljenasjonen som like ansvarleg for krigsofra sine lidingar som det deira brutale storebror er; «a bullet might hit and then explode, Norwegian built in silver and gold… we live in a land that’s rich and free, where money’s worth more than liberty».

Ein fyr i nabolaget mitt har rekna ut at hans andel av den norske oljeformuen er kr. 350 000,-, desse pengane meinar han den norske stat burde føle seg pliktig til å sette inn på hans private konto prompte. Og, legg han til, Folk Flest (kven nå det måtte vere) ser det på same måten. I det popspretne og saksofon-drivne opningssporet It’s Mine legg ikkje Hagfors og Gebhardt skjul på kva dei synst om ei slik haldning;

«Do you really think you deserve, all the meals you get served, the meek never seem to inherit, so on what merit do you find the nerve to say; It’s mine, it’s mine, it’s mine, it’s me, it’s mine, is my philosophy».

I Market Crash nyttar dei seg så av popharmoniske countryrocktonar grodd fram på stiar der Roger McGuinn og Tom Petty har vandra til å fremje eit fromt ynskje om at heile det vestlige finansmarkedet skal krasje. All the Men in Dresses som HGH refererer til i tittelen, er dei kjolekledde moralske voktarane rundt omkring i verda. Desse som handhevar skilnaden mellom syndarar og frelste. Desse som kjempar for sitt religiøse tyranni koste kor mange sjeler det koste må. Omtrent slik uttrykker i alle fall HGH det, til stilfulle countrypopfunky tonar. Temaet er nokonlunde det same når dei med heile kammerkoret Nova i den heller varleg arrangerte visa Everyone Is An Infidel konkluderer på følgande vis; «I guess we screwed up royally when we made men our kings, and trusted their directives came from angels that could sing».

Neida det er ikkje nytenkte og innovative tankar HGH kjem med. Men stort sett kjem tankane i ei såpass sinnrik form at dei har sin verknad. At dei samstundes kjem rimelig godt overeins med underteikna sine hobbyfilosofiske tankesprang gjer vel og sitt til at dei her i gården blir møtt med både velvilje og flust av samtykkande nikk.

Samstundes gjer det ingenting. Eller snarare, det gjer All the Men in Dresses ei teneste at her også blir servert eit par sakrale viser (Another Letter og Gangrene Blue) frå dei meir nærgåande kjenslesfærer. Den drar vel heller ikkje ned heilskapsinntrykket den tragikomiske countryvisa Brother. Om dei to alt anna enn dresskledde ungkarsbrørne som freistar eit tilvære på ein gard i utkanten av folkeskikken. Der har dei ikkje gjort mykje gale, «but we miss what we can get from a girl».

Om eit års tid tar eg gjerne imot eit nytt Hagfors-album, eg. Og det må gjerne handle om det same gamle.

Først publisert på Groove.no (i 2007)

 

Des2

Hellbillies – Spissrotgang

Posted on by
Standard

Dei er no komme inn i tiande runde og hallingkanaan deira er, imponerande nok, minst like ledug og sprek som den var i dei første rundane.

6

cover

Det har gått over femten år no, sidan dei fem hallingdølane for første gong byrje å sysle med sin lokale variant av tonar frå andre sida av Atlanteren. I starten var det Arne Moslåtten si alt anna enn tematru gjendikting av amerikanske countrylåtar. Og Birgjit Lien og Ei Krasafaren Steinbu skulle bli kjent både aust for Hallingporten og vest for Hallingskarvet. Etterkvart nytta dei seg mindre og mindre av ferdiglaga tonar, og tok i staden til å lage dei sjølv. Utan at Amerika-inspirasjonen vart dugelig mindre av den grunn, men no med eit litt sterkare trykk på sørstatsrock og vestkystharmonering, og litt mindre countryklang.

Spissrotgang er Hellbillies sitt tiande album. Dei er stadig dei same fem. Dei er ikkje vanskelige å kjenne att. Men dei er urovekkande friske og opplagte. Her er få tendensar til slark og lettvinte rutineløysingar, slikt som veldig mange andre i ein liknande posisjon ofte endar opp med. Ein ledug, luftig og rett så nyansert produksjon frå gitarmaestro Lars Håvard Haugen si hand skal ha sin del av æra for det. Samstundes har kanskje aldri broder Aslag Haugen komme opp med eit tettare koppel av vinnande tonekombinasjonar. Når så Moslåtten i tillegg kler desse opp med interesseskapande tekstar, som berre unntaksvis går litt på tomgang eller tyr til klisjéblødmer, er grunnlaget lagt for eit album som definitivt er blant dei beste underteikna har høyrt frå denne kanten.

No har ikkje underteikna gjort seg kjent med ratt alle av bandet sine utgjevingar. Så ei altfor sikker meining om kor Spissrotgang nøyaktig skal plasserast i Hellbillies-landskapet tar eg ikkje på meg å legge fram. Men albumet er i alle fall trygt innafor rammene av det sedvanlig usnobbete, ukompliserte og folkelige som alltid har vore ein viktig del av deira signatur. Ein signatur som like fullt loddar djupare enn berre lyden av laurdag og festfull allsong.

Slik det er når dei til lyden av elektrisk twang, smekre fløytetonar og eit offensivt groove startar albumet med å gå Mot Straumen på eit særs vinnande vis. Ei frisk historie om ein ramp og rebell, «ein raudfarga klut». Der siste verset vel må tolkast som eit lite innspel i klimadebatten; «Hvis pengane rår over tanken, ligg jorda snart ribba som vrak». Eit tilbakevendande tema hos Hellbillies er den vesle karen i periferien si oppleving av å verte lite verdsett av kapitalen i dei sentrale strøk. Denne gongen kaukar dei Hallo Telenor, og er rimelig misnøgde med tempoet på breidbandet. Eit par slag i retning makthavarar rettar Hellbillies også i albumet sine to røffaste (og minst minneverdige) kutt. Den southern-rullande Seks Tusen Hål, der vegkvaliteten «frå Hol ned te Ål» ikkje får særlig god omtale, og den kjaptrockande Svelg Ein Kamel, der ein politikar på kant med sanninga får høyre kor kamelen er blitt av.

Elles handlar det vel mest om dei nære ting. Kjærleiken, festen og dalen. Kjærleik som er sterkt forvitra i den strykar-raffinerte balladen Gamle Spor. Det motsette, kjærleik ein ynskjer velkommen, i den litt Åge Aleksandersen-aktige balladen Fint Å Væra To. Mislykka nettbasert sjekking i den raft countryrockande Ingen Der. Om ein festglad fyr som lyser morgonfuglar i bann i rockelåta Mørkemann. Og om ein annan som vel helst lyser festen i bann i det duvande bakrusnummeret Livsfarleg Leik. I eit vakkert Haugen-harmonert refreng høyrer vi så i tittelkuttet om ein stressa fyr som ynskjer seg bort frå dalen og ut mot havet. Medan jyplingen i Ukjend By helst vil heimatt.

Det finst som kjent songar for dei fleste høve. Hellbillies sin diskografi dekker vel ikkje alt, men ein god del. Fyren i den twangy balladen Drukne Ei Gudinne startar med å underrette om at han «har tusen sanga for alt». Men, skal det vise seg «tusen æ for få, mangla ein som kan drukne ei gudinne». Den er ikkje å finne, ikkje i lomma og ikkje i platehylla. Så no søker han råd hos lyttaren, og vil ha beskjed om det skulle vere nokon der ute som kjenner til ein slik song.

Eg kjenner ingen. Men eg er blitt kjent med ei god handfull her på Spissrotgang som kan gjere godt å møte att ved fleire andre høve.

Først publiseert på Groove.no (i 2007)

 

Des2

Richard Hawley – Lady’s Bridge

Posted on by
Standard

Det er ikkje langt frå Coles Corner til Lady’s Bridge. Men all glød vart ikkje med.

5

cover

Det aller meste er ved det same når Richard Hawley for fjerde gong gjer ut ei plate. Han finn eit landemerke i sin kjære heimby Sheffield og gjer det til tittel på plata. Ei plate han så fyller med songar om lengsel, sakn og ulike grader av smerte. Tonane er av det slaget ein ofte kunne høyre den gongen bilda kom i svart/kvitt og værskifte hadde sine naturlege årsaker. I Hawley sin famn er dei trygge. Han sender dei aldri ut på farefulle vegar. Han lar dei aldri bli tilsmussa av eksperimentell iver. Han gjer det kort sagt ikkje vanskelig, verken for seg sjølv eller songane sine.

Ved førre møte, nede på Coles Corner, fungerte denne tilnærmingsmåten perfekt. Fleirtalet av songane var uimotståelige. Både i kraft av sitt melodiske vesen, og i kraft av ei stille nerve som varleg men like fullt ubønnhørlig låg der og dirra. To element som eg nok synst har fått litt trongare kår når Hawley no, to år seinare, har bevega seg ut på Lady’s Bridge.

Songane er for så vidt heilt greie dei. I alle fall dei fleste. «I don’t need no valentine» syng han innleiingsvis, «don’t need no roses», og smektande strykarar set to strekar under svaret, «Cos they just take me back in time, to when you loved me only». Men han kan også la strykarar vere strykarar og gjere det meir sakralt. Som når han syng om å legge Lady Solitude bak seg. Eller når han i country-twang former lar ein hutrande gatevandrar få komme til orde i Dark Road.

Her er eit par songar om elva. Tittelkuttet sjølvsagt. Luftig og medhårsstrykande. Og Roll River Roll, der hovudpersonen helst ynskjer å kaste seg i flaumen som har dratt av garde med hans kjæraste. Det stummande mørkret får også litt merksemd. Sjølvsagt gjer det det. Our Darkness syng han rett så vemodsfullt og vakkert om like før slutt; «so heartless, this darkness», og lar bakgrunnen bli krydra av sordinerte blåsarar. Medan han til tonar, og i eit arrangement som kunne vore henta frå eit utkast til ein Tindersticks-låt tar for seg ein av dei gongene då The Sun Refused to Shine. Denne har litt meir underliggande dramatikk i seg enn resten av feltet. Og så syng fagre Sally Doherty saman med han på. Det er avgjort ikkje øydeleggande.

To gonger dukkar det opp låtar som køyrer i eit meir oppjaga tempo. Eit slags rockabilly tempo. Dei er av typen identitetslause, og allereie gløymt (Serious og I’m Looking For Someone to Find Me trur eg det var dei heitte). Men akkurat dét gjeld berre dei to, eg vil ikkje nytte ord som identitetslaust om resten av Lady’s Bridge. Absolutt ikkje. Det er likevel eit eller anna som ikkje er heilt som eg kunne ønska meg det. Eg får liksom ikkje plata skikkelig innunder huda.

Det er hyggelig melankoli som kan fylle bakgrunnen medan vi sit der, to stykk, og nippar til eit glas med noko raudt i, og lar praten gå om heilt andre ting. Lady’s Bridge vil aldri finne på å forstyrre. Men kanskje er det nett det den burde gjort av og til. Forstyrra litt.

Først publisert på Groove.no (i 2007)

 

Des2

Pj Harvey – White Chalk

Posted on by
Standard

Så stillferdig har vi aldri opplevd PJ Harvey før. Men ikkje tru ho har fred i sinn.

7

cover

Det har ikkje vore ein rak og heilt opplagt veg PJ Harvey har fylgt frå ho platedebuterte i rett så rå former med Dry og til ho no femten år seinare har komme fram til White Chalk. I løpet av desse åra har ho komme opp med album som det brutale Rid of Me, det krypande, distinkte og meisterlige To Bring You My Love, og det meir polerte og melodiske Stories From the City, Stories From the Sea. Med White Chalk tar ho sitt til no kanskje mest vågale skritt og viser fram ei sakral side ho vel tidlegare knapt eingong har antyda å inneha.

Coverbildet viser dama sittande i ei forhistorisk drakt. Ja, ho kunne vel nærast gått rett inn og spelt rolla som den mutte og smått anemiske veslesøstera til Emma Thompson i ei eller anna Jane Austen-filmatisering. Tonane PJ Harvey omgjer seg med på plata kan også seiast å ha eit tilsnitt av noko forhistorisk ved seg. Og då er det engelsk folklore eg har i tankane. For på det som står fram som hennar mest engelske album til dato, er bluesen som i større eller mindre grad har vore grunnpilaren på hennar tidlegare utgjevingar blitt erstatta av eit tandert og spøkelsesaktig folk-uttrykk som hentar mykje av sin inspirasjon frå dei same tufter som Sandy Denny og Vashti Bunyan henta sin.

Borte er gitaren også, i alle fall den elektriske. I staden har pianoet fått mykje plass. Eit instrument PJ Harvey knapt har rørt før. No har ho rett nok med seg ringreven Eric Drew Feldman som ryggdekning, men eg kan like fullt ikkje forstå det annleis enn at ho kjem særdeles godkjent frå si handtering av tangentane. Dama har også funne fram til ein annan del av stemmeregisteret sitt enn den vi er blitt vane med å høyre. Nokre oktavar høgare oppe. Slik at ho stig fram i ei purare form. Og berre heilt unntaksvis fell ho tilbake til gamlemåten, og raspar litt til.

White Chalk er eit album av den sorten som treng litt tid. Låtane har eit marginalt melodisk vesen, og kan virke noko fargelause og tilbakehaldne før ein vert skikkelig kjent med dei. Men dei kviskrar og lokkar lyttaren til seg, og viser etterkvart at dei har ganske så mykje å fare med. Enten dei heiter The Devil og er forsynt med ein lengtande tone og ein bastant rytme, eller The Piano og har ei sonisk tiltakande åtferd, og eit sukk av eit mantra i sin midte; «oh God, I miss you».

Det er den der vansmektande kjensla, skumringstankane og dei tunge farvel som dominerer bildet. Eg skal ikkje seie at håpet ligg seks fot under, men det dansar i alle fall ikkje rundt i dei fremste rekker. «Please don’t reproach me» lyde det nakent og bedande i Blues Harp. I den ukomfortable Grow Grow Grow trampar hovudpersonen på det ho fortvila prøver å få til å vekse. Medan To Talk to You handlar om saknet av ei nyleg avliden bestemor.

Tekstane er minimalistiske og slett ikkje eintydige. Dei fortel om ei smerte, men er nødvendigvis ikkje tydelige på kva den kjem seg av. Den melodisk vinnande men særdeles nådelause When Under Ether trur eg handlar om ei kvinne som nett har opplevd ein abort; «something’s inside me, unborned and unblessed, disappears in the ether». Tittelkuttet, som også har eit lite hint til eit ufødt barn, tenker eg på som eit besøk i eit barndomens rike («Dorset’s cliffs meet at the sea, where I walked») som ikkje heilt fortonar seg slik hovudpersonen minnast det var.

Det er PJ Harvey i nennsame former, men slett ikkje i døsande former. For dama sår uro på dette viset også ho. Sjølvsagt gjer ho det.

Først publisert på Groove.no (i 2007)

 

Des2

Grinderman – Grinderman

Posted on by
Standard

Med hår i fjeset, lyst i blikket, og synd i tankane.

7

cover

«I’ve gotta get up to get down and start all over again,
Head on down to the basement, and you shout;
Kick those white mice and black dogs out,
Kick those white mice and baboons out,
Kick those baboons and other motherfuckers out,
and
Get it on»

Nick Cave har barbert Bad Seeds, men har enda opp med eit vesen som er skikkelig hårete. Grinderman er berre han og tre til, fiolin og strengetuktar av rang Warren Ellis, bassist Martyn P Casey og trommis Jim Sclavunos. Han har tatt dei med seg ned i kjellaren, der kan det godt vere dei har sparka etter irriterande beist, men først og fremst har dei spelt gamle bluesplater. John Lee Hooker, Howlin» Wolf, Willie Dixon, Memphis Slim. Ut att kjem dei i ei infernalsk sinnsstemning, med lyst i blikket og synd i tankane. Dei har tatt Grinderman-frakken på, og ser sitt snitt til å slå eit slag for mannen sine meir basale behov.

Det var dei same tre han i 2004 tok med seg til Paris for å gjere forarbeidet til det som skulle bli ein av Cave sine sterkaste plater, Abattoir Blues/The Lyre of Orpheus. Denne gongen har dei fullført sakene utan å blanda inn fleire. Grunnmønsteret er enkelt. Skrikande blues, ramlande rock, og innimellom eit og anna som tar det litt meir med ro.

Med bakgrunn i støynivået til Grinderman er det sjølvsagt freistande å trekke trådande tilbake til 80-talet og Cave sine første plater med Bad Seeds, eller kanskje til og med tilbake til pre-Bad Seeds akter som Boys Next Door og Birthday Party. Men Grinderman er ikkje heilt det same. Den gongen var det ein ung mann sine febertokter, deleriske formidlingsbehov og grenselause uro som var drivkrafta. Han dunka skallen i asfalten fordi den var der, han hadde hovudet fullt av idear og ein ubendig trong til kaste dei fram, og han skaut med hutrande hjerte og eit opprørt sinn når noko rørte seg. No når han er blitt ein middelaldrande mann gjer han det litt annleis. Han har sett meir, erfart meir, tenkt meir og han har utvikla ein trong til å ha litt meir orden i sakene, til å vere meir presis. Så når han møter opp på arenaen i desse dagar tar han seg tid til å sikte. Med stødig puls treff han også. Det er berre det at han, akkurat som dei fleste av oss surt har erfart mang ein gong, har sikta seg inn på feil blink.

No Pussy Blues er glansnummeret her. Han kjenner til triksa, og han gjennomfører dei, alle. Han ber henne ut, han skiftar sengjetøy, han kjemmer håret, han tar oppvasken, han kallar henne med kjærlige namn, han prøver med all slags blomar, han les poesi for henne, og han syng for henne, men ingenting nyttar. Til slutt heller han i seg ein liter med konjakk, men får berre hånleg latter tilbake. Så i eit torever av lausslopne strenger og elektrisk gnissel konkluderer han fatalistisk; «i got the no pussy blues».

Go Tell the Women er nesten like bra. Det soniske har ei meir tilbakelent form, nonchalant form, arrogant form, med gjentakande klunkande gitartonar som bindingsmiddel. Ein macho vitskapsmann og hans medsamansvorne har gått seg fast, og er i ferd med å gje opp og forlate bygningen:

«We are scientists, we do genetics,
We leave religion to the psychos and fanatics,
We are tired, we have nothing to believe in
We are lost
…
Go tell the women that we’re leaving»

Nick Cave tar seg av gitarspelet (for første gong?), og det overraskar sikkert ingen at han har lært meir av Blixa Bargeld enn Eric Clapton. Det er enkelt og ukultivert, men presist plassert. Noko som i grunn karakteriserer heile albumet sitt soniske vesen. Støybyene er ein del av noko som verkar å vere ein gjennomtenkt dynamikk. Kanskje kan ein seie at dette tar litt av den frigjorte gnisten vekk, men eg synst ikkje vi skal kimse av ein 50-åring og hans appetitt på å støye på ein 50-årings kontrollerte vis. Og påtatt opplever eg det i alle fall ikkje. For det er vel inga lov som seier at ein skal trø forsiktigare på fuzzpedalen, eller ikkje skal kunne skru temperaturen på brestepunktet, etter at hårfeste har byrja å svikte?

Derfor er eg med på notane når Cave dreg sine tre våpendragarar med på eit Cramps-tokt kalla Honey Bee (Let’s Fly to Mars). Eller når skrikande strenger akkompagnerer han medan han gjer eit forsøk på å ta vare på forstanden i Love Bomb. Men eg synst også det er heilt greitt når dei fire dempar lyden til det knapt høyrande i Man In the Moon, og Cave går inn i rolla til ein som har sakna ein far heile sitt liv.

Grinderman er ikkje det aller mest skarpskorne Cave har hatt føre seg, men plata har nok uvær i seg til at den nok ikkje legg seg til ro med det første.

Først publisert på Groove.no (i 2007)

 

Des2

Patty Griffin – Children Running Through

Posted on by
Standard

Griffin viser nok ein gong at ho burde bli kjent for så mykje meir enn å levere fine låtar til andre.

6

cover

Children Running Through har henta tittelen sin frå eit nesten 800 år gamalt dikt av den persiske filosofen Rumi. Kva diktaren, og kva Patty Griffin, vil seie med dette diktet trur eg må vere noko slikt som at ein kanskje bør vente med å grave seg ned til det endelige fløytesignalet lyder. Senk heller skuldrane og takk ja til dansen med livet. For det kan godt vere den einaste dansen du får.

I Coleman Barks si oversetting lyde det slik:

I used to be shy.
You made me sing.
I used to refuse things at table.
Now I shout for more wine.
In somber dignity, I used to sit
on my mat and pray.
Now children run through
and make faces at me.

Dei fleste songane på Children Running Through, Patty Griffin sitt femte studioalbum, har eit lysskjær over seg. Ikkje alltid så sterkt, men det er der i form av håp, trøyst, pågangsmot og gode minner. Og ein god del meir enn kva som trengte igjennom det meir desperate og dystre uttrykket som prega forgjengaren Impossible Dreams. Det var eit album der gospelen vart sunge frå skuggane, der Patty oppgitt hevda at til og med ho var trøytt av «useless desires», og der håpet om at den vesle sangfuglen skulle få fly «to the top of the world» var minst eit par knekte venger unna. Det soniske uttrykket veksla mellom country, blues, gospel og folk. Med eit tyngdepunkt på det siste. Heile tida helde i eit elegisk og mørklagt toneleie. Eit sterkt album, med ei god handfull verkelig minneverdige låtar. Ein av desse låtane er det gode sjansar for at du har høyrt sjølv om du aldri har lytta til Patty Griffin.

Heilt sidan debuten på midten av 90-talet har Patty Griffin kanskje vore meir kjent som låtskrivar enn som songar og artist. Velrennomerte folk som Emmylou Harris, Linda Ronstadt og ikkje minst jentene i Dixie Chicks har spelt inn fleire av songane hennar. Den mest kjente er kanskje den varlege og vakre Top of the World frå Impossible Dreams, som Dixie Chicks til og med kalla opp ein turné etter.

Ei målsetjing Patty hadde når ho starta arbeidet med Children Running Through var å vere litt meir nøysam med ordmengda i songane sine. Ei anna målsetjing var at ho skulle gje røysta si sjansen til å dominere lydbildet i litt større grad enn tidlegare. Det kan vel seiast at ho har klart å nå begge måla.

Når siste tone legg seg til ro har Patty og hennar hjelparar vore innom fleire musikalske leirar, og spleisa det heile saman til eit nyanserikt og homogent album. Seansen startar i groovet til ein jazzig kontrabass og til varleg kosting på trommeskinnet. «Maybe one day you’ll remember» syng Patty og får meg av ein eller annan grunn til å tenke på Willy DeVille. Når ho rundt neste sving oppfordrar til å Stay on the Ride så skjer det i ein sonisk sett meir pågåande fasong. Vi snakkar yppal blues-soul i ein grenseoppgang mellom Rickie Lee Jones og Etta James. Medan den nennsame balladen Trapeze bevegar seg i eit countrylandskap som Emmylou Harris har søkt mot mange gonger. Det blir derfor langt i frå feil når den same Emmylou smyg seg med som duettpartnar. Eit saliggjerande høgdepunkt, og ein sterk tekst om ein høgtflygande pasjon og ei stadig aukande smerte. Fire sentrale linjer:

Some people don’t care if they live or they die
Some people want to know what it feels like to fly
They gather their courage and they give it a try
And fall under the wheels of the time going by…

Stillferdige Burgundy Shoes tar for seg eit barndomsminne på yndig vis. Heavenly Day er den vakre soulballaden som proklamerar at «all the trouble gone away, for a while anyway». Den melodisk attraktive No Bad News blir driven fram av hyperaktivt og klangfullt gitarspel, og snakkar om svik og håp i ein kanskje ikkje heilt grei foreining. Medan Up to the Mountain (MLK Song) er ei spankulerande gospel-låt inspirert av Martin Luther King sin største tale.

Den dempa uroen frå Impossible Dreams er veksla inn mot eit meir sjølvsikkert og raffinert uttrykk. Men gløden har ho ikkje veksla inn.

Først publisert på Groove.no (i 2007)