Monthly Archives: november 2013

Nov4

Clap Your Hands Say Yeah – Clap Your Hands Say Yeah

Posted on by
Standard

Dei har sett skrifta på veggen, og blitt omfamna av sentrale internett-aktørar. Dei er febrilske, dei blør og dei vil ha saltet.

cover  Internett er ein glitrande stad for ryktespreiing. I mai 2005 byrja det å gå eit vagt rykte om ein New York kvintett med eit spektakulært namn. Heime frå kjøkkenbenken pakka, adresserte og sendte karane i Clap Your Hands Say Yeah avgarde sånn ca. fem om dagen av sitt heimelaga og label-lause debutalbum.

22. juni skreiv Pitchfork ein entusiastisk omtale av albumet, og poengsette det til 9,0. Med eitt forsvann førsteopplaget på 2000 eksemplar. Frå no av var de daglige ordremengda gjerne opp i fleire hundre. Slikt blir det støle pakkemusklar, tørre tunger og ein travel haust utav. Når dei fem såg Times Square eksplodere i fest og fargar ved utgangen av året hadde dei kvitta seg med over 40 000 eksemplar. No skal dei få hjelp av den oppegåande labelen Wichita til å spreie albumet utover det europeiske kontinentet.

Og det er all grunn til å dunke saman lankane og la jubelen runge, for bandet har verkelig noko å by på. Med ei energisk innstilling serverer dei ei aldri så lita feststund fundert på nokre av dei same kvilelause og nervøse faktene som deira forgjengarar på New York-scenene Talking Heads og The Feelies gjorde til sine kjennemerke. Går ein forbi New York-angsten og vokalist Alec Ounsworth sin stemmelikskap med David Byrne, kan ein også finne spor av sprelske Modest Mouse-liknande fakter, samt litt Pavementske slentre-konturar. Utan at det skulle vere det minste motiv for å skrike reprodusentar eller hermegås av den grunn. For i signaturen bandet så fryktlaust graverer er særdeles mykje eigenrådig og frigjort også.

Eit av dei fremste kjennemerka til Clap Your Hands Say Yeah er stemma til Ounsworth. Eg har høyrt rykte om at det er dei som ikkje heilt klarar med den noko strangulerte og eksalterte stemmebruken hans. Hmmm, etter mitt syn er den fantastisk. Ukonvensjonell og fantastisk. Uttrykksfull og fantastisk. Tilsynelatande slurvete svelgjer og forkortar han ord. Samstundes flyt han med og konfronterar, og er eit konstant uromoment og ei sentral drivkraft.

Ounsworth er også ansvarleg for låtskrivinga, og har styltra saman ein bognande porsjon med vinnande melodilinjer. Hans fire medsamansvorne på gitar, keyboards, bass og trommer kastar seg heilhjerta med i leiken og bidrar til å pensle tonane inn i eit fargerikt og agelaust, men samstundes kompakt lydbilete. Ja kanskje er det bassist Tyler Sargent som skildrar det best, når han i eit Guardian-intervju seier dette om åtferda til bandet: «We go out in all these different directions, and come in somewhere else».

Det noko eksentriske valet av bandnamn, som dei etter seiande såg skrive på ein vegg på veg til sin første spelejobb, viser at dette er ein gjeng som ikkje nødvendigvis gjer det så heilt enkelt for seg sjølv. Sjølvsagt gjer dei inngangsporten til albumet litt snodig også. Orgelpumpande, Waits-groovy og skrålande, humpar Clap Your Hands seg inn heilt nede til venstre i biletet. Med låt nummer to plasserer dei seg så innafor dei meir sentrale strøk av sitt eige lydbilete. Let The Cool Goddess Rust Away driv tett fram i ein lett vemodig tone, med ein driftig tamburin som effektfullt krydder. Drivet er minst like tett i Over And Over Again (Lost and Found), den melodiske tilstanden upåklagelig, den ekspanderande og gjentakande gitarfiguren like enkel som den er uimotståelig, og konklusjonen minneverdig; «You look like David Bowie, but you’ve nothing new to show me. Start another fire, and watch it slowly die».

Tekstlig manglar kanskje Ounsworth litt av det poetiske sinnelaget til ein David Byrne, eller ein Matt Berninger. Han serverer likefullt sin meir enn godkjente dose med tekstlinjer av entusiasmeskapande karakter. Frå det absurde til det tilnærma handfaste. Frå «A clean shave in the morning, and a full beard with no warning!», til «And we can do the Zarathustra, we can do the broken fist, we can tear down all the borders, or abbreviate the list».

Neidå, ikkje heilt enkelt å begripe kor han vil alltid. Men vi kan jo leike at vi skjønar. Slett ingen ueffen leik det. Den skimrande og tidvis smukt harmoniserte balladen Details of the War handlar lite om krig i vanlig forstand, men desto meir om krunglete dame/mann-tilhøve. Soldatkjempande krig tar i staden det lett suggerande avslutningssporet Upon This Tidal Wave of Young Blood seg av. Med høgstemte gitarlinjer som fylgjesvenn syng Ounsworth her vemodsfullt og inntrengande om krigen sitt meiningslause vesen. Krig er også eit av elementa i den gitarvegg-stålsette og velmelodiserte In This Home On Ice, i tillegg til utfall mot patetiske TV-programmer, åndstomme motar og andre smaklause trekk i den forvirra vestlige verda. Den gromt groovy og sterkt uraffinerte Gimme Some Salt turnerer ein del av dei same problemstillingane, med eit par artige tekstfintar av Dylansk karakter som ekstra spissing; «Sally hit the pavement, wineglass in her hand» og «I was in the kitchen, cooking up a shark».

Låta som likevel har tatt det kraftigaste taket i meg er nok den nesten seks minuttar lange og absurd titulerte The Skin of My Yellow Country Teeth. Hektisk rytmisert, fresande synthdrapert, skimrande gitarkledd, himmelsk vakkert melodisert, og med ein Ounsworth som turnerer det fortvila, det stridslystne og det undrande med ukultivert og karismatisk vitalitet.

Du har sikkert skjønt det no, eg trur det må vere Clap Your Hands Say Yeah som har pælma den beste debutlyden vegg i mellom i stova mi i 2005.

8/10

Først publisert på Groove.no (i 2006)

 

Nov4

Cato Salsa Experience – No. 3

Posted on by
Standard

Ein medium dose Salsa: Her er energisk vilje, rytmisk dugleik men litt ujamn melodiføring og skrantande evne til spicy spissing.

cover  Eit forrykande innslag på Kongsberg Jazz 2004 og Vossajazz 2005 var kollaborasjonen mellom trioen The Thing (forsterka med amerikanaren Joe McPhee) og Cato Salsa Experience. Eit energifullt og særdeles næringsrikt møte mellom frijazz og groovy rock’n roll.

På CSX sitt tredje album, spelt inn i vekene etter vossajazz-seansen, er det likevel få spor av jazzbølgjer. Her går ferda vidare på vegen dei blinka seg ut den gong dei gav gass i 1998. I ein tjue sekundar lang opningssekvens ristar bandet av seg jazzjakka for så å styre seansen inn i ei rifftung og djupt Purple-influert batalje som truar med å brenne hol på natta. Samstundes som den klargjer grunnen for ei tokt der inspirasjonskjeldene stadig er band og artistar som hadde sine beste år i tidsrommet 1965-75 (les Rolling Stones, Led Zeppelin, The Who, The Stooges, Lynyrd Skynyrd).

På sitt førre albumframstøyt (The Fruit Is Still Fresh frå 2003) presenterte dei ei absolutt dugande låtrekkje, rimelig full av rytmisk kåtskap og med fleire innslag av melodisk velstand. Sjølv om temperaturen og meloditeften er noko lågare på No. 3, er dette ikkje verre enn at det skal la seg gjere å dele ut liknande karakteristika denne gongen også.

Ny sidan The Fruit Is Still Fresh er Bård Enerstad (han erstattar Nina Bjørndalen). Ein kar som i tillegg til å traktere tangentar og strengar tar seg av vokalen på nokre av spora. Slett ikkje dumt. Vokalen er nemlig ein aldri så liten akilleshæl hos CSX. Om det er Salsa sjølv eller andre som syng så vert resultatet ofte det same litt preglause, men kanskje då med eit unntak av nettopp Enerstad. I den medrivande Stones/Steppenwolf symbiosen It’s Gonna Be Easy er vokalen fleirstemt og plassert eit stykkje bak i miksen. Ei løysing dei kanskje kunne nytta seg av i større grad. Sørstatsrocken, og då særlig Lynyrd Skynyrd, har sannsynlegvis stått modell for den heite og gitarkvasse What a Day That Was. Frå same distrikt kjem også pianodrivne Take It Home. Ein temamessig artig sak om bandet som ein gong var stort men som no lyt nøye seg med å spele på ein «bar near you».

Eit sterkt aktivum på fleire av spora er Enerstad sine saftige orgeltonar. Tonar som spelar på lag med og utfyller det dansbare drivet bandet skaper. Av og til utfordrar karane dette drivet ved å skli over i vagt psykedeliserte retningar. Noko som ved enkelte høve kan skrivast på kontoen for skjerpande krydring, men som ved andre høve kan bli litt dynamikkforstyrrande. Ganske så heldig utav det kjem dei i den måneskinravande Milk For Revolution. Medan subtil psykedelia, skarpe retningskift og melodismarte løysingar kjenneteiknar albumet sitt kanskje beste spor Counting Down Your Dreams, med den lett oppgitte meldinga; «everywhere you turn, there’s a promise broken».

Alt i alt likevel ikkje fullt så sveitt og glødande som ein kanskje kunne ynskja seg det. Rykta skal forresten ha det til at CSX og The Thing har eit studiosamarbeide på trappene. Ser nok ikkje bort frå at omfanget av både sveitte og eldfullskap vil bli sterkare i den konteksten.

5/10

Først publisert på Groove.no (i 2005)

 

Nov4

Castanets – First Light’s Freeze

Posted on by
Standard

Natta er lang og tonen er dvelande, men americana-oppskrifta er litt meir ustabil og vågal enn kva normalt er, og det er jo bra.

cover  For eit år sidan presenterte Castanets seg med den skjøre og upolerte Cathedral (2004). Eit album av dvelande komposisjonar kokt i hop etter ei americana-oppskrift med vågal krydderbruk. Den samla strukturen kunne kanskje virke ein tanke uferdig, men dei fleste delane viste seg fram i så melodisterk form at verket stod temmelig så trygt. Både byggeteknikken, den melodiske forma og lengda (33 min.) er mykje den same når First Light’s Freeze no prøver å trenge seg igjennom haustlauvet.

Til saman 15 personar er kreditert som medverkande. Det er likevel ein mann, den skjeggete og ikkje så lite uflidde Raymond Raposa, som må ta på seg hovudansvaret. Han er låtskrivaren, songaren og den kreative frontfiguren. Grunntonen har han funne i det «altraktive» området som Will Oldham, Jason Molina og Phil Elvrum også har ransaka. Avant-country blir opplegget kalla i den offisielle website-biografien, og gjerne det, for Raposa har nok ein litt avantgardistisk innfallsvinkel til korleis opplegget hans skal henge i hop. Ein faktor som nok kan fortone seg som både fruktbar og sjenerande, men mest det første.

Castanets gjev metaforen «ein parantes» ein ekstra dimensjon ved å sette den buande klamma rundt fire korte instrumentalsnuttar. Snuttar som isolert sett ikkje har så stor verdi, men som likevel fungerer greitt som overgangar eller bindeledd. For det viser seg med First Light’s Breeze slik det gjorde med Cathedral at på trass av at enkeltlåtar skil seg ut som meir berande enn andre, så fungerer den aller best som ei kronologisk album-oppleving.

Tematikken den godaste Raposa puttar inn i tekstane sine er av den heller dystre sorten. «Let’s go outside dear, in the murderous night» lyder den første strofa, «get the hell out of Denton, with the privilege of everything» er noko av det siste han ytrar. I halvtimen som ligg mellom er det få teikn på optimisme. Det langsame og ekstraordinært nattsvarte opningssporet Into the Night tar ytterlegare eit steg mot avgrunnen når det fylgjer opp turen ut i den morderiske natta ved å konstatere at «the war is on, and all our friends are dying». Tempoet vert skrudd litt opp i A Song Is Not the Song of the World, der den driv fram på ei monoton elektronisk søyle. Den noko Oldhamske uttalen «I’m not walking with a wife, she’s not running with the dogs, she is not the world» står sentralt, og skarpe gitaranfall oppå ei dyne av keyboard-tonar trenger seg på.

Good Friend, Yr Hunger sig av stad i eit Violent Femmes møter Palace Brothers lune, med frisk akustisk strengeleik som fremste våpen. Bell Aloud er saktegåande meditativ nattangst (visst slikt går an å tenkje seg). «The night is long, come light» vert det sukka i det litt haltande tittelkuttet. No Voice Was Raised er den einaste låta som passerer fem minuttar. Det er også albumet sin beste og mest fullendte låt. Den startar forsiktig med akustisk gitar og grashoppe-lydande perkusjon for så gradvis å vekse inn i meir og meir uro, og endar i eit brennande kaos og eit druknande; «no voice was raised, no song was sung». På denne som ved fleire andre høve får Raposa effektfull og flott harmoni-hjelp frå Bridgit DeCook.

Etter at (Migration Concentric) har fått eit halvminutt til å klimpre ned temperaturen kjem All That I Know to Have Changed In You skjelvande som ei sår messe. Når denne har lagt seg til ro finn Raposa det passande å komme med programerklæringa; «I do not want to explain, and I’m not going to». Dette skjer oppå eit spartansk gitarkomp og i eit luftig landskap, og han fortsetter i vemodig tone; «I wanna get high on something, go dancing with someone». Men utan at den store tilfredsstillinga kjem rekande hans veg.

Seansen når sin ende med den skjøre instrumentalen Reflecting in the Angels. Då er det som ein brått kan skimte ein lukkeleg slutt, dansande på nokre solstråler som endelig har klart å bryte gjennom. For sjølv ei lang natt tar slutt, i alle fall for den som ynskjer å opne auga.

7/10

Først publisert på Groove.no (i 2005)

Nov4

Johnny Cash – Ring of Fire, The Legend of Johnny Cash

Posted on by
Standard

Endå eit kapittel i den aldri-avsluttande følgjetongen, korleis tene mest mogeleg pengar på ein avdød legende.

cover  Er du på utkikk etter ei samleplate med Johnny Cash, ja då har du mange å velje blant. Eit kort augekast på diskografi-lista hans skulle tyde på nærare 300. Det er alt frå ulike Best of og Greatest Hits til meir tematisk funderte samlingar. Nokre er fleirdoble og rimelig omfattande, men dei fleste er enkle. Berre etter hans død i 2003 har det kome ut nærare 100 stykke. Har så The Legend of Johnny Cash (med tilleggs-tittelen Ring of Fire) noko å tilføye som ikkje alt er gjort?

Om denne samleplata vert det hevda frå ansvarleg utgjevarhald at det er den første som har med låtar frå heile Johnny Cash sin karriere. Med heile meinast ifrå han spelte inn sin første låt i Sun-studioet til Sam Phillips (1954) og fram til mannen sine siste innspelingar for American-labelen til Rick Rubin (2003). Det stemmer for så vidt, nesten. Her er låtar frå Sun-tida (1954-58), Columbia-tida (1958-1986) og American-tida (1994-2003), men her er ikkje med låtar frå åra på Mercury records (1987-91), utan at akkurat det kjennes som eit vesentlig sakn.

I løpet av dei nesten femti åra han helde det gåande spelte han inn fleire tusen låtar. Derav ein rekkje klassikarar. 60 minuttar med musikk, som dei har nøyd seg med her, kan ikkje på langt nær fange alt som må reknast som essensielt. Så då får ein heller rekne dette som eit forsøk på å mikse ein liten aperitiff for nybyrjarar.

Er det så dei rette 21 låtane som er valt ut? Ja om det vil nok dei Cash-entusiastiske stridast. Etter mi meining har dei vel treft bra med sånn cirka 2/3. Seks-sju låtar ville eg ha bytta ut, og samstundes ville eg nytta CD-kapasiteten fullt ut, og slik fått plass til fire-fem låtar til. Då kunne dette kanskje blitt ein slags kanonisert Cash-introduksjon.

Kva som burde blitt utelete? Først og fremst U2-låta The Wanderer. Vidare versjonen av Depeche Mode sin Personal Jesus. Her er vi forresten inne på eit av problema med plata. Den har eit litt irriterande preg av å vere designa mot folk som ikkje er så veldig opptatt av Johnny Cash, og som heller ikkje nødvendigvis har dei store tankane om å bli det. Folk som tenker cirka slik: Litt Cash-musikk i hylla kan jo vere kjekt å ha. For det er visst litt kredibelt det, no. Ja, også er det jo låtar av Soundgarden, Depeche Mode, U2 og Nine Inch Nails her. Tøft.

Rusty Cage (Soundgarden) og Hurt (Nine Inch Nails) ville eg nok likevel ikkje ha fjerna. Absolutt ikkje. Her gjer Cash det han var ein meister til, finn den dirrande sjela i ein sterk song, og gjere den heilt og halden til sin eigen.

U2 er forresten representert med ei låt til her, One. Og Cash sin versjon er bra den, den er likevel ikkje av eit slikt kaliber at den fortener plass på ei plate som tar ordet Legend i sin munn. Frå åttitals-samarbeidet med Nelson, Jennings og Kristoffersen er signaturlåta Highwayman med. Den er for mykje åttital, og for lite sjel, vekk med den. Han har også mange låtar som burde fått plass i staden for I’ve Been Everywhere, A Thing Called Love og June Carter-duetten Jackson.

Kva som burde få komme inn i varmen? Frå hans tidlegaste Sun-dagar kunne nok både Rock Island Line og So Doggone Lonesome vore inne, og frå hans første Columbia-album burde så absolutt både I Still Miss Someone og Don’t Take Your Guns to Town blitt plukka ut. Den grovaste utelatelsen er nok likevel at den fantastiske The Ballad of Ira Hayes ikkje er med her. Peter LaFarge sin gripande historia om indianaren som går nedanom i selskap med whiskey-flaska, er etter underteikna si meining ein av Cash sine aller beste augeblikk. Albumet har gitt plass til to låtar frå den vidgjetne San Quentin vitjinga (San Quentin og A Boy Named Sue), men her er ingen frå den like så sterke Folsom Prison plata. Det kunne det godt ha vore. For eksempel Cocaine Blues og The Long Black Veil.

Johnny Cash starta 70-talet med å lage signatur-låta over alle signatur-låtar, Man In Black. Det vil seie, aller først gjorde han ein minneverdig versjon av Kris Kristoffersen sin bakrus-klassikar Sunday Morning Coming Down. Den burde ein ikkje ha svinga utanom. Seinare skulle ikkje tiåret bringe fram så altfor mange minneverdige Cash-augeblikk. Luther Perkins som heilt frå første stund hadde vore der med sin boom-chicka-boom gitar døydde allereie i 1969, og Cash sine samarbeidspartnarar utover syttitalet pakka mannen inn i eit langt mindre næringsrikt bilete. Ved inngangen til åttitalet kom det imidlertid ei plate verdt å få med seg, Rockabilly Blues. Det hadde absolutt gjort seg om til dømes den hutrande Cold Lonesome Morning hadde blitt huska når legenda skulle verifiserast. Tre år seinare gjorde han to Springsteen-låtar til sine eigne. Både Johnny 99 og Highway Patrolman høyrer så absolutt med til dei klassiske Cash-kutta.

Dei neste ti åra hoppar vi greitt over. Dei var ein gradvis nedoverbakke både kommersielt og kunstnarleg. På byrjinga av 90-talet var karrierebotnen nådd. Då dukkar det opp ein redningsmann. Rick Rubin tar Johnny Cash inn i sin pasjonerte American-varme, og brått vart den svartkledde igjen ein mann som alle uttrykte djup respekt for. Den første Rubin-produserte plata kom i 1994, bar tittelen American Recordings, og er ei levande røyst og ein akustisk gitar. Så enkelt, så sterkt. Då er vi framme ved ein annan stygg miss som konstruktørane av denne samlinga har gjort. Dei har ikkje tatt med ei einaste låt frå denne plata. Sjølvsagt burde det vore plass til både den gamle mordarlåta Delia’s Gone, Nick Lowe-signerte The Beast In Me og Tom Waits-komposisjonen Down There By the Train.

Vel, no byrjar eg nok å få alvorlig plassmangel på min alternative samling. Men ein låt til er umogleg å komme utanom. Will Oldham sin fabelaktige I See a Darkness var med på den tredje av dei fire American-albuma. Cash gjer der ein versjon (saman med Oldham) som tangerer original-innspelinga. Det var berre slikt han gjorde.

Framleis står det mange fantastiske songar i kø og ventar på å bli nemnt, nok til både ein og to og sikkert tre CDar. Så å samle klassisk Cash-stoff på ein enkelt CD, for så å kalle det The Legend of Johnny Cash, det blir vel nesten å halde folk litt for narr.

Eg kunne ha nytta høvet til å gå inn i det dryge dusinet med låtar på samlinga som er verkelige klassikarar. Frå Cash med låtar som Hey Porter, I Walk the Line og skjebnetilfellet Folsom Prison Blues på myndig vis nagla sitt reinskorne og nonsens-frie Sun-sound i samarbeid med Sam Phillips og The Tennessee Two (gitaristen Luther Perkins og bassisten Marshall Grant), og fram til han som ein gammal mann avlegge den gamle klassikaren Give My Love to Rose ein skjelvande gjenvisitt. Trur likevel den store Cash-gjennomgangen skal få vente til ein endå meir høveleg anledning dukkar opp.

Som ei ekstra opplysing kan eg forresten nemne at det finst ein amerikansk versjon av denne plata, som er litt annleis. Den har eit anna cover (ein eldre Cash vandrande langs ein landeveg med gitaren i handa), den har ei anna låtrekkefylgje, og den har eit litt anna låtutval. Talet er det same, men fire låtar er ulike i dei to utgåvene. A Thing Called Love, San Quentin, Personal Jesus og One er ikkje med på den amerikanske, i staden får vi der Sunday Morning Coming Down, One Piece At a Time, Delia’s Gone og The Man Comes Around. Ein essensiell ut og to inn, det gjer nok ikkje den store forskjellen.

Å karaktersette ei slik utgjeving blir på mange måtar meiningslaust. Her er meir enn nok soliditet til ein sikker åttar, men dei skisserte skavankane ergrar. Ergrar ganske grovt, faktisk.

5/10

Først publisert på Groove.no (i 2006)

 

Nov4

Caitlin Cary & Thad Cockrell – Begonias

Posted on by
Standard

Countryduettar om øm kjærleik, knuste hjerter og litt meir.

cover  Eg veit ikkje heilt kvifor det er slik, men det er ein del av oss som meir enn gjerne skriv under på Thad Cockrell sin uttale «I’ve always loved the twang of hurt». Kanskje likar ein å dyrke sine depressive sider (litt meir enn godt er)? Kanskje skaper det ein slags balanse i sinnet? Kanskje finn ein her eit middel mot det plagsamt overflatiske? Det er i alle fall slik at tonen og fraseringa i ein del av slikt stoff har ein tendens til å treffe der sjela er.

Thad Cockrell er ei relativt ny stemme i countrysamanheng. To album har den unge mannen med ein bakgrunn i strenge baptistiske oppvekstvilkår spelt inn så langt i karrieren. I eit grøderikt samarbeid med den noko meir kjente Caitlin Cary serverer han med Begonias ein bukett som inneheld mykje ven musikk. For dei uinnvigde så er altså Caitlin Cary identisk med dama som spelte fele og stundevis vokalharmonerte med Ryan Adams i Whiskeytown-tida. Ho har dei seinare åra fått ein solokarriere på skinnene, men også vore ein aktiv part i jentetrioen Tres Chicas.

Cary og Cockrell har kjent kvarandre sidan slutten av nittitalet, og starta tidleg i vennskapet å skrive låtar saman. Deira aller første låt fekk ein tittel med visse Whiskeytown-assosiasjonar, Please Break My Heart. Ei låt Cary hadde med på sitt førre album, og som også dukkar opp på Begonias i eit Owen Bradley-produserer-Patsy Cline liknande landskap. Her ligg den og døser mellom to låtar som har sterke band til både inspirasjonskjelder og tidlegare samarbeidspartnarar. Whatever You Want er ein ballade med mange spor etter Parsons/Harris sin måte å synge duett på, medan up-tempo saken Second Option heilt problemfritt kunne funne seg godt til rette på den siste Ryan Adams plata (Cockrell si tenorrøyst har ein viss likskap med Adams, og aller tydeligast kjem det til uttrykk i denne låta).

Av dei elleve spora er ni Cary/Cockrell-originalar. Dei to som ikkje er det er Percy Sledge balladen Warm & Tender Love (eit vakkert døme på at «country got soul», eller omvendt), og den litt meir anonyme Waiting On June, ført i penn av Skip Matheny frå countryrock-bandet Roman Candle. Av dei sjølvlaga bør ein nok merke seg det konvensjonelt oppbygde men melodisk fine opningssporet Two Different Things. Medan Honky Tonk-affæren Party Time byr på både friske tonar og sjansen til å tynne ut whiskyen med ei tåre eller to. Trist over i det tragiske er historia som vert fortald i albumet sitt glansnummer, den sju minuttar lange Conversations About a Friend. Her fører Cockrell og Cary ein tone- og tekstskarp samtale over venen dei synest synd på fordi han har gjort eit ulykksalig feilgrep på kjærleiksfronten.

Paret fører nok ikkje country i duettform inn på nye og revolusjonerande stiar. Men måten dei følgjer oppgådde stiar på er såpass yndefull (og smertefull) at dei sikkert vil treffe mang ein melankoli-disponert twangelskar heime.

6/10

Først publisert på Groove.no (i 2005)

Nov4

Iron & Wine & Calexico – In The Reins

Posted on by
Standard

Når dei skikkelig flinke folka samarbeider lar dei låtane stå i sentrum.

cover  Det er slett ikkje ein sjølvsagt sak at artistar med heilstøypte karrierar kvar for seg finn ein attråverdig tone når dei prøver seg på eit samarbeid. Men Calexico og Iron & Wine finn så absolutt ein. Sju songar komponert av Sam Beam (mannen som er identisk med einmannsbandet Iron & Wine) får i Calexico sitt selskap ei kledelig og ekspanderande handsaming.

No burde det jo ikkje komme som ei overrasking at Joey Burns og John Convertino, som er frontfigurane i Calexico, evnar å finne seg tilrette blant ein annan mann sine komposisjonar. For dette er jo langt frå første gongen dei gjer nett det. Sine aller første kreative steg i felles selskap tok dei i Giant Sand, bandet til eksentrikaren Howe Gelb. Seinare har dei deltatt i nær slekta konstellasjonar som Friends of Dean Martinez og OP8, og dei har gjort fleire jobbar som session-musikantar, mellom anna for folk som Richard Bruckner, Vic Chestnutt og Barbara Manning. Det er no likevel det eklektiske americana-kollektivet Calexico dei etterkvart har gjort til sin hovudgeskjeft.

Det er etter seiande ingen fersk idé at det skulle bli eit samarbeid mellom desse karane. Allereie då Iron & Wine spelte inn debutalbumet sitt The Creek Drank the Cradle (2002) vart det gjort forsøk på å få Calexico med som backing-band. Når dei så endelig fant nokre ledige dagar for felles musisering i desember 2004, ja så viser begge partar at den som surra rundt med denne samarbeids-ideen absolutt var inne på eit fruktbart spor, for på In the Reins smeltar dei saman i uklanderlig velklang.

Det er ikkje nyskrive materiale Beam har lagt på bordet. Han har henta fram låtar han har hatt liggande, men ikkje spelt inn før. Det er likevel få spor av annanrangs kvalitet her. Det er vel heller slik at begge partane med denne upretensiøse og vakre mini-halvtimen faktisk ikkje er så langt unna å touche sine beste stunder.

Sidan det er Beam som står for låtane, og det er hans varme røyst som ligg fremst i biletet blir dette nærare i slekt med ei Iron & Wine-plate enn ei Calexico-utgjeving. Lydfølgjet er sjølvsagt ein god del fyldigare enn kva Beam vanlegvis har lagt opp til, utan at det på noko som helst vis truar med å overdynge låtane. For i kjent Calexico-ånd blir det ikkje servert meir lyd enn kva ein kan fordøye. Samstundes som bandet også medverkar til å eskortere Beam over i eit meir variert uttrykk.

Det suverene opningssporet He Lays in the Reins har i ord og tone klare fellestrekk med låtar frå tidlegare Beam utgjevingar. Men Wavelab, Tuscon handsaminga den blir gitt, med smygande gitartonar, lun lap-steel jammer, smarte rytmevegar og ein lokal opera-songar, fører låta inn på eit meir mangslunge spor. Litt mindre suveren, men i liknande tonelandskap opererer også 16, Maybe Less. Medan det i seansen sitt minst vellykka spor, Red Dust, blir søkt mot blueslender. Og ein sordinert trompet hjelper den Nick Drake-farga visa Burn That Broken Bed inn på jazztomter.

Eit moment som skil denne plata frå ei ordinær Beam-innspeling, og som definitivt står fram som ein plussfaktor, er Joey Burns og Natalie Wyants si vokale harmonihjelp. Både den vemodige Dead Man’s Will og countryballaden Prison On Route 41 blir tilført slik harmoni-næring og begge blomstrar dei smakfullt. Aller mest glitrar likevel History of Love. Eit lite pop-perfekt eventyr, med duft av country og blåsarfriske innspel. Ein skikkelig hjertevarmar.

Rykta fortel at samarbeidet visstnok skal fortsette i konsertsamanheng. Der skal dei spele kvar sitt sett, for så å avslutte i fellesskap. Då er det berre å håpe at dette kan stimulere til ytterligare kollaborering på platefronten også, og helst då med dobbel så lang speletid som resultat.

7/10

Først publisert på Groove.no (i 2005)

 

Nov4

Bunky – Born To Be A Motorcycle

Posted on by
Standard

Her kjem Bunky, eit band som aldri har lest eller fylt ut skjema for ordinær pop-praksis.

cover  Sufjan Stevens sitt vesle plateselskap Asthmatic Kitty har ikkje så mange artistar å skilte med, men fleire av dei som gjer ut musikken sin der prøver på ulikt vis å gjere labelsjefen sitt utsegn om popmusikk; «I don’t think we’re pushing ourselves enough», til skamme. Ved tidlegare høve har både Castanets og Half-Handed Cloud kome med utgjevingar som opererer litt i utkanten av det gjengse. Her kjem Bunky, eit band som aldri har lest eller fylt ut skjema for ordinær pop-praksis. Håpar aldri dei gjer det heller, for dette er moro.

Etter tre-fire gjennomhøyringar tok eg meg sjølv i å danse rundt i stova og rope; «årets plate, årets plate!!» Vel, eit par rundar seinare fant eg det for godt å modifisere meg eit par hakk, for nokre av spora byrja etterkvart å utspele litt av si rolle. Kor som er, Bunky si debutplate er ein av dei festligaste musikalske heisaturane underteikna har opplevd dei siste åra. Sånn cirka eit groovesteg unna klassen til Fiery Furnaces si debutplate. Eit band dei passeleg nok både har delt og skal dele konsertbillett saman med. Like mange er dei også, og med same kjønnsfordeling.

Ikkje det at tonane og påfunna til Emily Joyce (vokal og trommer) og Rafter Roberts (gitar og vokal) liknar spesielt mykje på søskenduoen Friedberger sine, men det er eit visst slektskap i den ustyrlege vi-gjer-det-på-vårt-vis innstillinga.

Bandnamnet er forresten ei samansmelting av bunny og monkey. Kallenamna Rafter og Emily hadde på kvarandre den gong dei var kjærastar. Det er dei visstnok ikkje lenger. Kanskje er det derfor musikken dei skapar er ein snodig konstellasjon der kontrastar og uvante fusjonar er dominerande faktorar?

Både Emily og Rafter har bakgrunn som lydteknikarar og produsentar, og har vore viktige folk i kulissane under mange plateinnspelingar i heimbyen San Diego (og litt ellers rundt i landet også). Black Heart Procession, Pinback, Rocket From a Crypt, Castanets, The Rapture og The Handsome Family er berre nokre av banda som har nytt godt av deira kunnskapar og vitale idear. Når Bunky gjer sine stormfulle konsertar dukkar så folk frå både overnemnte band og andre lokale musikarar opp og vert med. Emily og Rafter er på ingen måte aleine på Born To Be a Motorcycle heller. Ti musikarar har dei invitert inn i Bunkyfamilien under innspelingane (blant andre Raymond Raposa frå Castanets). Av desse legg ein aller mest merke til dei seks som bles i trompetar, saksofonar og trombonar.

Her er tette brassdrivande popnummer som Baba og Yes/No, begge framført i ein slags Memphis Horns møter Blondie møter The Thing-stil. Emily er den dominerande songaren, med ei stemme som i einskilde tilfelle touchar Karen O sitt territorium, men som også kan vere laidback og nett (litt sånn Perfect-era Eddi Reader). På Funny Like a Moon og Heartbunk er det sistnemnte stil som gjeld, voggande, lett røykfullt og coolt-jazzigt. No får rett nok ikkje førstnemnte låt vere i fred så veldig lenge, refrenget er nemlig ljomande punkdriv; «I was born to be a motorcycle, I was born to be a beast.» Gotta Pee er søt song møter overdimensjonert støyvegg. Chuy er trashy, sexy og groovy med høg kløfaktor. Aller mest febrilsk er Glass Of Water, kvass funkyfrijazzrock der Emily testar ut kor mange måtar ein kan skrike «I wanna glass of water» på. Medan ein får oppleve fredelege stunder i selskap med den dynamiske stearinlys duetten Cute Not Beautiful og det langsamt svevande, men litt malplasserte, The Orb møter This Mortal Coil-nummeret Lipstick Life.

Forvirrande samansurium vil kanskje nokon hevde. Sjarmerande, upretensiøs og frilyndt sjangermiksing stort sett av den særdeles heldige sorten, seier no heller eg.

6/10

Først publisert på Groove.no (i 2005)

Nov4

Richard Buckner & Jon Langford – Sir Dark Invader vs. The Fanglord

Posted on by
Standard

Eit dugande møte blant ulikemenn i kåken til Sally Timms.

cover  Å tenke seg den sordinerte og introverte Richard Buckner kollaborere med den meir støyande og geskjeftige Jon Langford høyrer kanskje ikkje med til dei mest opplagte av tankar. Buckner har sidan midten av 90-talet levert sine nedstemte funderingar kring det problematiske kjærleikslivet. Når han er på sitt beste, med låtar som Pull og 4am frå Devotion + Doubt (1997), skapar han tonepoesi av det riktig så utsøkte slaget. Nå har han vel etter den tid sjeldan vore oppe på det nivået. Ja, kanskje kan vi skulda han for å ha hatt ein litt vel einspora innfallsvinkel både tematisk og musikalsk. Likevel har det aldri vore bortkasta tid å søke selskap med ei Buckner-plate.

Jon Langford har ein musikalsk historie tilbake til 70-talet. Då var han med å starta det høgoktane og stadig sjangerskiftande bandet Mekons, saman med nokre medstudentar på universitetet i Leeds. Etter at han flytta til Chicago på 90-talet har den rufsete countryrock-gjengen Waco Brothers vore eit stadig tilbakevendande prosjekt. I tillegg til musikken har han også skapt seg eit namn som ein habil biletkunstnar. Han er ein produktiv fyr, så musikk, bilete og teiknestrips med Langford sin signatur kjem tett. Men kvantiteten er vel kanskje meir imponerande enn kvaliteten. Sjølv om han saktens har skapt ein del saker av fascinerande karakter også.

Seinsommaren 2002 hamna desse to karane på mystisk vis opp i kåken til Sally Timms (ei dame som har sunge med The Mekons). Her presenterte dei nokre eigenkomponerte songar for kvarandre, fant fram innspelingsutstyr, litt instrumenter og hanka tak eit par medhjelparar. Etterkvart skreiv dei til og med eit par-tre låtar saman. Når seansen var vel overstått vart det innspelte materiale liggande å samle støv. Heilt til Langford no har funne det passande å gje det ut på sin eigen label, Buried Treasure.

Med Langford-illustrert cover presenteras opplegget som Sir Dark Invader vs Fanglord. Så kan ein jo gjette kven som er kven. Vel, eg vil tru at oddsen er skrøpelig på å linke Buckner mot den svartsynte mørkemannen og Langford mot riddaren på den kvite hesten. Sjølvironien er avgjort til stades i rikt monn, og det er ein ledig og upretensiøs innstilling. Det som manglar er vel litt substans, samt dei verkelig store låtane. Dei har nok ikkje, slik plateselskapsnamnet skulle tyde på, akkurat vore på skattejakt i dei mest dyrebare delane av eige låtkammer.

Best er faktisk eit par av spora dei har komponert i fellesskap. Den strengefine og vagt vemodsfulle No Tears Tonight, der karane er rett så sjølvransakande i høve til sine prioriteringar og spesielt sin entusiasme for musikken; «but we both know that I got nothing, spent too much time playing in bands». Og ikkje minst den friske countryrockabilly-låta The Inca Princess. Her får ein verkeleg ei kjensle av at dei er på eit felles oppdrag med fokus på å skape noko minneverdig.

Det går sikkert an å hevde at begge har latt den andre parten sin karma få komme inn og røre litt ved sine vante vendingar. Til dømes så er Buckner si røyst og hans elegiske vesen ein sentral part av den tålsame Langford-låta Nothing to Show. Og Langford kan på si side kanskje ha inspirert Buckner til å dra fram ei såpass oppstemt (til han å vere) låt som Sweet Anybody. Men hovudinntrykket er nok likevel at Buckner sine låtar er skodd over Buckner-lesten og blir gjort på Buckner-vis, og Langford vice versa.

Det er neppe ei plate å oppsøke for nykomarar i Buckner og Langford sine sirklar. Då er det nok meir fornuftig å få fingrane i før nemnte Devotion + Doubt, og kanskje Mekons-albumet Rock n’Roll. For kjentfolk derimot er det sikkert eit album som kan vere kjekt å ha.

5/10

Først publisert på Groove.no (i 2005)

 

Nov4

Ane Brun – Duets

Posted on by
Standard

Ane Brun finn tonen med sine duettpartnarar, men litt av særpreget frå A Temporary Dive er nok blitt borte.

cover  Duettkonseptet kan absolutt ha noko for seg. Ein får inn eit kontrastelement som kan gje songen meir spenning og fleire nyansar, og når kontrastane smeltar saman kan ein også få dei vakraste harmoniar. Likevel er det mange døme på at duettforma ikkje fungerer. Aktørane har dessverre litt for ofte ein tendens til å føre songen ut i forserte og pompøse sfærer. Eit anna moment som ofte står i vegen er sjølve låta. Den kan rett og slett vere litt for middelmåtig (ein sparar trass alt sine beste låtar til seg sjølv). Eller kanskje låta ikkje passar for den vekslande forma som duetteringa legg opp til. Så når Ane Brun her har gitt seg duettforma i vald har ho sjansen til å kunne oppdage nytt land, men står også i fare for å ende som havarist. Ho endar ingen av stadane. Ho og hennas medsamansvorne serverer ei jamn men ikkje spesielt grensesprengande toneferd. Den kan vere hyggelig å overvære, men set få spor etter seg.

Med sine to soloalbum har Ane Brun vist seg som ein songar og låtskrivar verdt å fylgje. Ja, hennes vibrerande og intense songstil og personlige songar har gjort den Stockholmbuande dama til ein av dei mest interessante (og populære) artistane i Norge dei siste åra. Om ein skal sjå på Duets som eit modig trekk, eit «smi mens jarnet er varmt»-trekk eller eit ærlig og oppriktig «eg fekk berre så lyst til å synge saman med gode venner»-trekk, skal eg ikkje ha dei sterke meiningane om, men eg trur faktisk mest på det siste. Eg trur også dei medverkande har hatt det kjekt når dei har sunge desse songane, for det er absolutt ein viss glød å spore her. Det er imidlertid ingen klar signatur eller særprega retning på stoffet, slik Ane Brun har klart å få til på soloalbuma sine. Faktisk er det slik at Ane sjølv overlet meir enn halve arenaen til sine duettpartnarar. Berre to av låtane har ho komponert sjølv. Resten av låtmaterialet står dei inviterte gjestene bak (med unntak av Stop som er ein coverversjon av ein Sam Brown-låt).

Låta ho gjer saman med Madrugada toppar i skrivande stund VG-lista for tredje veke på rad og blir spelt tett på radio, så dei fleste har vel høyrt den (både frivillig og ufrivillig). Det går avgjort an å få nok av den. Samstundes er Lift Me i si mektige country-gospel form langt betre enn det meste som har trona øvst på singel-listene dette året. Ja, eg skal gjerne innrømme at eg framleis synes den er ganske fin. For Ane og Sivert klarer her å finne den rette dynamikken seg imellom, og løftar låta i fellesskap slik det må vere meininga det skal gjerast. Likevel, dette er langt meir ei Madrugada-låt enn ei Ane Brun-låt.

Resten av spora på Duets ligg nok nærare lydbiletet vi forbind med dama frå hennes tidlegare album, men altså utan å markere ei like karakteristisk linje. Her er heller ingen låtar av kaliber My Lover Will Go, The Fight Song eller Humming One of Your Songs. Den innleiande Little Lights er skrive av og blir gjort saman med franskmannen Syd Matters. Ei unnselig men melodisk fin strengeplukkande vise i typisk Syd matters-terreng, som absolutt veks på å få duett-handsaming.

Dei to sjølvkomponerte låtane som Ane Brun har med her, var også med på A Temporary Dive. Song No. 6 kjem i same lettstemte Ron Sexsmith-versjon som sist, medan ho på Rubber & Soul har fått med seg færøyske Teitur, utan at låta veks så veldig på det (småpent). Svenske Lars Bygdén trykker på si side på eit par velbrukte men likandes countryknappar med This Road. Eit lite høgdepunkt er den pianokledde og varlege Across the Bridge til Ellekari, frå Stockholmsbandet The Tiny. Her smeltar to feminine stemmer saman i skjør og fruktbar samklang.

Min personlige favoritt trur eg er Such a Common Bird. Ei småskakk, trekkspel-snoande og strykar-pynta vise, der opphavsdama canadiske Wendy McNeil og Ane Brun finn eit rett så inspirert kompaniskap. Så får det heller våge seg at nemnte Stop, samt eit par av dei ukjente svenske mennene sine bidrag (Easier og Love & Misery) er heller anonyme saker.

Ein liten sympatisk og for så vidt dugande parantes i ein artistkarriere som sikkert har meir eigenarta saker å by på rundt neste sving.

5/10

Først publisert på Groove.no (i 2006)

 

Nov4

British Sea Power – Open Season

Posted on by
Standard

British Sea Power har roa nervane og lagt turen unna dei verste brottsjøane denne gongen, men låtskrivarkrafta er like inntakt.

cover  Joda, British Sea Power har roa nervane og lagt turen unna dei verste brottsjøane denne gongen. Der debuten Decline of British Sea Power (2003) var eit mangslunge vågestykke av sjømetaforar, litterære referansar («Oh Fyodor, you are the most attractive man»),kvasse åtak og meir luftige tonar, er Open Season ei langt meir stabil og einsarta ferd.

På eit unntak nær var hovudinntrykket etter dei to-tre første lytterundane av noko skuffande art. Fekk ei klam kjensle av at BSP hadde teke ein safe høgresving og byrja å vandre i Coldplay og Keane sitt landskap. Slik er det heldigvis ikkje. Unntaket er stadig eit unntak, men mange av dei andre spora har vist blomstrande evner også. Ja, så sterkt og fargerikt har dei blomstra at Open Season no nesten står fram som ei kvalitetstangering av debuten.

Det er den luftige kjensla, dei store platåa og dei meir medgjerlege bølgjene som dominerer Open Season. Heilt vekke er spastiske saker som Apologies to Insect Life og Favors In the Beetroot Fields. Her er det stemningane frå låtar som The Lonely og Something Wicked dei fører vidare. Noko som bør vere heilt i orden så lenge dei gjer det med slik storveges britisk låtskrivarkraft. It Ended On a Oily Stage dreg det heile i gang med skjerpa gitargrep og så prima melodisk flyt at ein nesten kan narre seg sjølv til å tru at utgangen på det omsungne trekant dramaet kan verte lukkeleg. Det vert det nok ikkje, hovudpersonen sit nemlig og skriv sørgjevers til ho som svikta, med håp og bøn om at innhaldet i dei vert ein kjensgjerning. Melodisk flyt kan forresten få vere ein fellesnemnar her. Vers møter refreng møter bruer, bygger seg opp, bøyer nakken, ser mot himmelen, dryssar næringsrike frø og skaper dynamikk.

På debuten viste BSP at dei ikkje var redde for å angripe brutalt og atonalt. Denne gongen viser bandet at dei heller ikkje er redd for å nærme seg det pompøse. Like a Honeycomb er låta som held til nærast dei verkeleg store høgder. Den er berre ein sann ryggradpirrande fryd der den versesmyg seg mot eit eldfullt refreng. Like fortetta og frydefull om enn noko meir melodisk sjøsatt er historia om mastodont isflaket Larsen B som etter millionar av år trygt forankra i Antarktis misser grepet, går i betar og seglar av stad på ei usikker ferd. Slik kan ein også kommentere klimaendringane. Yan (dei ynskjer berre å vere på fornamn med oss) har ein intens, lett raspande og halvt kviskrande måte å syngje på. På North Hanging Rock vert han nesten heilt kviskrande. Plata sin mest nennsame låt. Sakralt og vakkert om døden.

Så var det dette før nemnte unntaket då. Den som allereie første gong den strøymde ut i stova deklarerte seg som noko spesielt. Den kjem heilt til slutt, den er albumet sitt lengste kutt (nesten åtte minuttar lang), og ber i seg lyden av å vere ein klassikar. Decline har sin Lately, ein episk koloss som går frå å vere ein varleg ballade over i eit ustabilt og frenetisk instrumental parti. Open Season har noko endå betre; True Adventures. Ein ballade, men ikkje ein heilt vanleg ein. Den opnar med nokre sekund vemodsfulle tonar før den bygger seg opp og vert eit monument av dissonans. I det den rundar to minutt har kaoset avteke og songaren smyg seg fram, med nesten kviskrande stemme syng han sjelfullt om naturen, kjærleiken, døden og eventyret. Midtvegs og avslutningsvis vil han på ny verte avbroten av instrumentelt kaos. Særdeles effektfull kontrastbygging, der det anarkistiske og desorienterte blir like vakkert som det melodiøse og sindige. Utan kakafonien kunne det ha vore ein vakker ballade, med vert det i sanning ein ekstraordinær seanse. Ja så meisterleg at den allereie har teke sete i min private melodihimmel. På rom sju, der også Beatles sin A Day In the Life, REM sin Country Feedback og ikkje minst Big Star sin Kangaroo flyt rundt frå før.

Med sin personlege omfamning av lyden frå mellom andre Echo & the Bunnymen, Psychedelic Furs og David Bowie, plasserer Brighton-kvintetten seg temmeleg nær (ja, kanskje heilt på) toppen av dagens britiske pop og rock-bilete. Dei hentar fram mykje av det beste i sine inspirasjonskjelder, samstundes som dei lever opp til namnet sitt og viser ei kraft og ein vilje til å stå fram både som eit britisk band og eit band med grenselause melodiske og tematiske tilnærmingar. Sail on.

7/10

Først publisert på Groove.no (i 2005)