Tag Archives: Kevin Shields

My Bloody Valentine – m b v

Standard

Loveless og ikkje Loveless, gamle innfall og nye innfall, draumar og ekstase, og den forvridde gitartonen.

8

cover

Ulmande elektrisitet omfamnar meg. Strenger som rumlar, nedbør som vibrerer, oske som græt. She Found Now. Endelig er den her. Jubel og andakt. My Bloody Valentine er tilbake. Med plata Kevin Shields har lova og lova og lova og endå ein gong lova at skal komme. Lovnaden er hermed å rekna som oppfylt.

Sett i lys av at den har vore venta på i 20 år kom den i grunn ganske så brått på. Den første laurdagsnatta i februar 2013 låg den plutselig berre der, klar til nedlasting. Det tok ikkje lang tid før rykta om underet hadde nådd fleire enn nettstaden den låg på kunne tåle. Så ein kollaps var uunngåelig. Då eg skreid inn på http://www.mybloodyvalentine.org eit døgn seinare hadde tilstandane roa seg. Så eit par minutt etterpå var plata nagla til harddisken. Og vegen inn låg, endelig, vidopen. Då byrja aversjonen å melde seg. Skulle eg ta sjansen på dette her? Kunne det bli noko anna enn ein nedtur? ……! Første runde går med til å konstatere at det neppe blir ein alvorlig ein i alle fall. Nedtur altså. Andre runde går med til å forsikre meg at eg hadde rett då eg tenkte slik i stad. Og det same gjer vel i grunn tredje runde også. På veg inn i plata, sånn på skikkelig vis, er eg ikkje enno. Hmmm, eg har i grunn god tid, tenker eg. Om enn ikkje fullt så god tid som Kevin Shields, så eg stig innafor.

«You come back and you – I want you» meiner eg å høyre Shields synge der inne i det ulmande. Tonen er av den vakre sorten, slår eg fast. Før eg tek orda han syng i min munn, smakar på dei, og funderer over om eg kanskje burde seie takk det same, eller noko slikt. Eg kjenner meg att. Det er som om eg er midt inne i Loveless og der oppdagar ein song som ikkje har vore der før. She Found Now. Eit lite under av ein dvelande og sprakande popsong, med lengt i tonefallet, og Loveless i sjela.

Loveless, det legendariske, det høgt elska og grundig myteomspunne, det stygge, støyande, syreinfiserte, deliriske, draumeflytande, popklingande og ufattelig vakre tredjealbumet til My Bloody Valentine. Eit slikt eit som i grunn ikkje liknar på noko som helst anna ein finn der ute. Det definitive shoegaze-albumet, det som får andre av det slaget til å bleikne. Ja som i grunn held til i ein heilt annan divisjon. Eller var det dimensjon? Nei vent litt no, sånn før eg går til det skritt å proklamere plata for guddommelig eller noko i den retning. For dit vil eg ikkje. Det fortener den ikkje. Like lite som kva som helst anna plate der ute fortener det. Den er då skapt av menneske. Slike som kan feile, og aldri er heilt lytefrie. Skapt av menneske som lever blant menneske. Som er blitt påverka av andre menneske. Hadde det ikkje vore slik hadde aldri Loveless blitt det den er. Den hadde aldri blitt det den er om ikkje Lou Reed og John Cale hadde samla ein tropp og latt feedbacken råde i 1965 og deromkring, om ikkje The Jesus and Mary Chain hadde smakt på pilla og skapt Psychocandy tjue år seinare, om ikkje Cocteau Twins hadde drøymt seg inn i sine gåtefulle draumar utover åttitalet, eller om ikkje nokre tusen andre hendingar og tilfeller hadde funne stad opp gjennom historia. Slik er det no berre. Men at den er eit meisterverk, klarare enn dei fleste som kan kalle seg slikt, ja det er den, Loveless.

Og no høyrer eg altså at han er der igjen, Shields. Inne i Loveless-traktene. Eg høyrer opningssporet stilne, eg høyrer nye gitartonar virvle. Gnage og male. I ei elektrostatisk skjelving. Eg høyrer Shields synge om natta. Om å bli dradd inn i natta «we all come back to». Men denne songen heiter Only Tomorrow, og då ser det lysare ut, då kjem kjærleiken lettare. Eit vinnande riff dukkar opp midtvegs. Eit med historia i seg. Og låta brenn og brenn, saman med riffet. Til den brenn ut.

Tru likevel ikkje at mbv er Loveless revisited. Det hadde jo ikkje vore noko poeng, verken for deg, eller meg, eller Kevin Shields. Han, og for så vidt vi, har berre hatt denne trongen til å vere der ei lita stund. Gjennom eit par låtar. For ikkje å seie tre. Who Sees You kryp nemlig rundt der den også. Og skjelv, og vrir seg, og remjar, og bakom dette, langt bakom, kan eg skimte songaren stille det sjølvransakande og vonde spørsmålet «how could it be I could love under such low that your nightmares?».

Så kjem Is This and Yes, og ikkje eit ord vert sunge. Plata har flytta inn i eit anna landskap. Inn i avdeling to (av tre). Der gitaren ikkje har den same makta. Der tonar i langt større grad kjem frå tangentutstyrte instrument. Der inngangsporten er dette sakteflytande ambiente sporet, og Bilinda Butcher si røyst som gjer seg tilkjenne med nokre dunkle «ooh-oooh-ooh». Ho går ikkje bort frå mikrofonen med det første. Ho blir der, heile If I Am igjennom, og syng mantraet «be my lover». Eit bedøvande nummer. Etterpå kjem popsongen. Den funky, ja funky, New You, med Bilinda si røyst framme i lydbildet. Og eg tenker at ja så lette kan visst My Bloody Valentine vere, og konvensjonelle, og fengande. Det var i grunn bra den kom no tenker eg, New You, akkurat der, som ein liten lette i skylaget. I forkant av siste avdeling.

Stormande og transeskapande rytmikk er fellestrekket til albumets tre siste spor. In Another Way skingrar i gang som eit utyske ute av kontroll, før eit gitartema kjem inn og reddar situasjonen, og driv den framover, som ein brisen flamme på veg mot ekstasen, hand i hand med ei vennlig innstilt synthlinje, og Bilinda som syng som ein engel fødd av ustabile psykedeliske krefter: «Close tonight, we’ll inside on the other way, the other side». Utan varsel bråstoppar den og overlet scena til eit lite meisterskap i monoton suggesjon, Nothing Is. Eit stykke konstant ubøyelig rytme, og gitaren som gnikkar og kryp rundt den. Det er det heile. Men den er meir enn det. I sitt gjentakande vesen maktar den å skape illusjon av vekst, av å vere på veg mot … ja nettopp, ekstasen. Utan å nå den, i staden fader den ut og overlet siste akt til Wonder 2. Som i all sitt hyperrytmiske vesen, i all sin flygande støy, i all sin viltre psykedelia, kanskje gjer eit forsøk på å illustrere ekstasen, men må i staden hanskast med kaoset, og akkar seg over at «you were always late to see tomorrow».

Der og då tenker eg at det er då noko alvorlig apokalyptisk over mbv, er det ikkje? Og poptonen som dansa som ein kaleidoskopisk draum gjennom store deler av Loveless den høyrer eg ikkje så mykje til her. Her høyrer eg noko dunklare noko. Ein slags klagesong kanskje, eller ein jamrande blues, eller … Eg kjenner at eg ikkje er heilt ferdig med å tenke ut nett det der. Så då får eg vel heller seie det slik då at Shields og hans kumpanar (som ikkje er særlig fleire enn Bilinda Butcher denne gongen) endå ein gong har skapt eit verk som eg ikkje heilt ut forstår, som sikkert alltid vil vere utydelig, og som eg derfor aldri vil bli ferdig med. Og bra er vel det?

Først publisert på Groove.no (i 2013)

Primal Scream – Dirty Hits

Standard

Med to meisterverk i kofferten, og bra med både skitne, populære og upopulære låtar innabords er tida komme for ei samling.

cover  I sine beste øyeblikk; Screamadelica, XTRMNTR og deler av Vanishing Point, har Primal Scream framstått som eit av det britiske øyriket sine absolutt heftigaste rockeband. Det var det imidlertid lite som bar bud om i bandets spede ungdom. Dei to albuma dei gjorde på slutten av 80-talet var nemlig av den høgst ordinære sorten. Bobby Gillespie, vokalist og frontfigur hadde rett nok vore med å servert Psychocandy og andre godsaker som trommeslagar hos Jesus & Mary Chain, men dette nye prosjektet såg ikkje ut til å ha så altfor mykje å by på (den tidlige singellåta Velocity Girl er eit unntak). På Dirty Hits, bandets første samleplate, ignorerar dei då også desse to platene. Og gjer istaden eit forsøk på å innbille oss at det var slik det starta:

Nokre månader etter at dei har gjeve ut sitt sjølvtitulerte andre album bestemmer dei seg for å prøve den beste låta herifrå I’m Losing More Than I’ll Ever Had som singel. Då kan det jo være litt stilig med ein remiks som bonusspor (eit ganske vanlig påfunn). Til å ta seg av den jobben hyrer dei inn dj Andrew Weatherall. Det er då det skjer, mirakelet, forvandlinga. Det middelmådige rockebandet står med eit fram som eit kaleidoscopisk underverk, ein åpenbaring. Andrew har med hjelp av techno og house rytmar, sampling og glød gjort om den soul-aktige saken til eit eksplosivt, fargesprakande og originalt stykke musikk. Slik blir det til at Bobby Gillespie og hans menn plutselig står fram som eit banebrytande band og er i fronttroppen når det gjeld å hente ingrediensar frå house og techno-scenen over i rockens verden.

Låta blir gitt ut på singel i februar 1990 og døypt om til Loaded. Med unntak av nokre samplingar av Peter Fonda frå filmen The Wild Angels, og litt liflig korsang er låta fri får vokal. Med sin brass-seksjon, fortryllande slide gitar, piano-triller og Symphaty For the Devil følelse er den ein feiring av fridom, synd og hemningslaus livsførsel. Samstundes fungerer den perfekt også i hodetelefonane heime i godstolen. Stimulerande og magisk.

Albumet som fylgde året etter hadde sjølvsagt dette eventyret plassert på sentral plass. Men Primal Scream og Andrew Weatherhall viser også at Loaded slett ikkje er noko eingangstilfelle. Sreamadelica er nemlig stappa av lystelige rytmar, syndefulle tonar og tusen fargar. Come Together er eit suggerande groove i heftig foreining med samplingar frå ein 20 år gammal Jesse Jackson tale. Higher Than The Sun er funklande psykedelia for eit nytt tiår, med The Orb i produksjonsstolen. Medan den gamle Stones produsenten Jimmy Miller tar plass i samme stol på den gospel og, ja, Stones inspirerte Movin» On Up. Albumet er ein orgie av ord og tonar som feirer det ubekymra, flørter med synda og tilslutt dansar inn i solnedgangen med eit fornøyd glis.

To og eit halvt år seinare kjem albumet Give Out But Don’t Give Up. Og Primal Sceam er igjen eit høgst ordinært rockeband. Her har dei fått for seg at det tøffaste i verden er å agere Rolling Stones. Primal Scream er kanskje tøffe, men på denne plata er dei også veldig kjedelige. Men i karriere-dokumentasjonen sitt heilage navn skal jo Dirty Hits ha med ein liten forsyning herifrå også. Og då er det jo flott at dei har klart finne fram til dei tre låtane av litt verdi, Rocks, Jailbird og (I’m Gonna) Cry Myself Blind.

Det går tre år før den tredje plata etter den store forvandlinga er klar. Den ber tittelen Vanishing Point (1997), og er eit langt skritt i positiv retning etter famøse Give Out But Don’t Give Up (1994). Nå er dei tilbake med ein ny mikstur av electronica og rock. Denne gangen har dei imidlertid fjerna seg frå den fargerike psykedeliaen som prega Screamadelica og bevega seg inn i eit langt dystrare, skitnare og takka være Mani (frå Stone Roses) sine kraftfulle basstonar, eit meir funky landskap. Og sjølv om det ikkje er fullt så tiltalande som Screamadelica, viser dei med rytmesterke og skumle saker som Burning Wheel og temposterke Kowalski at dei absolutt ikkje må avskrivast ennå.

Den første månaden i det nye årtusenet, dukkar det så opp. Lydsporet frå helvete. Frå dei kvittar seg med alle hippiar i åpningssporet, og i samme slengen siste bit av Screamadelica, er dette eit knyttneveslag som treff der det gjer aller best, i ryggmargen. Eit kompromisslaust industrielt funkangrep, lada med eit knippe henrivande råtass-låtar. Nokon vil nok hevde at XTRMNTR blir for kald og rå, og at sjela aldri vart med inn i platestudioet. Men sjela er her den, det er rett nok ei djevelsk sjel, men like fullt ei sjel god (eller vond) som nokon. Eller som Gillespie sjølv manar det fram i Kill All Hippies; «you got the money, I got the soul», i eit infamt angrep på makt og mammon. Og endå meir brutalt skal det bli. Accelerator er full gass, overstyrt gitar, smerter og desperasjon. Exterminator (som av uforståelege grunnar ikkje har fått plass på Dirty Hits) er Gillespie som bombarder oss med framtidspessimisme oppå ein steintøff monsterbass. Men høgdepunktet er Swastika Eyes, eit hyperaktivt tilfelle, eit svett åtak, sarkastisk og uimotståelig. Suveren er også den beksvarte monotone nesten-instrumentalen Shoot Speed/Kill Light.

Kevin Shields frå My Bloody Valentine har ansvar for mange av lydangrepene på XTRMNTR, saman med ein flokk andre velrennomerte musikantar og lydfolk. Og det er vel ikkje til å legge skjul på at bandet nok er avhengig av slike visjonære medhjelperar, for å kunne meisle saman album som dette. Bobby Gillespie har ei stemme som er perfekt til denne musikken, men som låtskrivar og musikar utover det har han nok sine begrensningar. Derfor er produksjon, miksing og arrangement nok ganske så viktig for sluttresultatet.

Neste gang vi høyrer frå Primal Scream er i august 2002. Då er det albumet Evil Heat som dukkar opp. Og sjølv om det manglar eindel på XTRMNTR nivå, har også denne sine makelause stunder. Aller flottast er den massive og manande og veldig Kevin Shields dominerte Deep Hit of Morning Sun. Miss Lucifer er ein rebelsk elektro-dreven punklåt. Kraftwerk pastisjen Autobahn 66 derimot høyrer vel kanskje ikkje til bandets største øyeblikk. Mens versjonen av Lee Hazlewoods Some Velvet Morning, med Kate Moss på vokal, godt går an å like, sjølv om den ikkje er nokon ruvande sak.

På eit begrensa opplag av Dirty Hits er det for øvrig ein ekstra CD med 13 remiksar, her vi mellom anna får ein Massive Attack mix av Exterminator, bra men ikkje fullt så fokusert og drivande som albumvarianten.

Ein glimrande og særdeles passande tittel forresten; Dirty Hits. Og om ikkje alle 18 låtane har vore hits, er dei fleste viktige spor frå vår nære rockehistorie. Frå solskinn til regnvær, frå himmel til helvete, frå lys til mørke. Primal Scream har vingla frå den eine grøftekanten til den andre, frå optimismens blomstereng til pessimismens møkkahaug, og Dirty Hits dokumenter at dei veldig ofte har klart å levere henrivande lydbilder frå turen.

8/10

Først publisert på Groove.no (i 2003)